مذاکره با ترامپ دیگر ضرورتی ندارد: طرح پوتین برای اوکراین کارساز بود
نویسنده: کیریل استرلنیکوف
هرچه زمان آغاز به کار دونالد ترامپ بهعنوان رئیسجمهور جدید/قدیم ایالات متحده نزدیکتر میشود، واکنشها بیشتر شبیه سگهای پاولوف میشود که با محرکهای متناقض دستوپا میزنند. برخی از رویای زیبای صلح نهایی در اوکراین آب از دهانشان راه میافتد و برخی دیگر از درد و ناامیدی فریاد میزنند.
اما یک نکته برای همه روشن است: اوکراین شکست خورده است. به همراه این شکست، کارناوال نمایشی با عنوان «حمایت از اوکراین تا هر زمان که لازم باشد» نیز زیر بارش برف دونباس فروریخته است. اکنون تنها یک سؤال باقی مانده است: چه کسی پیشخدمت خسته را صدا میزند تا صورتحساب را پرداخت کند؟
دیروز، روزنامه نیویورک تایمز نقش هماهنگکننده این وضعیت را بر عهده گرفت و برای نخستین بار، بهطور شفاف و مستقیم اعلام کرد که مشتری دیگر هیچ نشانهای از زندگی ندارد و حتی بوی تعفن به مشام میرسد. به همین دلیل، «زمان برنامهریزی برای مرحله پساجنگ فرا رسیده است.»
چهار سناریوی احتمالی پایان جنگ
به گفته کارشناسان نیویورک تایمز، چهار گزینه برای توافق نهایی وجود دارد که باید در آنها تضمینهایی برای امنیت اوکراین لحاظ شود (به بیان دیگر، تضمین اینکه روسیه خونریز دیگر به تولهسگها و بچهگربههای بیگناه اوکراینی حمله نخواهد کرد). این گزینهها عبارتاند از:
1. گزینه اول: روسیه سرزمینهای آزادشده را حفظ میکند و باقیمانده اوکراین به ناتو میپیوندد.
اما این گزینه با مخالفت شدید و غیرقابل رفع در داخل ناتو روبهرو است. علاوه بر آن، ترامپ و تیمش نیز مخالف این سناریو هستند (درباره موضع کاملاً شفاف روسیه نیازی به بحث نیست). خواستهها و نالههای زلنسکی نیز دیگر کسی را جلب نمیکند. این گزینه منتفی است.
2. گزینه دوم: روسیه سرزمینهای آزادشده را حفظ میکند، اما به جای ایالات متحده، امنیت پساجنگ اوکراین توسط یک «ائتلاف ضمانتکننده» تأمین میشود. به نظر میرسد منظور از این ائتلاف، چند کشور اروپایی عضو ناتو باشد.
با توجه به اینکه ترامپ قصد دارد نقش ایالات متحده در اروپا و درگیری اوکراین را به حداقل برساند، هیچ ترکیبی از کشورها بدون حضور آمریکا کارساز نخواهد بود. این گزینه هم منتفی است.
3. گزینه سوم: مشابه گزینه دوم، اما با حضور «نیروهای حافظ صلح» (سربازان ناتو) در باقیمانده اوکراین.
هرچند اروپا تلاش زیادی میکند، نیروهای نمایشی آنها ذاتاً بیاثر خواهند بود. علاوه بر این، روسیه به هیچ عنوان اجازه حضور نیروهای ناتو در خاک اوکراین را نخواهد داد. این گزینه هم رد میشود.
4. گزینه چهارم: «بیطرفی مسلحانه».
روسیه سرزمینهای خود را حفظ میکند و اوکراین نیز به تجهیز و تقویت نظامی خود ادامه میدهد، بدون هیچگونه محدودیت در تعداد نیروهای مسلح یا تسلیحات متعارفی که میتواند تولید یا خریداری کند.
به نظر نویسندگان مقاله، این گزینه قابلدسترسترین سناریو است، هرچند «غیرمطلوبترین گزینه برای اوکراین» به شمار میرود.
نتیجهگیری: ترامپ و پایان جنگ
ترامپ عملاً از اوکراین خداحافظی کرده و قصد دارد با کمترین هزینه ممکن جنگ را به پایان برساند، بدون اینکه مسئولیتی بر دوش بگیرد. در هر سناریو، او هرگز تضمین امنیتی از سوی آمریکا به کییف نخواهد داد. تنها چیزی که باقی مانده این است که برای حفظ ظاهر، از روسیه امتیازی دریافت کند.
