ترجمه مجله جنوب جهانی
به گزارش رسانه های چینی، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در مصاحبهای ابراز کرد که اطمینان چندانی به دستیابی به توافق از طریق مذاکره با ایران ندارد، اما تاکید کرد که تحت هیچ شرایطی اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هستهای دست یابد.
ترامپ در پاسخ به این سوال که آیا فکر میکند آمریکا میتواند ایران را متقاعد کند که غنیسازی اورانیوم را متوقف کند، گفت: «نمیدانم. قبلاً فکر میکردم میتوانیم، اما اکنون کمتر مطمئنم. به نظر میرسد که آنها در حال وقتکشی هستند و این مایه تاسف است. اطمینان من نسبت به چند ماه پیش بسیار کمتر است و احتمال دستیابی به توافق را بسیار پایینتر میبینم.»
با این حال، ترامپ تاکید کرد که اجازه نخواهد داد ایران سلاح هستهای تولید کند: «چه به توافق برسند چه نرسند، آنها سلاح هستهای نخواهند داشت. اگر توافق کنند هم سلاح هستهای نخواهند داشت… بهتر است جنگی در کار نباشد و کسی کشته نشود، اما من اشتیاقی در آنها برای رسیدن به توافق نمیبینم.»
ترامپ ادعا کرد که ایران اشتباه خواهد کرد و افزود: «ما منتظر خواهیم ماند و خواهیم دید. فکر میکنم زمان همه چیز را ثابت خواهد کرد.»
مذاکرات غیرمستقیم بین آمریکا و ایران از 12 آوریل در عمان آغاز شد که اولین دور مذاکرات رسمی بین دو کشور از زمان خروج یکجانبه آمریکا از برجام در ماه مه 2018 بود. پس از آن، چهار دور مذاکره غیرمستقیم دیگر نیز انجام شد. تاکنون، اختلاف اصلی بین دو طرف بر سر موضوع غنیسازی اورانیوم بوده است. آمریکا خواستار توقف کامل غنیسازی اورانیوم توسط ایران است، در حالی که ایران حفظ توانایی غنیسازی اورانیوم را «خط قرمز» خود میداند.
به گزارش نیویورک پست، ویتکوف، فرستاده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، در این مذاکرات شرکت داشته و پیشنهاد داده است که به ایران اجازه داده شود به غنیسازی اورانیوم ادامه دهد، اما تنها برای اهداف غیرنظامی. با این حال، کاخ سفید و وزارت امور خارجه آمریکا اصرار دارند که نباید به ایران اجازه داده شود هیچ گونه غنیسازی اورانیوم انجام دهد.
به دلیل اختلافات عمیق، پیشرفت مذاکرات آمریکا و ایران محدود بوده است. آیتالله خامنهای، رهبر ایران، در 4 ژوئن بار دیگر تاکید کرد که غنیسازی اورانیوم موضوع کلیدی در برنامه هستهای ایران است و آمریکا صلاحیت دخالت در فعالیتهای غنیسازی اورانیوم ایران را ندارد. او گفت: «پیشنهادات ارائه شده توسط آمریکا کاملاً مغایر با منافع ما است… رهبران گستاخ و متکبر آمریکا مکرراً از ما میخواهند که از برنامه هستهای خود دست برداریم، این به شما چه ربطی دارد؟»
ایران اعلام کرده است که دور ششم مذاکرات غیرمستقیم بین ایران و آمریکا در 15 ژوئن به وقت محلی در عمان برگزار خواهد شد. به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران (ایرنا)، مجید تخت روانچی، معاون وزیر امور خارجه ایران، در 10 ژوئن فاش کرد که ایران آماده است در جریان مذاکرات، یک توافق چارچوب را پیشنهاد دهد.
روانچی گفت: «اگر در مورد این توافق چارچوب به توافق برسیم، بحثهای دقیقتری در مورد جزئیات خاص آغاز خواهد شد… رویکرد ما ارائه یک طرح منطقی است که به دنبال دستیابی به نتایج در چارچوب اصول ما است. ما همچنین حاضریم نظرات طرف مقابل را در مورد طرح خود بشنویم.»
روانچی اظهار داشت که از نظر ایران، اگر قرار است مذاکرات گستردهتری انجام شود، چین و روسیه باید در آن حضور داشته باشند. وی فاش کرد که پس از هر دور مذاکرات، ایران ابتدا چین و روسیه را در جریان پیشرفت مذاکرات قرار میدهد و در صورت گسترش دامنه مذاکرات، چین و روسیه میتوانند نقش مهمی ایفا کنند.
خبرگزاری رویترز گزارش داد که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در 11 ژوئن در شبکه اجتماعی X اعلام کرد که ایران معتقد است دستیابی به توافق با آمریکا به زودی امکانپذیر است. وی نوشت: «با از سرگیری مذاکرات در روز یکشنبه، توافقی که بتواند ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای ایران را تضمین کند، آشکارا در دسترس است و انتظار میرود به سرعت حاصل شود. این نتیجه متقابل سودمند باید تضمین کند که ایران به غنیسازی اورانیوم تحت نظارت کامل آژانس بینالمللی انرژی اتمی ادامه میدهد و به طور موثر به تحریمها پایان میدهد.»
اما در واکنش به اظهارات تند دولت ترامپ، عزیز نصیرزاده، وزیر دفاع ایران، نیز در 11 ژوئن هشدار داد که اگر مذاکرات شکست بخورد و درگیری رخ دهد، ایران پایگاههای آمریکا در خاورمیانه را هدف قرار خواهد داد. نصیرزاده گفت: «اگر ما درگیر درگیری شویم… همه پایگاههای آمریکا در دسترس ما هستند و ما با جسارت آنها را هدف قرار خواهیم داد.»
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 