لوئیس ایگناسیو لولا دا سیلوا رهبر کارگری، مردی که در مقام ریاست جمهوری قوانین و برنامه‌های اجتماعی را به اجرا درآورد که از طریق آن ۳۰ میلیون شهروند برزیلی از ورطه فقر نجات یافتند و در نظرسنجیهای اخیر در مورد انتخابات ریاست جمهوری سال جاری با فاصله زیادی از دیگر نامزدهای انتخاباتی جلو افتاده است به سؤالات روزنامه گرانما که به وسيلۀ یک دوست برزیلی در اختیارش نهاده شده بود،  پاسخ داد.

به دلایل روشن و واضح این مصاحبه نمی توانست آنطور که روزنامه نگار قصد داشت، گسترده و جامع باشد ولی به دلیل شرایط زندان و چون لولا دا سیلوا از وقت گرانبهای خود استفاده کرد تا به سؤالات ما پاسخ دهد، این گفت‌وگو نه تنها برای خوانندگان کوبايی، بلکه برای خوانندگان در سراسر جهان بسيار بااهميت است:

س: شما به عنوان نامزد پست ریاست جمهوری در انتخابات آینده برزیل مورد پشتیبانی عظیم خلق قرار دارید و بنا بر نظرسنجی‌های اخیر خیلی جلوتر از سایر نامزدها قرار گرفته اید. این پیگرد و اسارتی را که به شما روا شده چگونه تعبیر میکنید؟
پ: این یک فرآيند سیاسی و یک دستگيری سیاسی است. در دادگاه آن‌ها نتوانستند جرمی پیدا کنند که من خلاف قانون انجام داده باشم و نتوانستند چیزی ثابت کنند و مدرکی هم اصلاً برای ثابت کردن وجود نداشت. آن‌ها مجبور شدند قانون اساسی را زیر پا بگذارند تا مرا دستگیر  کنند. آنچه که برای جامعه برزیل و جامعه جهانی روزبه‌روز روشن‌تر می‌شود این است که آن‌ها قصد دارند مرا از شرکت در انتخابات ۲۰۱۸ محروم سازند. کودتای سال ۲۰۱۶ که به برکناری ريیس‌جمهور قانونی منتخب مردم انجامید، روشن می‌کند که آن‌ها اجازه نخواهند داد تا مردم نماینده خود را انتخاب کنند.

س: زندان برای بسیاری از رهبران که تنها به خاطر مبارزه برای خلق خود به زندان افتاده بودند، اغلب محلی برای تعمق و تفکر در مورد چگونگی ادامه مبارزه بوده است. این امر در مورد شما چگونه است؟ روزهای اول زندان را که قدغن شده بود با مردم تماس گیرید را چگونه تحمل کردید؟
پ: مطالعه کردم و ‌اندیشیدم، تعمق گسترده در مورد برزیل و به ویژه آنچه که اخیراً رخ داد. من در مقابل وجدانم آسوده خاطرم و تردید دارم که کسانی که دروغ و ریا علیه من ترویج کردند بتوانند مثل من راحت سر به بستر نهند.

طبیعی است، دلم می خواست آزاد بودم و به کاری که همیشه در طول عمر انجام داده ام، یعنی سخن گفتن با خلق خود، ادامه دهم ولی می دانم که در مورد من بی عدالتی صورت می‌گیرد و بی‌عدالتی علیه من، بی‌عدالتی علیه مردم برزیل است.

س: برای شما چقدر اهمیت دارد که بدانید  در کلیه ایالات کشور هزاران نفر خواستار آزادی شما هستند؟
پ: رابطه ای که من طی ده‌ها سال با خلق برزیل و جنبش‌های اجتماعی برقرار کرده ام، رابطه‌ای بر پایه اعتماد عمیق است و من ارزش زیادی برای آن قايلم، زیرا در طول زندگی سیاسی خود همواره توجه داشته ام که به این اعتماد هرگز خیانت نکنم، چه قبل، چه در طول و چه بعد از ریاست جمهوری خود. برای من همبستگی چیزی است که مرا به حرکت در می آورد و جرأت مقاومت میبخشد.

س: شما طرح دمکراسی را چگونه توصیف می‌کنید، که الیگارشی به عنوان الگو برای از بین بردن رهبران چپ از آن استفاده می‌کند تا آن‌ها به قدرت نرسند؟
پ: در دهه‌های اخیر آمریکای لاتین لحظات قوی‌ترین دمکراسی و دست‌آوردهای اجتماعی خود را تجربه کرد ولی چندی است که خبرگان منطقه عزم کرده اند مدلی را تحمیل کنند که بازی دمکراسی تنها وقتی مجاز باشد که آن‌ها پیروز شوند، که طبیعتاً با دمکراسی هیچ نوع سنخیتی ندارد و در نتیجه این نوع دمکراسی، دمکراسی بدون مردم است. وقتی روند قضایا طوری باشد که مورد مطلوب آنان است، قواعد بازی را طوری تغییر می‌دهند که مطابق نظر اقلیتی بسیار کوچک عمل شود. این خیلی بد است. ما نه تنها در آمریکای لاتین، بلکه در تمام جهان شاهد این روند هستیم. رشد عدم تفاهم و عدم تحمل نظرات مخالف، پیگردهای سیاسی و غیره در برزیل، آرژانتین، اکوادور و دیگر کشورهای آمریکای لاتین مشهود است.

س: پیام شما به کسانی که در برزیل و در تمام جهان همبستگی خود را با شما ابراز داشته اند و خواستار آزادی فوری شما شده اند، چیست؟
پ: من از این ابراز همبستگی بسیار متشکرم. این همبستگی با خلق برزیل بسیار ضروری است. بیکاری رشد می‌یابد، میلیونها خانوار مجدداً غذای خود را با سوزاندن هیزم میپزند، زیرا قادر به پرداخت پول گاز نیستند. میلیونها نفر از کسانی که از ورطه فقر نجات یافته بودند مجدداً با این معضل روبه‌رو هستند که چگونه خانواده‌های خود را سیر کنند. حتا قشر متوسط نیز شغل و درآمد خود را از دست میدهد.

برزیل ده‌ها سال شاهد پیشرفت‌های دمکراتیک بود که به کمک مشارکت سیاسی و پیشرفت‌های اجتماعی که در دوران حکومت حزب کارگر برزیل که طی چهار دوره متوالی در انتخابات پیروز شد، شدت یافت.

کودتا تنها علیه حزب کارگر نبود. من دستگیر نشدم تا لولا دا سیلوا بدنام شود. کودتای آنان متوجه مدل تکامل و توسعه ملی و تحول اجتماعی بود. آن‌ها کودتا کردند تا حقوق کارگران و بازنشستگان را که طی ۶۰ سال گذشته به دست آمده بود، از میان بردارند و خلق فهمید. ما نیازمند سازماندهی بسیار گسترده‌ ای هستیم تا بتوانیم در برزیل به یک دولت مردمی دست یابیم که حاکم باشد و ادغام اجتماعی و توسعه اقتصادی را به همراه آورد.

لولا از ما خواست دو تشکر ویژه را منتقل کنیم: «از موقعیت استفاده می‌کنم تا از ابراز همبستگی رفیق رائول کاسترو و میگل دیاز کانل که از طرف «فرای به‌تو» به من رسید، تشکر کنم.» «فرای به‌تو» شخصی است، که پاسخ سؤالات مطروحه را از طرف لولا دا سیلوا در اختیار ما نهاد.