لایحه ایالات متحده برای تغییر مالکیت تیک تاک یک حرکت هیستریک دیگر در سرکوب شرکت های چینی

این قانون یک بازی سیاسی است تا روابط دوجانبه را خدشه دار کند.

نوشته چو دایه و فنگ فن
گلوبال تایمز
ترجمه مجله هفته

یک لایحه که می‌تواند به طور بالقوه استفاده از تیک‌تاک در ایالات متحده را ممنوع کند، با رای موافق تمام اعضای کمیته‌ای در مجلس نمایندگان آمریکا به تصویب رسید. کارشناسان چینی می‌گویند که این اقدام یک بازی سیاسی از سوی سیاستمدارانی است که از کارت «مقابله با چین» استفاده می‌کنند و یک حرکت هیستریک دیگر در سرکوب شرکت‌های چینی است.

با وجود نشانه‌هایی از ثبات در روابط دوجانبه در میان تعاملات بیشتر بین دو طرف، تحلیلگران چینی هشدار دادند که شکار نفس‌گیر سایبری علیه تیک‌تاک – که توسط حدود ۱۷۰ میلیون آمریکایی استفاده می‌شود – و اخاذی آشکار از یک شرکت موفق، اثرات منفی خواهد داشت و باعث عقب‌نشینی روابط دوجانبه خواهد شد.

این لایحه که تیک‌تاک را تهدید می‌کند در صورت عدم واگذاری مالکیت خود از شرکت مادر ByteDance در حدود شش ماه، از اپ‌استورهای اپل و گوگل حذف شود، روز پنجشنبه با رای ۵۰ به ۰ در کمیته انرژی و تجارت مجلس نمایندگان آمریکا به تصویب رسید.

این لایحه هفته آینده برای رای‌گیری در صحن علنی مجلس ارائه خواهد شد.

شبکه خبری CNN این لایحه را «تهاجمی‌ترین قانون» علیه تیک‌تاک از زمان شهادت مدیر عامل شرکت، شو زی چو، در سال گذشته در کنگره توصیف کرد. چو در آن جلسه به قانونگذاران اطمینان داد که این برنامه هیچ خطری برای آمریکایی‌ها ندارد.

کارشناسان چینی می‌گویند که تصویب لایحه تیک‌تاک نشان‌دهنده یک کارزار مداوم از سوی برخی سیاستمداران آمریکایی برای سرکوب این پلتفرم رسانه اجتماعی است که از موفقیت جهانی برخوردار بوده و به روابط رو به ثبات بین دو کشور آسیب می‌رساند. آنها خاطرنشان کردند که همکاری تنها راه معقول برای پیشرفت در زمینه علم و فناوری است.

سُونگ گوئو یو، معاون مدیر مرکز مطالعات آمریکا در دانشگاه فودان، به گلوبال تایمز گفت: «برخی افراد در ایالات متحده می‌خواهند تیک‌تاک را به چین مرتبط کنند و تهدید به اعمال ممنوعیت‌های بیشتر علیه این شرکت می‌کنند. در سال انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، برخی از قانونگذاران به دنبال سختگیری در قبال چین در مورد موضوع حساس و مهم تیک‌تاک هستند تا تعهد خود را به اصطلاح تهدیدات امنیت ملی نشان دهند.»

سُونگ گفت که اگرچه این لایحه فقط در یک کمیته از قانونگذاران به تصویب رسیده و باید مراحل قانونی بیشتری را طی کند، با این حال، این لایحه نشان‌دهنده یک اجماع دو حزبی در میان برخی از سیاستمداران در ایالات متحده در مورد این موضوع است.

لی یانگ، پژوهشگر ارشد از انجمن تجارت بین‌الملل چین، روز جمعه به گلوبال تایمز گفت: «این لایحه نشان‌دهنده تعصب سیاسی یک دنده برخی سیاستمداران آمریکایی علیه این پلتفرم اثر‌گذار است.»

سال گذشته، یک قاضی فدرال به طور موقت ممنوعیت تیک‌تاک در ایالت مونتانا را با استناد به حقوق متمم اول قانون اساسی مسدود کرد.

