سفر رسمی رئیس‌جمهور بالفعل پرو به پکن. آمریکا نگران است

نوشتهٔ ولکر هرمزدورف
یونگه ولت

رژیم کودتایی پرو به عنوان یکی از وفادارترین متحدان واشنگتن در آمریکای لاتین شناخته می‌شود. به همین دلیل، در آمریکا از حضور رئیس‌جمهور بالفعل دینا بولوارته به همراه پنج وزیر کابینه‌اش از روز سه‌شنبه در یک سفر رسمی به چین راضی نیستند. علاوه بر این، شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین، دعوت برای بازدید متقابل به لیما در نوامبر آینده را پذیرفته است.

شی جین‌پینگ قرار است علاوه بر شرکت در نشست سران همکاری اقتصادی آسیا-اقیانوسیه (APEC)، در مراسم افتتاح یک بندر عظیم به ارزش 3.5 میلیارد دلار که با کمک چین ساخته شده، در شهر چانکای، 60 کیلومتری جنوب لیما، حضور یابد. خبرگزاری رویترز روز چهارشنبه گزارش داد که ایالات متحده و اتحادیه اروپا از این موضوع و از نفوذ فزاینده چین در منطقه «ناراحت» هستند.

دولت پرو امیدوار است که بندر چانکای که بخشی از پروژه «جاده ابریشم» است، به یک مرکز در منطقه اقیانوس آرام آمریکای جنوبی تبدیل شود. بولوارته قصد دارد در شانگهای با رئیس شرکت کاسکو شیپینگ، که سهامدار اصلی بندر بزرگ چانکای است، ملاقات کند. چین این پروژه را یک سرمایه‌گذاری استراتژیک می‌داند، اما بندر برای هر دو کشور حیاتی است. هارولد فورسایت، سفیر سابق پرو در پکن، در گفتگو با پورتال خبری RPP Noticias این سفر را چنین توضیح داد.

وانگ یومینگ از «مؤسسه مطالعات بین‌المللی چین» در روزنامه گلوبال تایمز درباره اهمیت این پروژه گفت: «وقتی بندر چانکای به بهره‌برداری برسد، زمان حمل و نقل بین چین و آمریکای لاتین به طور قابل توجهی کاهش خواهد یافت که نه تنها پرو، بلکه کل قاره از آن بهره‌مند خواهد شد.» وی همچنین درباره تلاش‌های آمریکا برای «ایجاد تفرقه بین چین و کشورهای آمریکای لاتین» هشدار داد. در همین راستا، فرمانده ارشد فرماندهی جنوبی ایالات متحده، ژنرال لورا ریچاردسون، اخیراً نسبت به بندر چانکای ابراز نگرانی کرده و گفته است که این بندر در «خط 20 یاردی» (اصطلاحی در فوتبال آمریکایی که نشان‌دهنده موقعیت مناسب برای حمله است) آمریکا قرار دارد. در گزارشی از شورای روابط خارجی آمریکا، این بندر به عنوان یک پروژه دریایی پشتیبانی شده توسط چین توصیف شده که می‌تواند برای مقاصد نظامی نیز استفاده شود.

علیرغم چنین هشدارهایی از سوی آمریکا، کارلوس آکینو از دانشگاه ملی سن مارکوس پرو (UNMSM) در گفتگو با RPP به نیاز به زیرساخت‌ها، جاده‌ها، خطوط راه‌آهن و شرکت‌هایی که می‌توانند در پارک صنعتی بندر جدید مستقر شوند، اشاره کرد. وی انتظار دارد که بولوارته نیز روابط با شرکت‌های چینی مانند BYD، که بیشتر از تسلا خودروهای الکتریکی تولید می‌کند، هواوی و دیگر پیشروان جهانی را تقویت کرده و در مورد توافق تجارت آزاد جدید بین دو کشور گفتگو کند. در نهایت، چین نه تنها یکی از بزرگترین اقتصادهای جهان است، بلکه مهمترین شریک تجاری پرو نیز محسوب می‌شود. این امر احتمالاً در راستای منافع پکن است که با این بازدید به رئیس‌جمهور کودتاچی پرو که در آمریکای لاتین بحث‌برانگیز است، اعتبار بین‌المللی می‌بخشد. دینا بولوارته علاوه بر رئیس‌جمهور شی جین‌پینگ، توسط نخست‌وزیر لی چیانگ و رئیس کمیته دائمی کنگره ملی خلق، ژائو لجی نیز پذیرفته خواهد شد.

این بازدید رسمی برای رژیم و بولوارته فرصتی مناسب است تا از احتمال محاکمه به اتهام نقض حقوق بشر دوری کنند. روز سه‌شنبه، سازمان‌های فدراسیون بین‌المللی حقوق بشر (FIDH) و آپروده اسنادی درباره مرگ معترضان در جریان سرکوب اعتراضات ضد دولتی در پرو در سال‌های 2022 و 2023 را به دادستان دیوان کیفری بین‌المللی در لاهه ارائه دادند و خواستار تحقیق شدند.
هارولد فورسایت، سفیر سابق پرو در پکن، در گفتگو با RPP این موضوع را توضیح داد که  بولوارته در چین، نیازی به نگرانی در مورد طرح چنین سوالاتی ندارد، زیرا طرح و بحث وضعیت حقوق بشر در سایر کشورها جزو دکترین سیاست خارجی جمهوری خلق نیست.