ایالات متحده راهی برای شکست دادن همزمان روسیه، چین و کره شمالی پیدا کرده است
نویسنده: ویکتوریا نیکیفورووا
ترجمه مجله هفته
هفته گذشته جهان با شگفتی دریافت که رئیسجمهور آمریکا یک استراتژی جدید و بسیار محرمانه برای بازدارندگی هستهای در دست دارد که به قدری سری است که امکان افشای آن وجود ندارد. این ادعا به نظر کمی دیوانهوار میآید. اما بیایید بررسی کنیم چه اطلاعاتی از این طرح به رسانهها درز کرده است. گفته میشود که ایالات متحده اکنون برنامه دارد تا به طور همزمان روسیه، چین و کره شمالی را «بازدارندگی هستهای» کند.
در گذشته، تمام استراتژیهای آمریکا بیشتر بر توان هستهای اتحاد جماهیر شوروی و سپس روسیه متمرکز بود. اما اکنون آمریکاییها پکن را متهم میکنند که ظاهراً تعداد کلاهکهای هستهای خود را افزایش داده است. اگر قبلاً تصور میشد که چین حدود ۵۰۰ کلاهک هستهای در اختیار دارد، اکنون پنتاگون معتقد است که تا سال ۲۰۳۰ این تعداد به ۱۰۰۰ و تا سال ۲۰۳۵ به ۱۵۰۰ کلاهک خواهد رسید که با ذخایر هستهای آمریکا و روسیه برابری خواهد کرد.
واضح است که این اتهامات بدون هیچگونه مدرکی است و صرفاً بر اساس احتمالات است. چین تمامی این برآوردها را رد کرده و میگوید که زرادخانههایش به هیچ وجه با ذخایر آمریکا قابل مقایسه نیست.
به علاوه، پنتاگون نگران چند ده کلاهک هستهای است که به گفته او، در اختیار کیم یونگ اون قرار دارد. همچنین نگران این است که کره شمالی اکنون با در دست داشتن فناوریهای جدید، توانایی هماهنگی عملیاتهای نظامی خود را با روسیه و چین داشته باشد.
هیچکس در جهان نمیتواند پاسخ دهد که چرا این کشورها باید به آمریکا حمله کنند و در عین حال اقتصاد و جمعیت خود را به خطر بیندازند. اما تجارت تهدید، یکی از مهارتهای کلاسیک آمریکاییهاست. اگر بتوانند جمعیت و نمایندگان کنگره را قانع کنند که روسیه، چین و کره شمالی قصد دارند به آمریکا حمله کنند، دسترسی به بودجههای دولتی فراهم میشود. جریانهای مالی نه تنها برای مدرنسازی زرادخانههای هستهای بلکه برای افزایش آنها به کار گرفته میشود؛ زیرا باید به این «تهدیدها» پاسخ داد. آیا این افزایش غیرقانونی است؟ این اقدام مغایر با تمام اصول عدم گسترش است که آمریکا به آنها متعهد شده بود. اما شما نمیفهمید، این موضوع متفاوت است.
چرا به روزنامه نیویورک تایمز این مسئولیت سپرده شد تا این اطلاعات بسیار حساس در مورد استراتژی هستهای فوق محرمانه آمریکا را دقیقاً در این زمان منتشر کند؟ این یکی از عناصر باجخواهی هستهای است که واشنگتن سالهاست از آن استفاده میکند.
تنها یک و نیم سال دیگر، مهلت توافقنامه اساسی میان روسیه و آمریکا در مورد کاهش سلاحهای استراتژیک هستهای (سلاحهای تهاجمی استراتژیک) به پایان میرسد. طرف آمریکایی همچنان به درخواست برای مذاکره در این مورد ادامه میدهد، حتی با وجود اینکه عملاً علیه روسیه در جنگ اوکراین وارد شده است. مسکو تاکنون این درخواستهای آمریکا را نادیده گرفته است.
همزمان، آمریکاییها تلاش میکنند چین را متقاعد کنند تا توافقنامهای در مورد کنترل سلاحهای هستهای امضا کند. این موضوع اصلی گفتوگوهای بایدن با شی جینپینگ در سال گذشته در سان فرانسیسکو بود. آمریکاییها خواستار دریافت هشدارهایی در مورد آزمایشهای هستهای چین و همچنین «تبادل اطلاعات» بودند. البته، بایدن با احترام رد شد، زیرا چین اصلاً تمایلی به امضای چنین توافقنامهای با آمریکا ندارد. اولاً به این دلیل که زرادخانه هستهای چین بسیار کوچکتر است و این از همان ابتدا یک توافق نابرابر خواهد بود. دوماً، آمریکاییها بارها همه را فریب دادهاند و دیگر کسی به آنها اعتماد ندارد، بهویژه در حالی که همچنان تایوان را به سلاحهای نظامی مجهز میکنند.
انتشار خبر مربوط به وجود استراتژی هستهای فوق محرمانه با هدف ترساندن مسکو و پکن و فشار آوردن به آنها برای ورود به مذاکرات صورت گرفته است. اما بایدن میخواهد به هدف دیگری نیز دست یابد.