لی با رد ادعای سیاستمداران آمریکایی مبنی بر اینکه این برنامه می‌تواند یک تهدید جاسوسی باشد، گفت: «این سیاستمداران بدون ارائه هیچ مدرکی، به ترس‌افکنی بی‌اساس متوسل شده‌اند.»

برخی از سیاستمداران آمریکایی به دلیل ترس و توهم  از چین (چینوفوبیا)، در حال اعمال فشار برای تصویب یک سری لوایح، تدابیر و ممنوعیت‌های عجیب و غریب علیه محصولات چینی یا کالاهای مرتبط با چین هستند.

علاوه بر شکار تیک تاک که به دوران ترامپ برمی‌گردد، جرثقیل‌های باری، خودروها و حتی سیر نیز در ماه‌های اخیر از جمله اهدافی بودند که سیاستمداران آمریکایی علیه آنها هشدار داده‌اند.

جینا ریموندو، وزیر بازرگانی آمریکا، در مصاحبه‌ای اخیر با شبکه خبری ام‌اس‌ان‌بی‌سی آمریکا گفت: «خودروهای امروزی مانند یک آیفون روی چرخ هستند… تصور کنید دنیایی با ۳ میلیون خودروی چینی در جاده‌های آمریکا و پکن می‌تواند همه آنها را به طور همزمان خاموش کند.»

هوا چونینگ، سخنگوی وزارت خارجه چین، در رد این روایت‌های نادرست پرسید: «آیا شما پیشنهاد می‌کردید که آیفون، تسلا و حتی بوئینگ… اطلاعات محرمانه را به آمریکا ارسال کرده‌اند و واشنگتن می‌تواند هر لحظه آنها را خاموش کند؟»

کاربران تیک تاک در آمریکا با مخالفت با این لایحه، کنگره را با تماس‌های تلفنی بمباران کرده‌اند. طبق گزارش گاردین در روز جمعه، برخی از کارمندان می‌گویند در هر دقیقه تا ۲۰ تماس برقرار می‌شود.

سازمان‌های اجتماعی آمریکا مانند اتحادیه آزادی‌های مدنی آمریکا این لایحه را «غیرقانونی» خوانده‌اند. انجمن رایانه و ارتباطات، یک گروه تجاری بزرگ که نماینده شرکت‌های فناوری قدرتمندی مانند اپل و گوگل است، نیز با آن مخالف بود.

این اقدام در بحبوحه تعاملات بیشتر بین مقامات و سازمان‌های تجاری چین و آمریکا صورت گرفت که نشان‌دهنده ثبات روابط است و به کاهش نگرانی‌های فزاینده بین مشاغل و دولت‌ها در سراسر جهان کمک می‌کند.

گزارش شده است که ایالات متحده و چین توافق کرده‌اند توافقنامه علمی و فناوری را برای شش ماه دیگر تمدید کنند.

تحلیلگران چینی گفتند که همکاری در زمینه علم و فناوری به نفع هر دو کشور است و سرکوب بی‌رحمانه شرکت‌های چینی تنها می‌تواند باعث تضعیف اعتماد و آسیب رساندن به ثبات روابط دوجانبه شود.

سونگ گفت: تمدید پیمان علمی و فناوری آمریکا و چین آزمونی برای این خواهد بود که دولت بایدن تا چه حد تمایل واقعی به در نظر گرفتن منافع مشترک، گوش دادن به صدای جامعه علمی و حفظ مشترک ثبات روابط چین و آمریکا دارد.

سخنگوی تیک تاک روز چهارشنبه به گلوبال تایمز گفت: «این لایحه صرف نظر از اینکه نویسندگان آن چقدر سعی در پنهان کردن آن داشته باشند، ممنوعیتی آشکار برای تیک تاک است. این قانون حقوق آزادی بیان ۱۷۰ میلیون آمریکایی را زیر پا می‌گذارد و ۵ میلیون کسب و کار کوچک را از پلتفرمی که برای رشد و ایجاد شغل به آن وابسته هستند، محروم می‌کند.»

سخنگوی وزارت خارجه چین، مائو نینگ، روز جمعه گفت که چین معتقد است روابط با آمریکا بازی با حاصل جمع صفر نیست و با تعریف روابط از طریق رقابت مخالف است.