ایران تأیید کرد به ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود دسترسی ندارد

واشنگتن پست

یک سخنگوی دولت ایران روز سه‌شنبه تأیید کرد که پس از جنگ دوازده‌روزه با اسرائیل، جمهوری اسلامی به ذخایر اورانیوم غنی‌شده خود دسترسی ندارد.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، در یک نشست خبری گفت که ذخایر ایران از دسترس تهران و بازرسان بین‌المللی خارج شده است.
خانم مهاجرانی بدون اینکه محل دقیق این ذخایر را فاش کند، اظهار داشت: «در مورد اورانیوم، ما به آن دسترسی نداریم. این ذخایر در مکانی قرار دارد که دسترسی به آن امکان‌پذیر نیست.»
این اظهارات روز سه‌شنبه پس از جنگ ایران و اسرائیل در ماه ژوئن مطرح شد، جنگی که در آن حملات هوایی اسرائیل و آمریکا آسیب جدی به بسیاری از تأسیسات غنی‌سازی اورانیوم ایران وارد کرد. بسیاری از تأسیسات بمباران‌شده زیرزمینی و به‌شدت مستحکم بودند و ممکن است ایران بخشی از ذخایر خود را در آن‌ها نگهداری می‌کرده باشد.
اظهارات خانم مهاجرانی در حالی بیان می‌شود که عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، برای مذاکرات حساس با رهبران آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) و مقامات مصری به قاهره سفر کرده است. مقامات ایرانی تأکید کرده‌اند که این مذاکرات به نهایی شدن توافقی بین تهران و آژانس منجر خواهد شد که راه را برای بازرسی‌های جدید از تأسیسات هسته‌ای در ایران هموار می‌کند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، روز دوشنبه گفت که جلسه روز سه‌شنبه بر مبنای جلسات قبلی بین تهران و آژانس برگزار می‌شود و آقای عراقچی پیش‌نویس توافقی را به همراه دارد.
پس از تصمیم تهران به توقف همکاری با این نهاد تحت حمایت سازمان ملل، تنش‌ها بین رهبران آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و ایران بالا گرفته است. تهران آژانس را متهم کرده که با انتشار قطعنامه‌ای که ایران را ناقض پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای اعلام کرد، راه را برای جنگ اسرائیل باز کرده است.
علاوه بر این، ایران دو بازرس آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را متهم کرده است که پیش از جنگ ژوئن، اسناد محرمانه را از تأسیسات غنی‌سازی فردو خارج کرده‌اند.
خانم مهاجرانی روز سه‌شنبه گفت: «در اوایل ماه مه، دو سند که مورد دسترسی بازرسان قرار گرفته بود، به وین منتقل شد. پس از اعتراض کتبی ایران، مجوز آن دو بازرس لغو شد و همکاری آن‌ها با ایران پایان یافت.»
رافائل گروسی، مدیر کل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، این اتهامات را «بی‌اساس» خوانده و آن‌ها را رد کرده است.
این مذاکرات در حالی صورت می‌گیرد که ایران تلاش می‌کند از پیامدهای فعال شدن مکانیسم «بازگشت به عقب» (اسنپ‌بک) جلوگیری کند، مکانیسمی که می‌تواند به بازگشت تحریم‌های شدید تحت حمایت سازمان ملل منجر شود. فرانسه، آلمان و بریتانیا اواخر ماه گذشته پس از خودداری تهران از پذیرش چندین خواسته در مورد برنامه هسته‌ای خود، این مکانیسم را فعال کردند.
اگرچه ایران تأکید دارد که فعال شدن این مکانیسم غیرقانونی است، گزارش‌ها نشان می‌دهد که تهران به شدت در تلاش است از پنجره سی‌روزه فعال‌سازی برای یافتن یک راه‌حل دیپلماتیک استفاده کند. رسانه‌های وابسته به دولت ایران روز دوشنبه گزارش دادند که آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، به مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، دستور داده است تا برای ازسرگیری مذاکرات با آمریکا با قطر ارتباط برقرار کند.
یکی از خواسته‌های اصلی کشورهای اروپایی از ایران، از سرگیری مذاکرات هسته‌ای با آمریکاست. واشنگتن و تهران پیش از جنگ ژوئن بین اسرائیل و ایران، پنج دور مذاکره را در اوایل سال جاری برگزار کرده بودند.
بازگشت تحریم‌های سازمان ملل می‌تواند فشار بیشتری بر اقتصاد ایران وارد کند که از قبل به دلیل تحریم‌های موجود و جنگ ژوئن در تنگنا قرار دارد. از نظر دیپلماتیک، تحریم‌های بازگشت به عقب می‌تواند بر روابط ایران با متحدانش، به ویژه چین و روسیه، تأثیر منفی بگذارد. پکن و مسکو در نزاع بر سر این تحریم‌ها به حمایت از ایران برخاسته‌اند و هر دو استدلال می‌کنند که فعال کردن این مکانیسم توسط کشورهای اروپایی غیرقانونی است.