منبع: ولترنت

تارنگاشت عدالت

۱۳ سپتامبر ۲۰۱۶

کوشش برای تجزیه و تقسیم عراق در سال ۲۰۱۴ توسط ایالات متحده آمریکا، اسرائیل، اردن و ترکیه با موافقت قطر و عربستان سعودی کلید خورد و هماهنگ شد. طرح اولیه، اشغال الانبار توسط داعش و حوضه‌های نفتی کرکوک توسط دولت محلی کرد عراق را منظور کرده بود. (رجوع شود به افشاگری‌های PKK در مورد حمله داعش و ایجاد «کردستان» در ولترنت ۸ ژوئیه ۲۰۱۴). نیروهای عراقی بدون آن‌که با نیروهای داعش و یا کردها مبارزه کنند، عقب‌نشینی کردند و سلاح‌های جدیدی را که چندی پیش از آن از ایالات متحده آمریکا دریافت کرده بودند، گويی طبق قرار قبلی در اختیار داعش گذاردند.

در این زمان واشنگتن سرگرم برنامه‌ریزی برای سرنگونی نخست‌وزیر عراق نوری المالکی بود که مخالف تقسیم و تجزیه کشور بود. یک سازوکار رسانه‌ای بین‌المللی در این سو سازماندهی شد که گويی المالکی شيعیان را بر شهروندان سنی ترجیح داده و امکانات بیش‌تری در اختیار آنان می‌نهد، با این‌که او با تعداد آرای زیادی از هر دو طرف مجدداً انتخاب شده بود.

با در نظر گرفتن پیشروی‌های بی‌وقفه ارتش سوریه و روسیه در آن سوی مرز و همین‌طور قرارداد بین مسکو و واشنگتن، اکنون این‌طور به نظر می‌رسد که ایجاد کشور کردستان در هر دو سوی مرز عراق و سوریه فعلاً به کنار گذاشته شده و یا به تعویق افتاده است.

درست مانند شمال سوریه حوضه‌های نفتی کرکوک از نظر تاریخی مناطق کردنشین است. بودجه کشور عراق پرداخت عوارض مصرف از این منابع نفتی را به خزانه عراق منظور کرده بود اما دولت محلی آن را به نفع خود بالا کشید و نفت این منطقه را با نفتی که داعش از سوریه می‌دزدید از طریق لوله‌های نفتی خود صادر کرد.

نخست‌وزیر جدید عراق حیدر عبادی نیز خود را وارد گود کرد و توانست بخشی از سیاست‌مداران عراقی را که جیره‌خوار واشنگتن بودند از حوضه سیاست خارج کند و روز ۱۵ اوت ۲۰۱۶ دولت جدید عراق را تشکیل دهد و از این طریق سیاست المالکی را از نو دنبال کند.

در اربیل یعنی در مقر دولت محلی کرد عراق در حال حاضر نگرانی‌هايی در مورد تبعات صلح وجود دارد: ريیس‌جمهور مسعود بارزانی که مهلت ریاست جمهوریش در ژوئن ۲۰۱۳ به پایان رسیده، از این بحران استفاده می‌کند تا انتخابات را برای مدت نامعلومی به تعویق بیافکند و قدرت خود را با از بین بردن مخالفینش تثبیت و تحکیم نماید. استرداد مناطق اشغالی به معنی کاهش ۴۰ درصدی سطح زیر سلطه اوست و علاوه برآن، از دست دادن حوضه‌های نفتی کرکوک درآمد او را به شدت کاهش خواهد بخشید و معاملات قاچاقی را که او با داعش و ترکیه انجام می‌دهد، متوقف خواهد ساخت.