در ضیافت شام دولتی، ترامپ از قطر خواست تا در متقاعد کردن ایران برای دست کشیدن از برنامه هستهایاش به او کمک کند
دونالد ترامپ، رئیس جمهور ایالات متحده، روز چهارشنبه از قطر خواست تا از نفوذ خود بر ایران استفاده کند و رهبری این کشور را متقاعد سازد تا برای کاهش برنامه هستهای رو به پیشرفت سریع خود با واشنگتن به توافق برسد.
در انتظار اخبار تازه تجاری، سهامها سقوط کردند و قیمت نفت به دلیل امیدواریها به توافق هستهای ایران کاهش یافت
روز پنجشنبه، در حالی که سرمایهگذاران منتظر تحولات جدید در مذاکرات تجاری بودند، بازارهای سهام دچار تزلزل شدند. شرکای ایالات متحده به دنبال دستیابی به توافقهایی برای جلوگیری از تعرفههای ناگهانی دونالد ترامپ هستند. در همین حال، قیمت نفت به دلیل امیدواریها به توافق هستهای با ایران، روند نزولی خود را ادامه داد و حدود دو درصد کاهش یافت. نشانههایی مبنی بر اینکه ایران ممکن است با برخی خواستههای ایالات متحده برای دستیابی به توافق هستهای موافقت کند، موجب این کاهش قیمت شد.
یک مقام ارشد ایرانی اعلام کرده است که این کشور آماده است در ازای لغو تحریمهای اقتصادی، امتیازاتی را در رابطه با برنامه هستهای خود ارائه دهد.
این اظهارات در حالی مطرح میشود که دونالد ترامپ، در جریان سفر خود به خاورمیانه، از قطر خواست تا از نفوذ خود بر ایران استفاده کرده و این کشور را متقاعد کند تا از برنامه هستهای خود دست بکشد.
علی شمخانی، مشاور ارشد سیاسی، نظامی و هستهای آیتالله علی خامنهای، رهبر معظم ایران، با شبکه خبری انبیسی نیوز، شریک آمریکایی اسکای نیوز، گفتگو کرد.
او گفت که تهران مایل است تعهد دهد که دیگر هرگز سلاح هستهای تولید نخواهد کرد، ذخایر اورانیوم غنیشده با غنای بالا که قابلیت استفاده در سلاح را دارد، از بین ببرد، موافقت کند که فقط اورانیوم را تا سطوح پایین مورد نیاز برای مصارف غیرنظامی غنیسازی کند و به بازرسان بینالمللی اجازه نظارت بر این روند را بدهد.
این اقدامات در ازای چشمانداز لغو فوری تمام تحریمهای اقتصادی علیه این کشور صورت میگیرد.
وقتی از شمخانی پرسیده شد که آیا ایران در صورت برآورده شدن این شرایط، امروز توافقنامهای را امضا خواهد کرد، او به انبیسی گفت: «بله.»
اظهارات او واضحترین نشانه عمومی از آن چیزی است که ایران امیدوار است از یک توافق به دست آورد و تمایل آنها برای انجام آن را نشان میدهد.
شمخانی افزود: «هنوز هم امکانپذیر است. اگر آمریکاییها آنطور که میگویند عمل کنند، مطمئناً میتوانیم روابط بهتری داشته باشیم.»
با این حال، او از تهدیدهای مداوم رئیس جمهور آمریکا ابراز ناامیدی کرد و آنها را «تماماً سیم خاردار» و نه شاخه زیتون توصیف کرد.
به طور مشابه، او هشدار داد که بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، ممکن است تلاش کند تا این توافق را برهم بزند.
سفر ترامپ به خاورمیانه
در همین حال، ترامپ در دومین ایستگاه از سفر سه مرحلهای خود به خاورمیانه، از قطر برای کمک در این روند درخواست کرد.
او از این کشور خواست تا از نفوذ خود بر ایران استفاده کند و رهبری این کشور را متقاعد سازد تا با ایالات متحده به توافق برسد و برنامه هستهای رو به پیشرفت سریع خود را کاهش دهد.
ترامپ این اظهارات را در جریان یک ضیافت شام دولتی بیان کرد.
او گفت: «امیدوارم بتوانید در مسئله ایران به من کمک کنید.
«این یک وضعیت خطرناک است و ما میخواهیم کار درست را انجام دهیم.»
در طول سالها، قطر نقش واسطه بین ایالات متحده و ایران و گروههای نیابتی آن را ایفا کرده است – از جمله مذاکرات با حماس در حالی که جنگ ۱۹ ماهه آن با اسرائیل ادامه دارد.
این اظهارات پس از آن مطرح میشود که ترامپ در نشست شورای همکاری خلیج فارس در ریاض، عربستان سعودی، در این هفته گفت که میخواهد «به یک توافق برسد».
با این حال، او گفت که به عنوان بخشی از هر توافقی، ایران باید به حمایت خود از گروههای نیابتی در سراسر خاورمیانه پایان دهد.
ایران هستهای
ترامپ همواره گفته است که نباید به ایران اجازه توسعه سلاح هستهای داده شود.
در حالی که ایران همواره این موضوع را تکذیب کرده است، دیدهبان هستهای سازمان ملل، آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هشدار داده است که تهران به اندازه کافی اورانیوم غنیشده نزدیک به کیفیت تسلیحاتی برای حدود شش بمب در اختیار دارد.
ایالات متحده و ایران در سال ۲۰۱۵، در زمان ریاست جمهوری باراک اوباما، به یک توافق هستهای دست یافتند که بر اساس آن ایران موافقت کرد ذخایر اورانیوم خود را به شدت کاهش داده و غنیسازی را تا سقف ۳.۶۷ درصد محدود کند.
اما ترامپ در دوره ریاست جمهوری خود این توافق را لغو کرد.
امروز، ایران تا ۶۰ درصد غنیسازی میکند، که یک گام فنی کوتاه تا سطوح تسلیحاتی است.
واشنگتن و تهران از اوایل آوریل تاکنون چهار دور مذاکره داشتهاند.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 