حزبالله تاکتیکهای خود را تغییر میدهد و قدرتهای جدیدی را آشکار میکند تا آتشبس در غزه را اجباری کند
کارشناسان میگویند که این جنبش لبنانی «جسورتر» شده است، در حالی که اسرائیل فرماندهان ارشد را هدف قرار میدهد
نادر درغام
میدل ایست آی
ترجمه مجله هفته
ترور یک فرمانده ارشد میدانی حزبالله توسط اسرائیل در روز سهشنبه، یکبار دیگر نگرانیها در مورد یک جنگ گستردهتر اسرائیل در لبنان را پس از ماهها درگیری افزایش داده است.
حزبالله، جنبش قدرتمند لبنانی وابسته به ایران، در انتقام بیش از 200 موشک به سمت اسرائیل شلیک کرد و قول داده است حملات خود را پس از کشته شدن طالب سامی عبدالله، تشدید کند.
این تحولات تنها آخرین موارد از درگیریهای فزاینده هستند که شاهد حملات شدیدتر و پیچیدهتر حزبالله به اسرائیل بودهایم.
تغییر در دامنه حملات حزبالله در مقایسه با هفتههای اولیه درگیری، توجه بسیاری از ناظران را به خود جلب کرده است.
پس از حمله 7 اکتبر حماس و جنگ متعاقب آن در غزه، حزبالله درگیریهایی را در مرز جنوبی لبنان در همبستگی با محاصره فلسطینی و برای کاهش فشار بر حماس آغاز کرد.
از آن زمان، این جنبش لبنانی ثابت کرده است که قادر به ساقط کردن چندین پهپاد پیشرفته هرمس 900، شلیک موشکهای ضد هوایی به سمت جنگندههای اسرائیلی که ادعا میکند آنها را وادار به عقبنشینی کرده و حتی انجام یک حمله نمادین علیه یک واحد دفاع هوایی گنبد آهنین است.
امل سعد، کارشناس حزبالله و مدرس سیاست در دانشگاه کاردیف گفت: «حزبالله جسورتر میشود و فکر میکنم اسرائیلیها از این موضوع شگفتزده شدهاند.»
وی به میدل ایست آی گفت: «آنها میدانند که حزبالله چه دارد، چه تسلیحاتی دارد، اما فکر نمیکردند که جرأت استفاده از آنها را داشته باشد، دست کم نه برای غزه»، و پیشنهاد کرد که اسرائیل انتظار داشت این جنبش لبنانی از چنین سلاحهایی فقط برای یک جنگ مستقیم با لبنان استفاده کند.
کارشناسان میگویند این تشدید احتمالاً به بنبست سیاسی بر سر مذاکرات آتشبس در غزه مربوط است.
در 31 می، جو بایدن رئیس جمهور آمریکا آنچه را که یک طرح آتشبس اسرائیلی خواند ارائه کرد که شباهتهایی با پیشنهادی دارد که چند هفته قبل توسط حماس پذیرفته شده بود. اما اسرائیل از پذیرش هر پیشنهادی که به طور قطعی به جنگ پایان دهد، چیزی که حماس بر آن اصرار دارد، خودداری میکند.
در حالی که غرب و اسرائیل امیدوارند که فشار بر حماس این جنبش فلسطینی را واداربه تسلیم در برابر خواسته هایشان کند، کارشناسان می گویند حزب الله از تاکتیک های خودش استفاده می کند.
مصطفی اسعد، یک کارشناس تسلیحات مستقر در ایالات متحده، به میدل ایست آی گفت: «وضعیت سیاسی و بن بستی که در حال حاضر داریم به این معنی است که تنها راه برای شنیده شدن این است که نشان دهید شما توانایی پیشرفته ای دارید، بدون آغاز یک جنگ نهایی جهانی.»
سعد موافق است و می افزاید که مذاکرات آتش بس در حال انجام در غزه ممکن است حزب الله را تشویق کرده باشد تا فشار بیشتری وارد کند.
