میلِی، رئیسجمهور آرژانتین، با استفاده از اختیارات ریاستجمهوری، لایحه افزایش حقوق بازنشستگی را وتو کرد و صراحتاً گفت: «گفتنش سخت است، اما پولی در کار نیست»
نویسنده: وانگ یی، گزارشگر نیوز
ترجمه مجله جنوب جهانی
بر اساس گزارشهای رویترز و گاردین، رئیسجمهور آرژانتین، خائیمه میلِی، در تاریخ ۴ اوت (به وقت محلی)، با استناد به «کمبود منابع مالی»، سه لایحهٔ پیشنهادی مجلس که هدف آن افزایش حقوق بازنشستگان و تسهیلات مربوط به افراد معلول بود، را وتو کرد. این اقدام موجی از اعتراض را از سوی بازنشستگان، افراد دارای معلولیت و نمایندگان مجلس برانگیخت.
در بیانیهای که دولت میلی منتشر کرد، این لایحهها که در ماه ژوئیه در مجلس ملی تصویب شده بودند، «فاقد منبع مالی مشخص» ارزیابی شدند و در نتیجه، «مخالف با مأموریت مردمی» رئیسجمهور محسوب میشدند — مأموریتی که هدف آن، حذف کامل کسری بودجه پیش از انتخابات میاندورهای اکتبر ۲۰۲۵ است. دولت تخمین میزند که اجرای این لایحهها در سال ۲۰۲۵، بیش از ۷ تریلیون پزو آرژانتینی (حدود ۳۷۱ میلیارد یوان چین) هزینه به دنبال خواهد داشت و در سال ۲۰۲۶ این رقم به ۱۷ تریلیون پزو خواهد رسید؛ رقمی معادل حدود ۰٫۹ درصد تولید ناخالص داخلی در سال جاری و ۱٫۶۸ درصد در سال آینده.
«رئیسجمهور ترجیح میدهد حقیقتی ناخوشایند را بگوید تا اینکه به روایتِ دروغهای آسایشبخش بپردازد: پولی نیست.» — این جمله در بیانیه دولت به نقل از شعار معروف دونالد ترامپ آمده است — «راه بازگشت به عظمت آرژانتین، تلاش و صداقت است، نه تکرار فرمولهای فرسوده گذشته.»
لایحههای وتو شده شامل افزایش ۷٫۲ درصدی حقوق بازنشستگی، افزایش یارانه ماهانه به ۱۱۰٬۰۰۰ پزو، تسهیل شرایط پرداخت بازنشستگی با کاهش سن بازنشستگی به ۶۰ سال برای زنان و ۶۵ سال برای مردان — حتی در صورت عدم تکمیل ۳۰ سال سابقه بیمه — و همچنین ایجاد یک نظام بازنشستگی ویژه برای افراد دارای معلولیت و گنجاندن آنان در برنامه ملی بیمه درمانی میشد.
این سه لایحه پیش از این در ماههای ژوئن و ژوئیه با اکثریت قاطعی در مجلس نمایندگان و سپس در سنای آرژانتین تصویب شده بودند. اما میلِی از همان ماه ژوئن هشدار داده بود که این لایحهها با تعادل مالی مغایرت دارند و حتی در صورت تصویب در سنای ملی، قصد دارد با استفاده از حق وتو، آنها را متوقف کند.
به گزارش گاردین در ۴ اوت، طی چند ماه گذشته، هر چهارشنبه، هزاران بازنشسته آرژانتینی که با حقوق ناچیز به زنده هستند، در مقابل مجلس ملی تجمع اعتراضی برپا میکنند.
ادواردو بارنِی (۷۹ ساله)، میگوید ماه گذشته ۳۰۰٬۰۰۰ پزو بازنشستگی و ۷۰٬۰۰۰ پزو یارانه دریافت کرده است — رقمی که بهمراتب پایینتر از حداقل هزینه معیشتِ ۱٫۲ میلیون پزویی است که کمیسیون ملی امور سالمندی آرژانتین برآورد کرده است.
«من تنها برای دارو بیش از ۱۰۰٬۰۰۰ پزو هزینه میکنم و ۸۰٬۰۰۰ پزو نیز برای گاز و برق. حالا باید با بقیه پول زنده بمانم — و این امکانپذیر نیست.» بارنِی که از ۱۵ سالگی کار کرده و تا ۶۸ سالگی مشغول به کار بوده، این سخنان را با صدایی لرزان بیان میکند.
