اتهامات علیه ویتکوف فرستاده ویژه آمریکا در خاورمیانه و مذاکرات اسرائیل و فلسطین

رسانه های چینی

ترجمه مجله جنوب جهانی

پس از آنکه اسرائیل هیئت مذاکره کننده خود را از دوحه، پایتخت قطر، برای مشورت بیشتر فراخواند، استیون ویتکوف، فرستاده ویژه آمریکا در خاورمیانه، نیز در تاریخ ۴ مرداد ۱۴۰۴ (۲۵ جولای ۲۰۲۵) از فراخواندن پرسنل مذاکره کننده آمریکایی خبر داد و مسئولیت این وضعیت را متوجه جنبش مقاومت اسلامی فلسطین (حماس) دانست و آن را «خودخواه» و «فاقد اراده برای دستیابی به آتش‌بس در غزه» توصیف کرد. این اظهارات با واکنش‌های گسترده و انتقادهای تندی مواجه شده است.

واکنش حماس و اتهامات متقابل:

حماس در بیانیه‌ای در بامداد ۵ مرداد، از «اظهارات منفی» ویتکوف در متهم کردن حماس ابراز «شگفتی» کرد و تاکید کرد که این جنبش مشتاق دستیابی به توافق آتش‌بس با اسرائیل برای پایان دادن به تجاوزات ارتش اسرائیل و رنج مردم غزه است. حماس اعلام کرد که در مذاکرات آتش‌بس رویکردی مسئولانه و منعطف از خود نشان داده و میانجی‌گران از موضع «سازنده و مثبت» حماس استقبال کرده‌اند.

اتهامات علیه ویتکوف:

شورای روابط اسلامی-آمریکایی (CAIR) نیز به شدت از ویتکوف انتقاد کرد و او را متهم کرد که «پوششی برای ادامه قحطی، بمباران و نسل‌کشی اسرائیل در نوار غزه» فراهم می‌کند. ادوارد میچل، معاون اجرایی این شورا، در بیانیه‌ای اظهار داشت که ویتکوف می‌داند که نتانیاهو و کابینه فاشیستی و نژادپرست او نمی‌خواهند به طور دائمی به نسل‌کشی در غزه پایان دهند، حتی اگر ادامه آن به معنای کشته شدن تعداد بیشتری از گروگان‌ها در عملیات بمباران بی‌رویه اسرائیل یا گرسنگی آنها همراه با فلسطینی‌ها باشد.

میچل افزود: «هر زمان که مذاکرات تحت فشار قرار می‌گیرد، آقای ویتکوف خط مشی دولت اسرائیل را تکرار می‌کند و پوششی برای ادامه نسل‌کشی نتانیاهو فراهم می‌کند.» او از دولت آمریکا که سالانه حداقل 3.8 میلیارد دلار کمک نظامی به اسرائیل ارائه می‌دهد، خواست تا برای پایان دادن به جنگ غزه به اسرائیل فشار وارد کند و تا آن زمان «هیچ‌کس نباید انتظار داشته باشد که نسل‌کشی متوقف شود.»

بن بست در مذاکرات و گزینه‌های احتمالی:

تحلیلگران معتقدند که اظهارات ویتکوف نشان‌دهنده شکست تلاش‌های دیپلماتیک برای پایان دادن به محاصره، تخریب و ویرانی بی‌رحمانه غزه است. مذاکرات با میانجیگری قطر پس از هفته‌ها تلاش، پیشرفت محدودی داشته و اکنون به طور مستقیم متوقف شده است. در حال حاضر مشخص نیست که «گزینه‌های دیگر» چه هستند.

همچنین مشخص نیست که آیا خروج آمریکا از مذاکرات صرفاً یک تاکتیک مذاکره است یا پایان واقعی مذاکرات. جاناتان پانیکوف، افسر سابق اطلاعاتی در امور خاورمیانه و عضو فعلی اندیشکده شورای آتلانتیک، معتقد است که مذاکرات ممکن است در مقطعی از سر گرفته شود، زیرا چنین روندهایی اغلب شروع و متوقف می‌شوند. اگرچه «تصمیم آمریکا برای خروج نشان‌دهنده ناامیدی واقعی است، (اما) شاید هنوز امیدی وجود داشته باشد.»

موانع اصلی و خواسته‌های طرفین:

مشکل اصلی در پیشبرد مذاکرات، ترتیبات پس از جنگ است. اینکه ارتش اسرائیل پس از آتش‌بس در کجا مستقر خواهد شد و آیا کنترل «گذرگاه فیلادلفیا» و «گذرگاه نتزاریم» را حفظ خواهد کرد یا خیر، از جمله مسائلی است که طرفین در مورد آن اختلاف نظر دارند. اسرائیل خواهان استقرار طولانی مدت نیروهای خود در غزه است و از پایان دادن به جنگ قبل از تسلیم شدن حماس و خلع سلاح آن خودداری می‌کند. اما منتقدان هشدار می‌دهند که این هدف نه تنها دست نیافتنی است، بلکه ممکن است به طور کامل احتمال دستیابی به توافق آتش‌بس را از بین ببرد.

فشار بین‌المللی و وضعیت وخیم انسانی در غزه:

جامعه بین‌المللی همچنان به طور مداوم برای دستیابی به آتش‌بس فشار می‌آورد. داده‌ها نشان می‌دهد که از اکتبر ۲۰۲۳، عملیات نظامی اسرائیل تاکنون منجر به کشته شدن حداقل ۵۹۶۰۰ فلسطینی شده است. بحران قحطی در این منطقه به دلیل محدودیت‌های شدید اسرائیل در ورود کمک‌ها به غزه تشدید شده است و حداقل ۱۱۵ نفر بر اثر سوءتغذیه جان خود را از دست داده‌اند و هزاران نفر در تلاش برای دستیابی به غذا کشته شده‌اند.