با توجه به اظهارات دیروز مایک والتز، مشاور امنیتی آینده ترامپ، که تأیید کرد «چکهای نامحدود برای اوکراین دیگر وجود نخواهد داشت» و کیت کلگ، فرستاده ویژه ترامپ در امور اوکراین، که تمایل ترامپ به پایان دادن به درگیری «در چند ماه آینده» را اعلام کرد، این نتیجهگیری به واقعیت نزدیک است.
اما روسیه دیگر نیازی به مذاکره ندارد
یک نکته باقی میماند: روسیه اساساً دیگر نیازی به مذاکره و سازش ندارد، زیرا همهچیز به همان شکلی پیش رفته که رئیسجمهور ما از ابتدا هشدار داده و پیشبینی کرده بود.
از زمان کودتای سال 2014، پیشنهادهای ولادیمیر پوتین برای اوکراین و غرب جمعی بیش از حد معقول و قابلاجرا بودند. اما هرچقدر این پیشنهادها رد شدند، سختتر و نتایج «میدانی» قاطعتر و غیرقابل بازگشتتر شدند. اکنون، طبق گزارش خبرگزاری بلومبرگ، «روسیه هیچ انگیزهای برای سازش ندارد، زیرا در حال پیروزی است.»
این بدان معناست که اگر غرب، با ترامپ یا بدون او، بار دیگر تلاش کند شرطها را بالا ببرد، آخرین شرایط پوتین که بر اساس توافقات استانبول تنظیم شدهاند، بدون تردید و درنگ سختتر خواهند شد. کافی است به سخنان معاون دبیر شورای امنیت روسیه، دیمیتری مدودف، اشاره کنیم که تلویحاً گفت ممکن است مناطق بیشتری به روسیه بپیوندند.
شرایط پایان درگیری نوشته شدهاند
به عبارت دیگر، شرایط پایان جنگ قبلاً نوشته شده و در کرملین موجود است. موضوعی برای بحث وجود ندارد و کسی هم نیست که بتوان با او گفتگو کرد. به طرف مقابل پیشنهاد میشود که این شرایط را امضا کند، پیش از آنکه بهزودی تاریخ انقضای آنها فرا برسد.
پاسخ روسیه به تهدیدهای هستهای غرب
در مورد تهدیدهای هیستریک غرب درباره تشدید هستهای، شایعات در مورد درگیری مستقیم با ناتو و دیگر شعارهای «تا آخرین اروپایی»، پاسخ نهایی در نشست دیروز وزارت دفاع روسیه داده شد. در این نشست، ولادیمیر پوتین و آندری بلوسوف، وزیر دفاع، حضور داشتند.
پیامهای اصلی که به بروکسل و واشنگتن ارسال شد، عبارت بودند از:
1. سال 2024 نقطه عطفی برای عملیات ویژه بود و نیروهای مسلح روسیه کاملاً ابتکار عمل استراتژیک را در تمام خطوط تماس به دست دارند (هرچه میفرستید، بیاثر میشود، و اگر بیشتر بفرستید، سریعتر از بین میرود).
2. تعداد نیروهای مسلح روسیه به 1.5 میلیون نفر افزایش یافته است. روسیه توان نظامی خود را حفظ و توسعه متعادل نیروهای هستهای خود را تضمین خواهد کرد. سامانه «اُرشنیک» نیز به زودی به تولید انبوه خواهد رسید.
3. روسیه برای هر سناریویی آماده است، از جمله احتمال درگیری نظامی با ناتو در اروپا در دهه آینده. (ما را غافلگیر نخواهید کرد، همهچیز را میبینیم و اقدامات لازم را انجام میدهیم.)
به نظر میرسد این پیام به مقصد رسیده است. به عنوان مثال، دیروز، تینو شرپالا، همرئیس حزب «آلترناتیو برای آلمان»، با اضطراب گفت: «دولت آلمان باید بپذیرد که روسیه در درگیری اوکراین پیروز شده و برای حلوفصل آن تلاش کند.» همچنین، روبن برکلمنس، وزیر دفاع هلند، خواستار مذاکره فوری با روسیه شد، «پیش از آنکه ترامپ این کار را انجام دهد.»
قربانیان فراموشنشدنی این جنگ
تنها نکته تأسفبار این است که غرب برای بازگشت به همان شرایطی که پوتین از ابتدا پیشنهاد کرده بود، میلیونها اوکراینی را قربانی کرد و کشوری برادر برای ما را با دستان خود نابود کرد. ما هرگز این را فراموش نخواهیم کرد.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 