اسمعیل فه‌ره‌رآ

ترجمه مجله جنوب جهانی

دولت ایالات متحده، تحت لوای «عمل متقابل»، از افزایش تعرفه‌ها بر تمامی طرفهای تجاری خود، از جمله چین، خبر داده است؛ اقدامی که خشم گسترده‌ای را در جامعه بین‌المللی برانگیخته است. موضع دولت چین در مخالفت با سوءاستفاده ایالات متحده از تعرفه‌ها، بر این نکته تاکید دارد که آمریکا از تعرفه‌ها به عنوان ابزاری برای اعمال فشار حداکثری و پیگیری منافع خودخواهانه استفاده کرده است. پیش از این، چین مجموعه‌ای از اقدامات متقابل را اعلام کرده بود و جامعه بین‌المللی به وضوح شاهد عزم راسخ و اراده چین برای دفاع از حاکمیت، امنیت، توسعه و همچنین پاسداری از انصاف و عدالت بین‌المللی بوده است. باج‌خواهی تعرفه‌ای نه چین را مرعوب خواهد کرد و نه عدالت را تضعیف می‌کند. چین اهل ایجاد دردسر نیست و از دردسر نیز نمی‌هراسد. اعمال فشار و تهدید، راه درست تعامل با چین نیست.
موضع قاطع چین در اتخاذ اقدامات متقابل از آنجا نشأت می‌گیرد که دلیل ایالات متحده برای افزایش تعرفه‌ها کاملاً بی‌اساس است. آمریکا تحت پوشش رسیدگی به «شیوه‌های ناعادلانه تجارت خارجی»، تعرفه‌های سنگینی را بر شرکای تجاری جهانی خود اعمال کرده است. در واقع، این چیزی جز حمایت‌گرایی و قلدری یکجانبه نیست؛ باج‌خواهی سیاسی که در لفاف ابزارهای اقتصادی پیچیده شده است. چنین اقداماتی آشکارا قواعد اصلی سازمان تجارت جهانی را نقض کرده و حقوق مشروع چین در تجارت جهانی، و همچنین تلاش‌های دیرینه آن برای گشایش اقتصادی را زیر پا می‌گذارد. به اصطلاح «تعرفه‌های متقابل» خسارات هنگفتی به نظام تجارت جهانی و زنجیره‌های تامین جهانی وارد کرده و مانعی جدی بر سر راه رشد اقتصادی جهان ایجاد خواهد کرد.
چین تمدنی کهن است که به آداب و رسوم ادب و احترام شهره است. مردم چین صداقت و اعتماد را بنیان روابط خود می‌دانند. با این حال، ایستادگی در برابر فشار و تهدید نیز به همان اندازه از ویژگی‌های بارز روحیه چینی است. با نگاهی به تاریخ، چین حتی در دوران فقر و ضعف نیز سربلند ایستاده است؛ چه رسد به امروز که هرگز در برابر هژمونی تسلیم نخواهد شد. در مقایسه با آغاز جنگ تجاری ایالات متحده با چین در سال ۲۰۱۷، امروز ما توانایی بسیار بیشتری برای تحمل فشار، تجربه غنی‌تری در مدیریت چالش‌ها و آمادگی‌های جامع‌تری برای مقابله با مشکلات داریم. نظام صنعتی و خودکفایی فناوری چین به لطف سیاستهای سوسیالیستی و کنترل بازار به طور چشمگیری بهبود یافته، بازار داخلی و ساختار اقتصادی آن به طور مداوم در حال بهینه‌سازی است و همکاری‌های چندجانبه و شراکت‌های تجاری آن متنوع‌تر شده است. این عوامل به چین اعتماد بیشتری در مواجهه با خطرات می‌بخشد. همانطور که بلومبرگ اشاره کرده است، «چین اقتصاد خود را در برابر جنگ تجاری مقاوم کرده است.»