وی گفت: «حزب الله خاتمه دادن به این جبهه را به پایان دادن به جنگ در غزه گره زده است. ایده این است که به اسرائیل فشار آورد تا به پیشنهاد تن دهد.»
سعد می گوید که حزب الله در تلاش است هزینه ای را که اسرائیل باید در صورت امضای توافق با حماس بپردازد، افزایش دهد.
او گفت: «این هزینه این خواهد بود که جبهه شمالی آتش گرفته شود و حزب الله در حملات خود جسورتر باشد، از تسلیحات پیچیده تری استفاده کند و بیشتر از سلاح هایش را به نمایش بگذارد، مانند سلاح های ضد هوایی که هفته گذشته و این هفته شروع به استفاده از آنها کرده است.»
حملات پهپادی و موشکی از سوی حزب الله در هفته های گذشته موجب آتش سوزی های گسترده در شمال اسرائیل شده که مقامات ارشد اسرائیلی را خشمگین کرده است. همچنین حملات اسرائیل به جنوب لبنان مناطق وسیعی از زمین ها را سوزانده است، حتی دیده شده که اسرائیل از یک روش قرون وسطایی برای پرتاب مواد آتش زا استفاده کرده است.
«آماده هر تشدیدی»
از زمانی که حزب الله و اسرائیل در سال 2006 یک جنگ 40 روزه را آغاز کردند، این دشمنان ضربات متقابلی را رد و بدل کرده اند که قصد دارد مانع از هرگونه تشدید بالقوه شود.
در این دور از درگیری ها، حملات هوایی اسرائیل به لبنان بیش از 450 نفر را کشته است، از جمله دست کم 80 غیرنظامی. در همین حال، اسرائیل می گوید که 15 سرباز و 10 غیرنظامی از این کشور کشته شده اند.
این جنبش لبنانی در هفته های اخیر حملات پهپادی جسورانه تری را انجام داده است، در حالی که اسرائیل نیز اهداف عمیق تری در لبنان را هدف قرار داده و چندین ترور هدفمند انجام داده است.
با این حال، علیرغم اینکه این تاکنون بزرگترین تشدید از سال 2006 بوده است، اما هنوز در چارچوب پارامترهای حزب الله و اسرائیل قرار دارد و هنوز به جنگی سراسری منجر نشده است.
به گفته اسعد، حزب الله «واقعاً هنوز همه چیز را به کار نگرفته است» و اقدامات این جنبش همچنان «در چارچوب مدیریت تشدید» قرار دارد.
قاسم قصیر، یک تحلیلگر نزدیک به حزبالله، به میدل ایست آی گفت که این گروه نوع حملاتی را که انجام میدهد «نخست، در همبستگی با غزه و برای پاسخ به تجاوزات اسرائیل» تغییر داده است.
در حالی که حملات حزبالله پیامی برای بازدارندگی اسرائیل است، قصیر گفت، آنها همچنین قصد دارند به اسرائیلیها بگویند که «حزبالله آماده هرگونه تشدیدی است».
در ابتدای جنگ غزه، درگیری حزبالله در «جبهه همبستگی» آن عمدتاً متمرکز بر نظارت اسرائیل بود که توسط رزمندگان مستقر نزدیک مرز هدف قرار گرفت.
این عملیاتها برای جنبش لبنانی پرهزینه بود، زیرا اسرائیل قادر بود گروههایی از رزمندگان را هدف قرار دهد و چندین نفر از آنها را در یک روز بکشد. این تلفات برای یک گروه که نیروهایش در جنگ سوریه در کنار بشار اسد، رئیس جمهور سوریه، سخت جنگیده بودند، تلخ به نظر میرسید.
اسعد این را یک اشتباه اولیه میبیند که گروه سپس آن را اصلاح کرد.
