صدها پرواز «شناسایی» بر فراز نوار غزه از آغاز کارزار اسرائیل. همچنین هواپیماهای نظامی ترابری از پایگاهی در قبرس به پرواز در میآیند.
نوشته کریستیان بونکه
منتشر شده در یونگه ولت
ترجمه مجله جنوب جهانی
زمینه: کوربین خواستار شفافسازی شد
نقش پروازهای شناسایی بریتانیا در جنگ اسرائیل در نوار غزه چیست؟ در این باره، جرمی کوربین، رهبر سابق حزب کارگر که اکنون از حزب اخراج شده است، در یک نامه سرگشاده منتشر شده در ۳ مارس خطاب به جانشین خود، کیر استارمر، خواستار شفافسازی شد. او تاکید کرد که نیاز فوری به یک تحقیق مستقل در این زمینه وجود دارد. کوربین در نامه خود نوشت: «پس از جنگ عراق، تلاشهای زیادی برای ایجاد یک تحقیق درباره اقدامات نیروهای بریتانیایی صورت گرفت. دولتهای وقت تلاش کردند از این امر جلوگیری کنند، اما نتوانستند مانع انتشار گزارشی شوند که تحت رهبری سر جان چیلکات تهیه شده بود. این گزارش در آن زمان، سوءمدیریتهای جدی دولت بریتانیا را آشکار کرد.» کوربین افزود: «دولت در آن زمان هشدارهای میلیونها نفر را نادیده گرفت، زمانی که تصمیم فاجعهبار ورود به جنگ را گرفت.»
به گفته کوربین، امروز تاریخ در حال تکرار است. شمار کشتهشدگان در نوار غزه اکنون دستکم به ۶۱ هزار نفر رسیده است. بیش از ۱۱۰ هزار نفر زخمی شدهاند و ۹۲ درصد از خانهها ویران یا آسیب دیدهاند. «بریتانیا نقش بسیار مؤثری در عملیات نظامی اسرائیل ایفا کرده است.» این نقش شامل فروش سلاح و استفاده از پایگاههای نیروی هوایی بریتانیا در جزیره قبرس میشود.
یکی از موضوعات مهم برای کوربین، فروش مداوم قطعات جنگنده اف-۳۵ توسط بریتانیا به اسرائیل است. در این مورد، افراد زیادی نگرانیهایی را ابراز کردهاند. دولت بریتانیا این نگرانیها و همچنین پرسشها درباره نقش پایگاههای نظامی بریتانیا یا تعریف حقوقی دولت از مفهوم نسلکشی را رد کرده است. با این حال، کوربین تاکید کرد که «شفافیت و پاسخگویی» «ارکان دموکراسی» هستند. به همین دلیل، کوربین به همراه دیگران برای ایجاد یک تحقیق عمومی درباره نقش بریتانیا در حمله اسرائیل به نوار غزه تلاش خواهد کرد. (cb)
نمایش کامل کوچک کردن
در ۲۹ فوریه، یک هواپیمای جاسوسی از نوع «Shadow R1» با شماره پرواز RFR 7141 و شماره ثبت ZZ 416 از فرودگاه نظامی بریتانیا در آکروتیری واقع در جزیره قبرس به پرواز درآمد. ناوگان هواپیماهای «Shadow R1» برای شناسایی زمینی توسط نیروی هوایی بریتانیا مورد استفاده قرار میگیرد. طبق اظهارات خود این نیرو، این هواپیما مجهز به «حسگرهای الکترواپتیکی و الکترونیکی با وضوح بالا» است. این هواپیما به «تحلیلگران در تهیه محصولات اطلاعاتی جامع کمک میکند. از طریق ارتباطات ماهوارهای، اطلاعات میتواند در طول ماموریت بارگیری و تخلیه شود»، این مطلب در وبسایت نیروی هوایی بریتانیا آمده است. اطلاعات به دست آمده به این طریق، به ویژه برای فرماندهان در میدان بسیار ارزشمند است.
هواپیماهای این ناوگان توسط «گردان شماره ۱۴» نیروی هوایی بریتانیا اداره میشوند. پایگاه اصلی این گردان در واقع پایگاه ودینگتون در شهرستان لینکلنشایر انگلستان است. اما از اکتبر ۲۰۲۳، این گردان به طور منظم ماموریتهایی را از قبرس انجام میدهد. طبق ارزیابی دقیق دادههای پرواز که به طور عمومی توسط سازمان غیردولتی بریتانیایی «اقدام علیه خشونت مسلحانه» انجام شده و در اختیار یونگه ولت قرار گرفته است، دستکم ۵۱۸ مورد از این پروازها بین ۳ دسامبر ۲۰۲۳ و ۲۷ مارس ۲۰۲۵ انجام شدهاند – همه بر فراز مناطق فلسطینی اشغال شده توسط اسرائیل و بسیاری از آنها بر فراز نوار غزه. بنابراین، استقرار این گردان مستقیماً با جنگ نسلکشی اسرائیل در نوار غزه همزمان است. سوالی که اکنون این سازمان غیردولتی مطرح میکند این است که نقش بریتانیا در این جنگ دقیقاً چیست؟
واضح است که این عملیات تنها از طریق زیرساختهای نظامی گسترده ناتو امکانپذیر است. پرواز شماره RFR 7141 که قبلاً به آن اشاره شد، این موضوع را به خوبی نشان میدهد. جزئیات این پرواز توسط «اقدام علیه خشونت مسلحانه» در اختیار یونگه ولت قرار گرفت تا به عنوان نمونهای از دخالت غیرمستقیم آلمان در این عملیات باشد. زیرا RFR 7141 ابتدا در فرودگاه غیرنظامی باری ایتالیا برای توقف فرود آمد. سپس به پایگاه هوایی رامشتاین ایالات متحده در نزدیکی کایزرسلاترن آلمان رفت. این همان پایگاه هوایی است که ارتش ایالات متحده از آنجا، از جمله عملیات جهانی هواپیماهای بدون سرنشین جنگی یا کمکهای تسلیحاتی به اوکراین را هماهنگ میکند. این هواپیمای شناسایی تا ۱ مارس در آنجا ماند و سپس پرواز به سمت پایگاه اصلی خود، ودینگتون، را از سر گرفت. این تنها یک جزئیاتی کوچک است. اما بار دیگر نشان میدهد که جنگها و درگیریهای جهانی بدون زیرساختهای نظامی در آلمان قابل انجام نیستند.