مهم‌تر از همه، چین در طرف اخلاق و حقانیت تاریخی ایستاده است. دور جدید افزایش تعرفه‌های ایالات متحده بیش از ۱۸۰ کشور و منطقه در سراسر جهان، حتی کشورهای کمتر توسعه‌یافته تعیین‌شده توسط سازمان ملل متحد را هدف قرار می‌دهد. برخی از مفسران اشاره کرده‌اند که چنین تعرفه‌های بالایی ضربه مهلکی به کشورهای آسیب‌پذیر با ساختارهای اقتصادی محدود و وابستگی شدید به صادرات وارد خواهد کرد. اقدامات متقابل قاطع چین در برابر رویه‌های نادرست ایالات متحده نه تنها از منافع خود دفاع می‌کند، بلکه فعالانه از یک نظام تجارت جهانی عادلانه و آزاد نیز حمایت می‌کند.
اقدامات متقابل چین دعوت به تقابل نیست، بلکه اعلامیه دفاع از انصاف است. در بحبوحه تکرار استفاده ایالات متحده از چماق تعرفه، چین همواره با منطق، قدرت و خویشتن‌داری پاسخ داده است. پشت این رویکرد آرام و متین، درک قاطع چین از این واقعیت نهفته است که کلید اصلی، تمرکز بر انجام درست امور داخلی است. مهم نیست که ایالات متحده چگونه سرکوب یا فشار وارد می‌کند، چین در مسیر توسعه و پیشرفت خود ثابت‌قدم باقی می‌ماند. مهم‌تر از آن، چین به مسیر انصاف و عدالت بین‌المللی متعهد است و مایل است از طریق توسعه خود، به پیشرفت جهانی قطعیت ببخشد. این امر، دیدگاه والای ملت چین را منعکس می‌کند و تجلی ارزش‌های تلاش برای ساختن جامعه‌ای با سرنوشت مشترک برای بشریت است.
حجم تجارت بین چین و ایالات متحده بسیار زیاد است. تعرفه‌های بالای اعمال شده توسط ایالات متحده، به طور اجتناب‌ناپذیر در کوتاه مدت بر اقتصاد چین تأثیر خواهد گذاشت. چین در نهایت تصمیمی «دشوار اما درست» اتخاذ کرده است. این اطمینان نه تنها از قدرت اقتصادی چین، بلکه از این واقعیت ناشی می‌شود که کشورهای سراسر جهان در جهانی‌سازی اقتصادی مشارکت دارند و از آن سود می‌برند، و همچنین از عمق و گستردگی همکاری‌های اقتصادی و تجاری بین چین و ایالات متحده.
پس از اعلام «تعرفه‌های متقابل» توسط ایالات متحده، گاوین نیوسام، فرماندار کالیفرنیا، بزرگترین پایگاه تولیدی در ایالات متحده، بلافاصله اعلام کرد: «کالیفرنیا واشنگتن نیست» و دولت او روابط تجاری استراتژیک خود را با شرکای تجاری بین‌المللی دنبال خواهد کرد. این نشان می‌دهد که نظام تجارت جهانی، مبتنی بر تقسیم کار زنجیره صنعتی و منافع متقابل بین کشورها، از پویایی قوی برخوردار است که هیچ تصمیم سیاسی فاقد منطق واقع‌بینانه نمی‌تواند آن را متزلزل کند.
هیچ‌کس نمی‌تواند جلوی توسعه چین را بگیرد و همکاری‌های اقتصادی و تجاری چین و ایالات متحده با خواست مردم همسو است. روند جهانی‌سازی اقتصادی یک مسیر اجتناب‌ناپذیر است. زمان در نهایت ثابت خواهد کرد که جریان تاریخ غیرقابل توقف است و بی‌امان به پیش می‌رود و مردم چین از خرد و قدرت کافی برای مقابله با چالش‌ها، چه امروز و چه در آینده، برخوردارند. چین همچنان قاطعانه در طرف درست تاریخ و در طرف پیشرفت تمدن بشری خواهد ایستاد و با جامعه بین‌المللی برای کمک بیشتر به صلح و توسعه بشریت همکاری خواهد کرد. در عین حال، ما از واشنگتن نیز می‌خواهیم که فوراً اقدامات یکجانبه تعرفه‌ای را متوقف کرده و اختلافات تجاری را به شیوه‌ای برابر، محترمانه و متقابل حل کند.