غزه، فلسطین اشغالی – جنبش مقاومت اسلامی (حماس) روز پنجشنبه اعلام کرد که طرح پیشنهادی جدید استیو ویتکوف، فرستاده ایالات متحده برای آتشبس در غزه را رد کرده است. حماس این طرح را «تغییری دیکتهشده از سوی اسرائیل» در توافقات قبلی خواند و تاکید کرد که این طرح تنها یک آتشبس ۷ روزه را پیشنهاد میکند.
به گزارش المیادین، هانی الدالی، تحلیلگر مسائل مقاومت، اظهار داشت که پیشنهاد اخیر ویتکوف «چرخشی کامل» نسبت به چارچوب قبلی مورد توافق با حماس است. الدالی گزارشهای مبنی بر پذیرش پیشنهاد اصلاحشده ویتکوف از سوی حماس را «نادرست» خواند و تاکید کرد که این پیشنهاد در واقع نسخهای تغییریافته از سوی بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل است که هدف آن جایگزینی توافق قبلی با شرایط مطلوب برای اشغالگران اسرائیلی است.
باسم نعیم، عضو دفتر سیاسی حماس، نیز در بیانیهای در حساب رسمی فیسبوک خود، واکنش اسرائیل به پیشنهادات اخیر آتشبس را مورد انتقاد قرار داد و آن را «ادامه اشغالگری و سازوکاری برای طولانی کردن رنج در غزه» توصیف کرد. نعیم اظهار داشت که پاسخ اسرائیل «در اصل، به دنبال تداوم اشغالگری، ادامه کشتار و گرسنگی، حتی در طول یک آتشبس موقت است و هیچ یک از خواستههای اصلی مردم فلسطین، به ویژه درخواست برای پایان دادن به جنگ و بحران انسانی را برآورده نمیکند.»
با وجود این انتقادات شدید، نعیم افزود که رهبری حماس در حال بررسی این پیشنهاد با «مسئولیت ملی کامل» است که نشاندهنده ادامه گفتگوهای داخلی در میان فشارهای فزاینده بینالمللی برای دستیابی به توافق آتشبس است.
الدالی فاش کرد که پیشنهاد فعلی ویتکوف تنها شامل یک آتشبس ۷ روزه است که هدف آن خارج کردن موضوع اسرا از دست مقاومت فلسطین است. وی هشدار داد که در حالی که حماس ممکن است پاسخی دیپلماتیک ارائه دهد، جوهر موضع آن همچنان رد شرایط جدید است و این پیشنهاد را تلاشی تحمیلی از سوی اسرائیل برای تحمیل تسلیم توصیف کرد.
در همین حال، باسم نعیم، از رهبران ارشد حماس، گزارشهای منتشر شده مبنی بر اینکه قرار بود دکتر خلیل الحیه، از مقامات ارشد حماس، پنجشنبه شب کنفرانسی مطبوعاتی برگزار کند را تکذیب کرد.
حماس پیشتر در روز پنجشنبه اعلام کرده بود که از طریق واسطهها، پیشنهاد جدیدی برای آتشبس در نوار غزه دریافت کرده است که توسط ویتکوف ارائه شده است. در بیانیه خود، مقاومت فلسطین اعلام کرد که این پیشنهاد را «مسئولانه» بررسی خواهد کرد و بر تعهد خود به توافقی که «منافع مردم فلسطین را تضمین کند، امدادرسانی کند و آتشبس دائمی در نوار غزه را تضمین کند» تاکید کرد.
این اعلامیه چند روز پس از آن صورت گرفت که حماس رسماً چارچوب کلی توافق آتشبس را پذیرفت که توسط ویتکوف نیز انجام شد و شامل توقف دائمی خصومتها، خروج کامل نیروهای اشغالگر اسرائیلی، کمکهای بشردوستانه بدون مانع و تشکیل کمیتهای حرفهای برای نظارت بر حکومت مدنی در نوار غزه بود.
بر اساس گزارشها، پیشنهاد بهروز شده بر اساس آن چارچوب با مشارکت بیشتر از سوی بشاره بحباح، میانجی فلسطینی-آمریکایی، استوار است. منابع آگاه از این سند میگویند که این پیشنهاد یک آتشبس ۷۰ روزه را ترسیم میکند که مصالحهای بین پیشنهاد ۹۰ روزه حماس و نسخه اصلی ۶۰ روزه است که در طی آن ۱۰ اسیر اسرائیلی (پنج نفر زنده و پنج نفر فوت شده) در دو دسته آزاد میشوند. در ازای آن، تعداد مشخصی از بازداشتشدگان فلسطینی تحت نظارت میانجیگران بینالمللی آزاد میشوند.
در همین حال، رسانههای اسرائیلی به نقل از یک مقام مسئول گزارش دادند که رهبری اسرائیل «پیشنهاد ویتکوف را میپذیرد» که نشاندهنده احتمال یک نقطه توافق نادر پس از ماهها مذاکرات شکستخورده است.
ویتکوف روز چهارشنبه در سخنانی، آخرین پیشنویس را «راه حلی جامع» برای جنگ در غزه توصیف کرد. وی بر تعهد ادعایی واشنگتن به «راه حلی بلندمدت برای درگیری در خاورمیانه» تاکید کرد و ابراز امیدواری کرد که پیشرفتی حاصل شود. دونالد ترامپ نیز با تکرار این خوشبینی، اظهار داشت که ایالات متحده «در غزه خوب عمل میکند» و از همه طرفها خواست «سندی را که توسط ویتکوف ارائه شده است، تأیید کنند.»
این طرح همچنین خواستار آغاز مذاکرات رسمی در طول آتشبس با هدف دستیابی به یک راه حل سیاسی پایدار است. این مذاکرات شامل شرایطی مانند تعهد حماس به عدم ایجاد تهدیدات آتی برای امنیت اسرائیل و ایجاد یک دولت تکنوکرات برای بازسازی پس از جنگ خواهد بود.
واژههای کلیدی: حماس، غزه، فلسطین، فلسطین اشغالی، اسرائیل، اشغالگری اسرائیل، ایالات متحده، استیو ویتکوف
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 