
نویسنده: فرانسیسکو دلگادو رودریگز
گرانما ارگان کمیته مرکزی حزب کمونیست کوبا
ترجمه مجله جنوب جهانی
حتی در میامی، جایی که ظاهراً مرکز فعالیت آن است، چندان شناختی از «مؤسسه اطلاعات استراتژیک میامی» (امآسآی)، نام کامل آن، وجود ندارد.
بهتازگی شبکه چندملیتی تلهسور از موجودیت این مرکز خبر داد و آن را بهعنوان یک اندیشکده یا *think tank* (چنانکه در زبان انگلیسی رایج است) معرفی کرد. واقعیت اما این است که این نهاد برای آن طراحی شده تا به سیاست تهاجمی مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، در قبال کشورهای جنوب ریو براوو، بهویژه ونزوئلا و کوبا، و نیز در آن سوی دریاها، یعنی جمهوری خلق چین و روسیه، پوششی دانشگاهی بدهد.
در نظام سیاسی ایالات متحده فعالیت اندیشکدهها بسیار رایج است. تخمینها نشان میدهد که دستکم ۱۵۰۰ اندیشکده وجود دارد که بیشتر آنها در حوزههای ژئوپلیتیک، اطلاعاتی یا نظامی تخصص یافتهاند؛ و از همین رو اکثرشان در پایتخت فدرال مستقر هستند.
ساختارهای قدرت در ایالات متحده، از جمله دولت فدرال، بهطور گسترده از پژوهشهای این اندیشکدهها بهره میگیرند یا بدانها متوسل میشوند؛ گزارشهایی که با ظاهری جدی و گاه غیرحزبی عرضه شده و برخی حتی ادعای «افشای حقیقت» دارند، تنها به دلیل داشتن همان ظاهر بیطرف و دانشگاهی.
در مورد حاضر، ممکن است تصور شود امآسآی اندیشکدهای است مانند صدها نمونه دیگر، یا نهادی کماهمیت؛ چه آنکه حتی دفترش در واشینگتن هم نیست.
اما خطرناک بودن آن، دستکم در شرایط کنونی، ناشی از آن است که این «اختراع» وزیر خارجه، مارکو روبیو، است؛ ترفندی برای نمایش چهرهای به ظاهر غیرحزبی و غیرسیاسی از کارزار او علیه کشورهای یادشده.
روشن است که روبیو قدرت کافی برای بالا آوردن و برجسته ساختن امآسآی دارد و این یک رابطه آشکاراً متقابل و سودمند برای هر دو طرف است.
برخی عناصر امآسآی مستقیماً آن را به شخص روبیو پیوند میدهد. این مؤسسه در همین سال جاری بهطور رسمی معرفی شد؛ یعنی تأسیس رسمی آن همزمان با حضور روبیو در وزارت خارجه بوده است.
میتوان گفت که وقتی روبیو به مقام عالی وزارت خارجه رسید، چراغ سبز ایجاد امآسآی را داد، فارغ از آنکه ایدهاش چه هنگام شکل گرفته بود.
اما موضوعات مورد توجه امآسآی بیش از هر چیز پیوند تنگاتنگ آن را با روبیو نشان میدهد: قاچاق مواد مخدر؛ نفوذ –یا به تعبیر آنان تهدید– چین و روسیه در منطقه؛ تروریسم –البته نه تروریسمی که ایالات متحده از ۱۹۵۹ تاکنون علیه کوبا ترویج و اجرا کرده است– و البته مهاجرت، که دلمشغولی اصلی ترامپ نیز هست.
همانگونه که آشکار است، فهرست موضوعات امآسآی بیش از هر چیز، رونوشتی دقیق از دستور کار شخص مارکو روبیو است.
برای نمونه، همین اواخر امآسآی گزارشی «بهموقع» منتشر کرد که مدعی شد ونزوئلا «بسیار آسیبپذیر» در برابر یک مداخله نظامی ایالات متحده است و سقوط سریع «رژیم» چاویستا را پیشبینی کرد. این پیشبینی –چه تصادفی باشد یا نه– دقیقاً در خدمت هدف شوم وزیر روبیو قرار میگیرد، صرف نظر از اینکه او چگونه آن را عرضه کند.
«مؤسسه اطلاعات استراتژیک میامی» متشکل از برخی چهرهها و متخصصان «جهان دانشگاهی» است؛ از جمله بنیانگذار و مدیر اجرایی رسمی آن، اقتصاددان رافائل ماررو.
به علاوه، برخی چهرههای نظامی پیشین نیز در آن فعالیت دارند؛ مانند ژسوس رومرو، فرمانده پیشین تفنگداران دریایی –که به طور خاص دوست صمیمی روبیو است– یا آلکسیس تورس که عضو لشکر berنامدار و بدنام ۸۲ بوده؛ واحدی که مأموریتش حمله به هر جا بود که رهبران آمریکا اراده «بازگرداندن» نظم امپراتوری را داشتند.
رومرو، دوست وزیر، در ماه مه گذشته کتابی منتشر کرد که در آن –بیهیچ مدرکی– مدعی شد کوبا از ۱۹۸۰ با قاچاق مواد مخدر در ارتباط است. او از «ابهام» در تداوم این ارتباط سخن میگوید، بیآنکه دریابد همین اعتراف صریحی است به اینکه هیچ مدرکی در دست ندارد و ادعاهایش عاری از هرگونه پژوهش علمی و چیزی جز تحریف نیست.