تحلیلگران آمریکایی پیوسته به مقامات خود گوشزد میکنند که وظیفه اصلی واشنگتن، خراب کردن روابط میان مسکو و پکن است. یکی از گزینههای تلاش برای تضعیف روابط روسیه و چین، تقابل آنها در زمینه توافقنامه هستهای است.
اگر مسکو با ایده آمریکاییها برای گنجاندن چین در توافقنامه جدید کاهش تسلیحات هستهای موافقت کند، پکن از روسها ناراحت خواهد شد، زیرا چین در شرایط نابرابری با آمریکا قرار دارد و چنین توافقنامههایی برای چین سودآور نیست. از طرف دیگر، اگر پکن به گفتوگوهای هستهای با واشنگتن بپیوندد، این بار روسها ناراحت خواهند شد. زیرا درخواست روسیه مبنی بر گنجاندن متحدان آمریکا در ناتو که دارای ذخایر هستهای قابل توجهی هستند در مذاکرات، از سوی آمریکاییها نادیده گرفته میشود. در نتیجه، انگلیسیها و فرانسویها کاملاً از توافقنامه خارج میشوند، اما ما در روسیه میدانیم که موشکهای آنها به کجا نشانه رفتهاند.
تا کنون، هم پوتین و هم شی جینپینگ تمامی تلاشهای آمریکا را نادیده گرفتهاند. اما چرا واشنگتن اینقدر عجله دارد؟ موضوع فقط به پایان قریبالوقوع توافقنامه اساسی میان روسیه و آمریکا (START III) مربوط نمیشود، بلکه به این دلیل است که سلاحهای استراتژیک آمریکایی در وضعیت نامناسبی قرار دارند. در حالی که چینیها و روسها با سرعت بالا زرادخانههای خود را مدرنسازی کردهاند، آمریکاییها بر پیروزی در جنگ سرد تکیه کردهاند.
به همین دلیل، در حال حاضر آنها هیچ سیستم دفاع موشکی ندارند که بتواند کشور را در برابر موشکهای مافوق صوت محافظت کند و وضعیت سیستمهای استراتژیک زمینی نیز بسیار ضعیف است. موشکهای استراتژیک جدید آمریکایی به نام Sentinel احتمالاً تا سال ۲۰۳۰ وارد خدمت نخواهند شد.
در حال حاضر، بخش زمینی سهگانه هستهای آمریکا تنها به موشکهای قدیمی Minuteman که بیش از نیم قرن عمر دارند، وابسته است. در ابتدا عمر مفید آنها ۱۰ سال بود، اما این مدت بارها تمدید شده است. وضعیت وخیم موشکهای استراتژیک به طور علنی در رسانههای نظامی آمریکا گزارش شده است – از زنگزدگی گرفته تا کمبود قطعات یدکی و وضعیت نامشخص کلاهکهای هستهای و مهمتر از همه، وضعیت زیرساختهایی که حتی از موشکها نیز قدیمیتر هستند.
سال گذشته تصمیم گرفتند یکی از موشکهای Minuteman-3 را بدون کلاهک هستهای پرتاب کنند تا ببینند آیا هنوز پرواز میکند یا خیر. موشک قدیمی توانست از سیلو خارج شود، اما بعد مشکلی پیش آمد و آمریکاییها مجبور شدند آن را نابود کنند. بقایای آن در جایی در اقیانوس آرام غرق شد.
آمریکاییها با احساس این ضعف خود مجبور به عجله هستند. این باجخواهی به این صورت عمل میکند: اگر موفق به تفرقهاندازی میان مسکو و پکن در مورد مذاکرات کاهش تسلیحات هستهای نشوند، آمریکا به طور علنی اعلام خواهد کرد که ذخایر هستهای خود را افزایش میدهد و سعی خواهد کرد ما را به مسابقه تسلیحاتی بکشاند که میتواند برای اقتصاد ما بسیار زیانبار باشد.
اگر روسیه و چین نخواهند با آمریکا توافقنامهای امضا کنند، واشنگتن این موضوع را به عنوان تهدیدی آشکار و مستقیم به «شهر بر روی تپه» تعبیر خواهد کرد. و در این صورت، ممکن است صحبت از حمله پیشگیرانه به ما باشد. در نهایت، آمریکا تنها کشوری در جهان است که از سلاح هستهای استفاده کرده، اگرچه امروز بسیاری، از جمله ژاپنیها، با احترام سعی میکنند این موضوع را فراموش کنند.
توافقنامه کاهش تسلیحات استراتژیک در ابتدا برای ما بسیار مفید بود. اما در آن زمان، آمریکا به معنای واقعی کلمه یک کشور دیگر بود و رهبری آن کاملاً منطقی به نظر میرسید. با رژیم کنونی آمریکا، اصلاً مشخص نیست که چگونه باید مذاکره کرد. با این حال، روسها فقط در میدان جنگ پیروز نمیشوند، بلکه در پشت میز مذاکره نیز موفقیت دارند.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 