کشته و مجروح در اعتراضات علیه دولت کرد در شمال عراق
تارنگاشت عدالت
روز چهارشنبه گذشته سومین روز اعتراضات تودهای علیه دولت محلی در شمال عراق بود. سختترین درگیریها روز سهشنبه در شهر رانیه صورت گرفت. نیروهای امنیتی با گشودن آتش به روی تظاهرکنندگان ۶ نفر از آنان را به قتل رساندند و بیش از ۱۰۰ نفر را بعضاً به شدت مجروح نمودند. به دنبال آن تظاهرکنندگان ساختمان حزب محافظهکار دمکرات کردستان KDP و حزب سوسیالدمکرات اتحادیه میهنی کردستان PUK را آتش زدند. هر دو حزب دهها سال است که در منطقه خودمختار قدرت را بین خود تقسیم کرده اند. هزاران نفر به نشانه غم و اندوه با پیراهنهای سیاه روز چهارشنبه به احترام شهدای این تظاهرات اقدام به پیادهروی کرده و دکانهای شهر همگی تعطیل شد. در شهرهای دیگر نیز دفاتر KDP و PUK و همینطور دفاتر جنبش اپوزیسیون گوران و دو حزب اسلامگرا به آتش کشیده شد.
علت آغاز این تظاهرات یکی عدم پرداخت حقوق کارمندان دولت در چند ماه اخیر و دیگری کمبودهای شدید در تأمین برق و آب شهروندان بود. دولت کردستان پیش از آن کاهش بیشتر حقوق کارمندان را اعلام کرده و مسؤول آن را دولت مرکزی در بغداد اعلام نموده بود. دولت مرکزی در عراق چندین سال است که سهم منطقه خودمختار را از بودجه کشور به آن نمیپردازد و اینطور استدلال میکند که اربیل خودسرانه نفت صادر مینماید. ولی تظاهرکنندگان خشمگین دولت مرکزی را مسؤول وضعیت فلاکتبار اجتماعی خویش نمیدانند، بلکه بیشتر دو حزب به شدت فاسد KDP و PUK را مقصر اصلی این وضعیت میشناسند.
پیشمرگههای این دو حزب پس از این که بغداد همهپرسی در مورد استقلال کردستان را غیرقانونی اعلام کرد، در اکتبر سال جاری تقریباً بدون هیچ مقاومتی شهر کرکوک را با چاههای نفتی آن و همینطور «مناطق مورد بحث» دیگر را به نیروهای دولتی تحویل دادند.
در سلیمانیه نیروهای امنیتی PUK غروب سهشنبه به تلویزیون غیردولتی NRT که به طور زنده در مورد تظاهرات گزارش میکرد، حمله بردند و از پخش برنامه جلوگیری نمودند.
به اتهامات مشابه دیگری دارنده سابق فرستنده تلویزیونی NRT شهسوار عبدالوحید در فرودگاه سلیمانیه از طرف نیروهای ویژه انتظامی دستگیر شد. این فرد بازرگان ريیس جنبش «نسل جدید» است که به تازگی تأسیس شده و خود را آلترناتیوی در مقابل کارتل نئوفئودال KDP و PUK میداند. علاوه بر این در سحرگاهان روز چهارشنبه در سلیمانیه دهها نفر از کنشگران و اعضای سازمانهای غیردولتی توسط نیروهای انتظامی PUK دستگیر شدند.
تازه روز دوم اعتراضات نخستوزیر کردستان، نچیروان بارزانی که در حال حاضر جهت مذاکره با دولت آلمان در برلین به سر میبرد، در بیانیه کوتاهی خطاب به تظاهرکنندگان گفت او استیصال و ناامیدی آنان را درک میکند، لکن خشونت قابل تحمل نیست. این حق قانونی و دمکراتیک مردم است تا عقیده خود را به طرق مسالمتآمیز بیان دارند.
ولی ظاهراً این حق در مناطق دهوک و اربیل که با مشت آهنین حزب دمکرات حکومت میشود، صادق نیست. فرماندار اربیل، «نوزاد هادی» روز چهارشنبه اعلام کرد که اجازه به هیچ نوع تظاهراتی در پایتخت منطقه خودمختار نخواهد داد. تظاهرات فعلاً در مناطق سلیمانیه و حلبچه که زیر سلطه PUK قرار دارند، محدود مانده است.
حیدر عبادی نخستوزیر عراق طی کنفرانس مطبوعاتی هفتگی خود روز سهشنبه اعلام کرد، این وظیفه دولت مرکزی است که امنیت همه مردم در کلیه بخشهای کشور را تأمین کند. او تهدید کرد اگر نیروهای امنیتی کرد نتوانند حق آزادی تظاهرات را تضمین کنند، نیروهای نظامی عراق دخالت خواهند کرد.