او گفت: «در چند هفته اول، حزبالله مانند زمانی که در سوریه میجنگید رفتار کرد و تلفات شدیدی متحمل شد زیرا دکترینی که در ذهن داشت حرکات تمام عیار بود، که به این معنی است استفاده از اقدامات در سطح لشکر.»
اسعد افزود: «اسرائیلیها به راحتی این را کشف کردند و موفق به هدف قرار دادن تمام تیمها شدند. حزبالله از اشتباهاتش درس گرفت و ماموریتهایش را به تیمهای 2 تا 3 نفره کوچک کرد.»
از سوی دیگر، اسعد معتقد است که حزبالله، همراه با ائتلاف گستردهتر کشورها و گروههای مسلح تحت حمایت ایران در خاورمیانه که به عنوان محور مقاومت شناخته میشوند، همیشه نوعی «طرح احتیاطی» برای شرایطی مانند جنگ در غزه داشتند.
وی گفت: «فکر میکنم حزبالله عمداً با استراتژی مقابله با نظارت شروع کرد تا به این نقطه برسد که بتواند حملاتی را به اهداف مختلفی فراتر از نظارت، روی تشکیلات نظامی انجام دهد.»
اسعد میگوید در حالی که ناتوان کردن فناوریهای نظارتی اسرائیل در مرز، حرکات زمینی حزبالله را آسانتر کرد، به کارگیری سلاحهای تازه آشکار شده این گروه، به همراه استفاده از جغرافیای کوهستانی و پر از جنگل لبنان، امکان حملات دقیقتر و عمیقتر به اسرائیل را برای آن فراهم کرد.
به گفته وی، این گروه «بسیار خوب» با شرایط علیه اسرائیل سازگار شد.
اوایل ژوئن، یک حمله پهپادی حزبالله به شهر حورفیش در شمال اسرائیل، یک سرباز اسرائیلی را کشت و دست کم 10 نفر دیگر را زخمی کرد.
اینچنین است:
«[حزب الله] می داند که حملات کوتاه برد کاملاً موفق هستند،» اسعد گفت. «این فناوری همراه با توپوگرافی است.»
«قادر به شلیک پاسخ»
گزارش های اخیر در رسانه های اسرائیلی ادعا می کنند که اسرائیل از ایالات متحده برای بازداشتن حزب الله از تشدید درگیری در مرز شمالی کمک خواسته است.
علاوه بر این، قیمت سهام شرکت تسلیحاتی اسرائیلی البیت سیستمز پس از آنکه حزب الله موفق به ساقط کردن پهپادهای آن بر فراز لبنان شده، کاهش یافته است.
کارشناسان معتقدند این تحولات نگرانی های اسرائیل را درباره رقیب خود در شمال، که اغلب قوی ترین بازیگر غیردولتی جهان در نظر گرفته می شود، افزایش داده است.
اسعد گفت: «اسرائیلی ها متوجه شدند که در آن سوی مرز، یک نهادی وجود دارد که قادر به شلیک پاسخ است. تنها همین حقیقت به تنهایی یک دستاورد است، زیرا معمولاً عادت ندارند که کسی برتری یا توانایی و تکنولوژی را در آن سوی مرز به چالش بکشد.»
سعد گفت که دامنه گسترده تر حملات حزب الله، هم از نظر کمیت و هم کیفیت، احتمالاً همان چیزی بود که باعث شد اسرائیل طالب سامی عبدالله را ترور کند.
با توجه به تمایل این گروه برای حفظ فشار بر اسرائیل و ادامه حملات بازدارنده، تشدیدهایی که در چارچوب قواعد غیررسمی درگیری باقی می مانند، ممکن است تنها راه پیش رو باشد.
اسعد گفت: «آنها باید [پس از این ترور حملات را تشدید کنند]، در غیر این صورت بازدارندگی تنها یک اصطلاح خواهد بود که اعمال نمی شود.»
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 