به گفته «اقدام علیه خشونت مسلحانه»، این هواپیما در بسیاری از ماموریتها بر فراز نوار غزه شرکت داشته است – تا به امروز. این امر نیز بدون پایگاه هوایی بریتانیا در آکروتیری امکانپذیر نیست، که خود نمونهای از گذشته و حال استعماری است. نه تنها پروازهای شناسایی بریتانیا از اینجا آغاز میشوند. از آغاز آخرین جنگ غزه، هواپیماهای نظامی ترابری بریتانیایی و آمریکایی نیز بارها به سمت اسرائیل پرواز کردهاند. دولتهای مربوطه درباره اینکه دقیقاً چه چیزی را حمل میکردند، سکوت کردهاند. با این حال، این فرضیه قوی وجود دارد که این محمولهها شامل تجهیزات نظامی هستند – برای پر کردن مجدد ذخایر نیروهای اسرائیلی که در جنگ غزه مصرف شدهاند.
فرودگاه نظامی آکروتیری در زمینی واقع شده است که توسط بریتانیا ضمیمه شده است. هنگامی که در سالهای ۱۹۵۵ تا ۱۹۵۹ شورشی علیه اشغال بریتانیا در قبرس رخ داد، نیروهای بریتانیایی با شکنجه، مثله کردن اندام تناسلی، تجاوز جنسی و قتل واکنش نشان دادند. در سال ۱۹۵۶، ارتش بریتانیا از همین مکان تلاش برای حفظ کنترل بر کانال سوئز در مصر را هماهنگ کرد. همه اینها جنبههایی از تاریخ استعماری هستند که تا به امروز در بریتانیا به آنها پرداخته نشده و در مدارس به ندرت تدریس میشوند. با این حال، مقاومت در قبرس علیه حضور بریتانیا همچنان ادامه دارد. از زمانی که نیروی هوایی بریتانیا دوباره به طور منظم به سمت غزه پرواز میکند، یک کارزار ضد نظامی در آنجا وجود دارد که اعتراضاتی را علیه آن سازماندهی میکند.
لندن به طور مرتب پرسشهای انتقادی درباره پروازهای شناسایی را رد میکند. هم دولت محافظهکار سابق و هم دولت سوسیال دموکرات فعلی ادعا میکنند که این پروازها صرفاً برای جمعآوری اطلاعات درباره محل نگهداری گروگانهای حماس در نوار غزه، که شامل شهروندان بریتانیایی نیز میشوند، انجام میشوند. وزارت دفاع بریتانیا همواره تکرار میکند که فقط چنین اطلاعاتی به ارتش اسرائیل منتقل میشود.
«اقدام علیه خشونت مسلحانه» در این مورد تردید دارد. این سازمان نگران است که بریتانیا در جنایات جنگی اسرائیل همدست شده باشد. به عنوان مثال، گفته میشود که نیروی هوایی بریتانیا ۲۴ پرواز شناسایی در دو هفته پیش از حمله اسرائیل به اردوگاه پناهندگان نصیرات انجام داده است که در نتیجه آن ۲۷۶ فلسطینی کشته شدند. همچنین در روز این حمله، هواپیماهای شناسایی بریتانیا بر فراز نوار غزه پرواز میکردند. دولت تا به امروز به پرسشهای نمایندگان پارلمان و فعالان صلح مبنی بر اینکه آیا هواپیماهای شناسایی بریتانیا مختصات اهداف احتمالی حمله را نیز به ارتش اسرائیل منتقل میکنند یا خیر، پاسخی نداده است. در جریان بازدید نخستوزیر کیر استارمر (از حزب کارگر) از آکروتیری در دسامبر ۲۰۲۴، رئیس دولت بریتانیا تلاش کرد تا این وضعیت همچنان ادامه یابد. او خطاب به نیروها گفت: «بسیاری از کارهایی که در اینجا انجام میشود، لزوماً نمیتواند همیشه مورد بحث قرار گیرد. ما نمیتوانیم لزوماً به جهان بگوییم که شما چه کار میکنید.»
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 