در اعتراضات مخالفان در بلگراد که روز یکشنبه برگزار شد، بیش از ۳۸ نفر دستگیر و چندین پلیس زخمی شدند. پلیس می‌گوید که معترضان قصد داشتند با این اعتراضات خود، قانون اساسی را تغییر بدهند.

فون مارینکو اوچور

ترجمه مجله هفته

سازمان‌دهندگان این اعتراضات که در ائتلاف «صربستان علیه خشونت» گرد هم آمده‌اند، قصد داشتند این اعتراضات را مسالمت‌آمیز برگزار کنند، اما در یک لحظه کنترل اوضاع را از دست دادند و صحنه‌های خشونت‌آمیزی به وقوع پیوست.

دراجان دیلاس، رهبر مخالفان و شهردار سابق بلگراد، در واکنش به اتهامات مبنی بر اینکه یکی از سران این اعتراضات است، گفت که این اعتراضات توسط اراذل و اوباش و هواداران افراطی فوتبال سازماندهی شده‌اند.

نکته جدید در این اعتراضات، مشارکت دانشجویان دانشگاه بلگراد در آنهاست. روز دوشنبه، دانشجویان برخی از خیابان‌های شهر را مسدود کردند و با نشستن روی آسفالت، خواستار تکرار انتخابات در پایتخت صربستان شدند. اعتراضات برای روزهای آینده نیز برنامه‌ریزی شده است و بر اساس پیام‌هایی که از سوی معترضان شنیده می‌شود، این اعتراضات دارای گرایش و موضوعی کاملاً غرب‌گرایانه هستند.

سازمان‌های حقوق بشر به پلیس اتهام استفاده بیش از حد از زور را وارد کرده‌اند، هرچند که پلیس تا زمانی که اعتراضات در ورودی ساختمان شهرداری، در معرض دید عموم، حالت تخریبی به خود نگرفت، رفتاری دفاعی داشت. اسردان میلیوویویچ، نماینده مخالفان در پارلمان صربستان، گفت که هیچ شهروندی را به «رحمت و عفو پلیس ووچیچ» واگذار نخواهد کرد.

آنا برنابیچ، نخست‌وزیر صربستان، صراحتاً در برابر رسانه‌ها اعلام کرد که این اعتراضات به وضوح از سوی غرب حمایت می‌شوند. او همچنین گفت که «در صربستان مایدان ره نخوتهد داد» و با این سخنان به اعتراضات اوکراین در سال ۲۰۱۴ اشاره کرد. در عین حال، از روسیه برای ارائه اطلاعات اطلاعاتی در این زمینه تشکر کرد. این اقدام، به‌ویژه برخی از رهبران مخالفان را که مخالف روسیه هستند، خشمگین کرد، از جمله چدومیر چیپیچ، استاد دانشگاه که به مخالفان نزدیک است:

«غیرقابل قبول است که رئیس‌جمهور الکساندر ووچیچ در چنین شرایط جدی، ابتدا با سفیر روسیه، الکساندر بوتسان-خارچنکو، دیدار کند و با او اسرار اطلاعاتی را مبادله کند.»

سفیر روسیه در بلگراد نیز در بیانیه‌ای به رسانه‌های روسی اعلام کرد که به اعتقاد او، اعتراضات مخالفان «از خارج حمایت و تقویت می‌شوند». سفیر از بیان جزئیات دیدار خود با رئیس‌جمهور ووچیچ خودداری کرد، زیرا این اطلاعات محرمانه بود که ظاهراً از سوی رئیس‌جمهور صربستان به او ارائه شده بود. با این حال، مشخص است که برخی از کشورهای غربی به عنوان عاملان این ناآرامی‌ها نام برده شده‌اند.
با وجود همه اینها، وضعیت امنیتی در صربستان به گفته دفتر هماهنگی کار سرویس های امنیتی صربستان، پایدار است.

«دولت اجازه نخواهد داد که نظم قانون اساسی به طور خشونت آمیز سرنگون شود، بلکه از طریق نهادها برای نظم، صلح و حل همه مشکلات خواهد کوشید»، ایویتسا داچیچ، رئیس دفتر و وزیر امور خارجه کنونی گفت.

او به تمام مقامات ذیصلاح حمایت کامل خود را در تلاش های آنها برای مجازات همه کسانی که از خشونت استفاده می کنند، ابراز کرد، در انتظار اینکه پلیس و دادستانی مطابق با قانون عمل کنند.

در پاسخ به اعلام اعتراضات جدید اپوزیسیون که نتیجه انتخابات شهر بلگراد را به رسمیت نمی شناسد، داچیچ تأکید کرد که دولت اجازه خشونت را نخواهد داد.

در مقابل، برانیمیر نستوروویچ، رئیس فراکسیون «ما، صدای مردم»، که در انتخابات های اخیر از نظر نتایج انتخابات یک شگفتی بزرگ بود و اکنون از پیوستن به هر طرفی خودداری می کند، پیش بینی می کند که اعتراضات اپوزیسیون ادامه خواهد داشت:

«من فکر نمی کنم که آنها تسلیم شوند و نگران هستم که «مایدان واقعی» هنوز نیامده است. من گفتم که این فقط به این منظور است که «نبض را احساس کنیم» که پلیس و دولت چگونه واکنش نشان خواهند داد، من فکر نمی کنم که اپوزیسیون تسلیم شود، زیرا این برای آنها خودکشی سیاسی خواهد بود.»

در هر صورت، روزهای پرتلاطم و ناامنی در آستانه سال نو در انتظار صربستان است. اگرچه اعتراضات به اندازه ای بزرگ نیستند که بتوانند عملکرد خدمات شهری حیاتی را به طور جدی به خطر بیندازند، اما نوعی تنش در هوا وجود دارد. انتظار می رود ده ها هزار گردشگر در تعطیلات سال نو از آن استقبال کنند و تصاویری که به جهان می روند تا حدی تصویر بلگراد را به عنوان یک شهر جهان باز و صلح آمیز تحریف می کنند.»