به آسانی میتوان غوغای ساختگیای را که در میامی پیرامون این کتاب به راه افتاد تصور کرد. بلافاصله سازمانهای خوشه ضداروژگاهی محلی آن را به «پرفروشترین» بدل کردند، دستکم در همان خردهجهان رسانهایشان.
صرفنظر از دامنه اثرگذاری، این امر هشداری است روشن که نشان میدهد باز هم تلاش میشود تا همان تهمتهای کهنه ضد کوبایی مرتبط با قاچاق مواد مخدر را زنده کنند، و در این مسیر، روبیو سرگرم کار روی «فصل کوبایی» جنگ دروغین با معضل مواد مخدر است.
امآسآی ساختار انتشاراتی ویژه خود را دارد: «براوو زولو پابلیشرز» که همسر رافائل ماررو، لینا ماررو، ریاست آن را بر عهده دارد. همچنین با مجله *Overwatch* و بخشی رسانهای با نام «موشک حقیقت» پیام خود را به بیرون میفرستد.
این سازوکار، بهویژه انتشارات براوو زولو، به احتمال زیاد پوششی در برابر مالیاتبران آمریکایی است تا منشأ منابع مالی امآسآی را توجیه یا پنهان کند.
چنانکه انتظار میرفت، امآسآی با برخی رسانههای جنوب فلوریدا که عمدتاً مخاطبان اسپانیاییزبان دارند، مانند *Diario Las Américas* متحد است؛ رسانههایی که رویکردی آشکارا تهاجمی و نظاممند علیه کوبا و ونزوئلا و هر جریان نزدیک به پیشروی و ترقی در منطقه دارند، از مکزیک تا رئیسجمهور کلمبیا، یا حتی برزیل.
به این ترتیب، امآسآی همان چرخه متعارف را کامل میکند: روبیو موضوع پژوهش را دیکته میکند؛ آنها آن را در پوششی شبهعلمی و گویا غیرقابلرد ارائه میدهند؛ و سپس بستهای به ظاهر آماده و آراسته را به دست ترامپ یا بدتر از آن افکار عمومی داخلی و خارجی میرسانند؛ بیتوجه به اینکه موضوع چقدر خطرناک یا منفور باشد، همچون همین گزاره دروغین مبنی بر قریبالوقوع بودن حمله نظامی به ونزوئلا.
در این میان، روبیو همچون «پونتیوس پیلاطس»، شخصیت نامدار انجیل، دستهای خود را میشوید و مسئلهای کاملاً سیاسی، ایدئولوژیک و ناشی از منافع شخصی کجدست را بهعنوان حاصل پژوهشی مستند جلوه میدهد.
در خصوص ونزوئلا، آنها مسئله مهاجرت را با قاچاق مواد مخدر و هر مشکل دیگر جامعه آمریکا درمیآمیزند؛ روایتی که ذاتاً به گفتمان راست افراطی و شخص ترامپ تعلق دارد.
با توجه به اینکه امآسآی در محیط میامی فعالیت میکند، هدف آن آشکار است: ایجاد شرایط ذهنی و افکار عمومی به سود جاهطلبیهای سیاسی روبیو. حتی محتمل است که در آینده، این مؤسسه در خط مقدم پشتیبانی از روبیو قرار گیرد اگر وی سازوکاری برای نامزدی ریاستجمهوری کشور به راه بیندازد. دیگر چهرههای بالقوه، همچون معاون رئیسجمهور ونس، نیز بد نیست اندکی به این مؤسسه تازهکار توجه کنند.
در خصوص کوبا، هرچند این موضوع شایسته شرحی مستقل است، روشن است که انقلاب کوبا و مقامات آن همواره با قاچاق مواد مخدر مقابله کردهاند؛ نه برای جلب رضایت آمریکا، بلکه به سبب زیانبار بودن آن برای جامعه. هرچند اینجا همه خوب میدانیم که همین مسأله، یکی از کهنترین بهانههایی است که دشمن برای آزار «جزیره آزادگان» برگزیده است.
در همین راستا، کارلوس فرناندس دِ کُسیو، معاون وزیر خارجه کوبا، اخیراً پژوهشگران به ظاهر بیطرفی، همچون رومرو –دوست روبیو– را «فعالان سیاسی» خطاب کرد.
او افزود که چنین اتهاماتی «پاسخ به هدف شوم سوءاستفاده از دروغ برای ساختن بهانهای است در جهت اقدامات خصمانه علیه کوبا».
چیزی در امپراتوری بهوضوح دچار بحران است، و حتی ناشیگری و پیشبینیپذیری رفتار آن، تردیدبرانگیز است؛ نمونهاش همین وجود و مقاصد امآسآی. اما افشای بهموقع و شجاعانه این تهدید جایگزینی ندارد، بیاعتنا به سطح متوسط یا نازل دشمنی که همچنان خطرناک و بیرحم است.
برای کارشناسان امآسآی، هنگامی که در حال نگارش ارزیابیهای خود هستند، شایسته است به گفته خوزه مارتی توجه کنند که گویی برای امروز نوشته است، در متن آرایش نیروهای دریایی-هوایی اعزامی از سوی روبیو:
«هیچ پیشانی کشتیای یارای شکافتن ابر اندیشهها را ندارد. اندیشهای پرتوان، اگر به هنگام در برابر جهانیان برافراشته شود، همچون پرچم رازناک روز رستاخیز، میتواند صفی از ناوهای زرهپوش را متوقف سازد.»

