سازمان اطلاعات خارجی روسیه: حمله به نورد استریم مستقیماً توسط سرویسهای اطلاعاتی انگلیسی-آمریکایی انجام شد
متخصصان خرابکاری سرویسهای اطلاعاتی انگلیسی-آمریکایی مستقیماً در انفجار خطوط لوله انتقال گاز طبیعی نورد استریم ۱ و ۲، که در بستر دریای بالتیک قرار دارند، نقش داشتند. سازمان اطلاعات خارجی روسیه (SVR) دادههایی در این زمینه در اختیار دارد. به گفته سرگئی ناریشکین، رئیس SVR، این دادهها بهطور واضح مشارکت مستقیم این خرابکاران را نشان میدهد.
خطوط لوله نورد استریم ۱ و ۲، که برای انتقال گاز ارزانقیمت از روسیه به آلمان طراحی شده بودند، با دخالت مستقیم خرابکاران حرفهای وابسته به سرویسهای اطلاعاتی انگلیسی-آمریکایی منفجر شدند. بر اساس اطلاعاتی که سرویس اطلاعات خارجی روسیه (SVR) در اختیار دارد، این اقدام یک حمله تروریستی بوده است. خبرگزاری روسی تاس به نقل از سرگئی ناریشکین، رئیس SVR، که در کنفرانس روسای سرویسهای اطلاعاتی و امنیتی کشورهای مشترکالمنافع (CIS) در مسکو سخنرانی میکرد، گزارش داد:
> «این که غرب از تروریسم بینالمللی بهعنوان ابزاری برای دستیابی به اهداف ژئوپلیتیکی خود استفاده میکند، مدتهاست روشن شده است. اما اکنون روشن است که سرویسهای اطلاعاتی غربی از روشهای تروریستی برای مقابله با مخالفان خود نیز بهره میبرند. برای مثال، میتوان به انفجار خطوط لوله گاز نورد استریم اشاره کرد. سرویس اطلاعات خارجی ما اطلاعاتی در اختیار دارد که نشاندهنده مشارکت مستقیم خرابکاران حرفهای وابسته به سرویسهای اطلاعاتی انگلیسی-آمریکایی در این اقدام تروریستی است.»
ناریشکین در ادامه مشخص نکرد کدام کشور انگلیسیزبان دقیقاً در این حمله نقش داشته است، اما به روشنی به ایالات متحده اشاره کرد. او دلایل اقتصادی را یکی از عوامل اصلی این حمله دانست و یادآوری کرد که این پروژه یک همکاری روسی-اروپایی بود که با هدف تأمین گاز ارزان و مطمئن برای اروپا طراحی شده بود:
> «روسیه این خطوط لوله را با همکاری اروپاییهای متمایل به همکاری سازنده احداث کرد، اما آمریکاییها و انگلیسیها آن را منفجر کردند. تخریب نورد استریم یک ایده ثابت بود که نه تنها توسط دولت دموکرات، بلکه توسط دولت جمهوریخواه ایالات متحده نیز دنبال میشد.»
پس از حمله سال ۲۰۲۲، گاز طبیعی مایع (LNG) که ایالات متحده از طریق کشتی به بازارهای جهانی عرضه میکند، در بازار اروپا رقابتی شد. این تحول ناشی از افزایش شدید قیمت گاز بود که بلافاصله پس از انفجار خطوط لوله رخ داد و از آن زمان تاکنون بالا باقی مانده است.
تا به امروز، فرضیهای که ایالات متحده را بهعنوان یکی از مجریان احتمالی انفجار خطوط لوله معرفی میکند، تنها یک شک قوی بوده است. این فرضیه مبتنی بر این واقعیت است که واشنگتن تنها بازیگری است که هم ابزار لازم برای انجام چنین حملاتی را دارد و هم از نتایج آن بهرهمند میشود. علاوه بر این، شواهد غیرمستقیم متعدد و قانعکنندهای وجود دارد که این فرضیه را تقویت میکند.
سرویس اطلاعات خارجی روسیه (SVR) چندین بار در سال جاری اعلام کرده است که اطلاعاتی در دست دارد که ایالات متحده و بریتانیا را بهعنوان آمران و سازماندهندگان این حمله معرفی میکند. بااینحال، پیش از این، SVR ادعایی مبنی بر دسترسی به اطلاعات دقیق درباره افرادی که در حمله خرابکارانه شرکت داشتند، مطرح نکرده بود.