«زندگی بسیار سخت است.» — ایدا بِیتیا (۷۷ ساله)، بازنشسته دیگری که هر هفته در تجمعات شرکت میکند و در مصاف با گاز اشکآور و گلولههای لاستیکی نیروهای امنیتی ایستاده است، میگوید: «چون به تمام سالمندانی فکر میکنم که مانند من در حال کشمکش هستند. این نه یک نبرد انفرادی، که یک مبارزه جمعی است.»
پس از وتوی لایحه توسط میلِی، برخی از نمایندگان مجلس به انتقاد از این اقدام پرداختند. سناتور پابلو بلانکو (Pablo Blanco) این تصمیم را «نامتعهد و شرمآور» خواند. سناتور اسکار پاریلی (Oscar Parrilli) نیز آن را «سرکوبی بیرحمانه علیه آسیبپذیرترین لایههای جامعه» توصیف کرد.
نکته قابل توجه آن است که نمایندگان مجلس میتوانند با کسب دو سوم رأی در هر دو مجلس، وتوی رئیسجمهور را لغو کنند. اما حزب «پیشروی آزاد» میلِی در مجلس اکثریت ندارد. با این حال، میلِی در ژوئیه هشدار داده بود که در صورت لغو وتو توسط مجلس، به دادگاه متوسل خواهد شد تا قانونی بودن این لایحهها را زیر سؤال ببرد.
بر اساس گزارش خبرگزاری آسوشیتد پرس، از زمان تصدی ریاستجمهوری در دسامبر ۲۰۲۳، میلِی با شعار «پولی در کار نیست»، تقریباً تمام طرحهای افزایش هزینههای عمومی را وتو کرده است و به همین دلیل، لقب «رئیسجمهور اره برقی» را بر دوش کشیده است. سال گذشته، با کاهش هزینههای اجتماعی و پروژههای عمرانی، میلِی اولین مازاد بودجه سالانه آرژانتین را پس از ۱۴ سال محقق کرد. در ژوئن ۲۰۲۵، نرخ تورم ماهانه آرژانتین برای اولین بار در پنج سال اخیر به زیر ۲ درصد رسید — در حالی که در زمان تصدی میلِی، این رقم از ۲۵ درصد فراتر میرفت.
اما این سیاستهای تراز بودجهای، رنج اقتصادی بسیاری از شهروندان آرژانتینی را نیز تشدید کرده است: بیکاری در حال افزایش است، دستمزدها پس از تعدیل بر اثر تورم کاهش یافتهاند و قیمتها همچنان در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، ۴۰ درصد رشد داشتهاند.
انتخابات میاندورهای اکتبر ۲۰۲۵، نقطه عطفی برای قضاوت عمومی از عملکرد دو ساله میلِی خواهد بود. او امیدوار است با این انتخابات، جایگاه حزب خود را در مجلس تقویت کند تا دست به اجرای دستور کار اصلی خود — تعادل بودجه، جذب سرمایه خارجی و اصلاحات ساختاری — بزند.
بر اساس نظرسنجی بلومبرگ که از ۲۵ تا ۲۸ ژوئیه از ۴۰۸۰ شهروند آرژانتینی انجام شده است، ۳۹ درصد از شرکتکنندگان قصد رأی دادن به حزب میلِی را دارند. در رده بعدی، حدود ۲۸ درصد قصد دارند به ائتلاف مردمی-چپ «اتحاد میهن» رأی دهند و سایر احزاب همگی در سطح تک رقمی از محبوبیت برخوردارند.
هرچند چشمانداز انتخاباتی میلِی نسبتاً مطمئن به نظر میرسد، اما اکثریت مردم آرژانتین همچنان نسبت به آینده اقتصادی کشور دیدگاهی تأسفبار دارند: ۵۹ درصد از آنها اوضاع اقتصادی را «بد» ارزیابی میکنند، ۶۸ درصد به آینده بازار کار بیاعتماد هستند و تعداد فزایندهای از شهروندان قصد دارند در ماههای آینده مخارج خود را کاهش دهند.