حمایت از ملیگرایان افراطی در کشورهای شوروی سابق
در ادامه اظهاراتش، ناریشکین ایالات متحده، بریتانیا و ناتو را متهم کرد که در جمهوریهای سابق شوروی از ملیگرایان افراطی حمایت میکنند. او ادعا کرد که این اقدامات با هدف سرنگونی دولتهای طرفدار روسیه و ایجاد رژیمهای غربگرا و ضدروسی انجام میشود:
> «منظور تحریک نوعی ملیگرایی کوتهبینانه به بهانه تقویت هویت ملی و فشار برای ادغام با غرب است. اطلاعاتی داریم که نشان میدهد سرویسهای اطلاعاتی آمریکا و اروپا ارتباط مداوم با جنبشها و احزاب ملیگرایانه در کشورهای مشترکالمنافع دارند.»
او اضافه کرد که سناریوهای کودتا در واشنگتن، لندن و بروکسل طراحی میشود. ناریشکین مدعی شد که پیشرفتهترین تلاش برای کودتا در بلاروس، یکی از شرکای نزدیک روسیه در اتحادیه دولتی، در حال انجام است. او گفت که این کودتا توسط سرویس اطلاعاتی بریتانیا (MI6) برای انتخابات ریاستجمهوری آتی بلاروس برنامهریزی شده و قرار است توسط یک گروه شبهنظامی راستگرای افراطی به نام هنگ کاستوس کالینوفسکی اجرا شود. این گروه در حال حاضر در جنگ اوکراین در کنار نیروهای کییف فعالیت میکند.
> «اگرچه این گروه شبهنظامی تجربه جنگی دارد و احتمالاً از روشهای خشونتآمیز در کودتای بلاروس استفاده خواهد کرد، اما به نظر میرسد که عوامل بریتانیا و آمریکا در کشورهای دیگر شوروی سابق به شیوههای کمتر مستقیم عمل میکنند. این اقدامها بهگونهای طراحی شدهاند که مدت طولانیتری پنهان بمانند و کمتر شناسایی یا متوقف شوند.»
استفاده از رسانهها و نهادهای غربی برای نفوذ
ناریشکین همچنین به شبکهای از سازمانهای غیردولتی و رسانههای غربی اشاره کرد که با تأمین مالی فراوان، در سراسر منطقه اوراسیا فعالیت میکنند. این شبکهها بهطور فعال در حال پیشبرد دستورکارهای ضدروسی و ضدچینی هستند. او گفت:
> «هدف این است که فعالیتها کمتر آشکار انجام شود و بر موضوعاتی مانند «استعمارزدایی» تمرکز شود. سازمانهای محلی در زمینههای علمی، فرهنگی، حقوق بشری و حتی برنامهریزان شهری برای همکاری با این شبکهها تشویق میشوند.»
او افزود که این شبکهها به دلیل حمایت مالی گسترده غرب، حتی با وجود رویکردهای قدیمی و منسوخ، همچنان فعال هستند.
اتهام به سرویسهای اطلاعاتی غرب در مورد استفاده از تروریسم
الکساندر بورتنیکوف، رئیس سرویس امنیت فدرال روسیه (FSB)، نیز در همین کنفرانس اتهامات جدیتری علیه آمریکا و متحدانش مطرح کرد. او گفت:
> «سرویسهای اطلاعاتی انگلیسی-آمریکایی بهطور غیرمستقیم کییف را تحریک میکنند تا به تشدید اوضاع از طریق حملات تروریستی هستهای و ساخت بمبهای کثیف بپردازد.»
او تأکید کرد که این اقدامات تنها به اوکراین محدود نمیشود و هدف نهایی آنها ایجاد هرجومرج در منطقه کشورهای مشترکالمنافع و تبدیل آن به منبع ارزان برای بهرهبرداری غرب است.
موضع روسیه در قبال جنگ اوکراین
در پایان، ناریشکین اعلام کرد که روسیه هرگونه پیشنهاد برای «منجمد کردن» جنگ اوکراین را قاطعانه رد میکند. او تأکید کرد که هیچ توافقی مشابه آتشبس جنگ کره یا دیگر توافقات مشابه برای روسیه قابل قبول نیست.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 