رسانه‌های اسرائیلی از وجود «بندی محرمانه» در توافق آتش‌بس غزه خبر می‌دهند

نويسنده: قسام معاضی
منتشر شده در موندووایس
ترجمه مجله جنوب جهانی

گزارش‌های منتشرشده در رسانه‌های عبری‌ و عربی‌زبان اسرائیل حاکی از آن است که توافق آتش‌بس میان اسرائیل و حماس ممکن است به‌دلیل وجود بندی موسوم به «بند محرمانه» فروبپاشد؛ بندی که ظاهراً به اسرائیل اجازه می‌دهد در صورت تحقق‌نیافتن شروطی خاص، جنگ را از سر بگیرد.
بر اساس این گزارش‌ها، این بند در صورتی «فعال» می‌شود که حماس نتواند در بازهٔ ۷۲ ساعتهٔ تعیین‌شده در مرحلهٔ نخست اجرای توافق، تمامی اسیران اسرائیلی را شناسایی کند.
روز جمعه، رئیس دفتر شبکهٔ الجزیره در فلسطین، ولید العمری (Walid al-Omary)، در پخش زندهٔ این شبکه اشاره کرد که در نسخهٔ عبری متن توافق، ذکری از «پیوستی اعلام‌نشده» در بخش دومِ مربوط به آزادی اسیران اسرائیلی آمده است. به گفتهٔ العمری، اگر حماس نتواند همهٔ اسیران اسرائیلی — زنده یا کشته — را آزاد کند، «بند محرمانهٔ مندرج در پیوست ب» فعال خواهد شد.شبکهٔ کان (Kan TV) نخستین رسانهٔ اسرائیلی بود که دربارهٔ این بند گزارش داد؛ خبری که سپس به‌طور گسترده در دیگر رسانه‌های اسرائیلی بازتاب یافت. بنا بر گزارش کان، منبعی که از محتوای این بند مطلع بوده، آن را «ترکیبی از عبارات نامفهوم» توصیف کرده است.

شبکهٔ ۱۳ اسرائیل نیز گزارش داد که یکی از دادگاه‌های این کشور با استناد به ملاحظات امنیتی، دادخواست مربوط به افشای «محتوای محرمانهٔ» توافق را رد کرده است.با وجود آن‌که این بند فرضی در ظاهر به پیامدهای تنبیهی علیه حماس در صورت ناتوانی از رعایت مهلت ۷۲ ساعته اشاره دارد، اسامه حمدان (Osama Hamdan)، مقام ارشد حماس، ساعاتی پس از اعلام توافق تأکید کرد یافتن، گردآوری و آزادی اسیران اسرائیلی به «شرایط میدانی» بستگی دارد و ممکن است این روند بیش از زمان تعیین‌شده طول بکشد.
به گفتهٔ او، «پیدا کردن پیکر کشته‌شدگان اسرائیلی نیز ممکن است زمان‌بر باشد» — موضوعی که رئیس‌جمهور آمریکا، دونالد ترامپ (Donald Trump)، نیز به‌طور ضمنی به آن اذعان کرده است.حماس به‌طور رسمی وجود چنین بندی را تکذیب کرده است.
یکی از مقام‌های این جنبش به الجزیره گفت: «شایعات منتشرشده دربارهٔ وجود بندهای محرمانه در توافق پایان جنگ علیه غزه کاملاً بی‌اساس است.»احتمال وجود چنین بندی، نگرانی‌های دیرینهٔ فلسطینیان را نسبت به تمایل بنیامین نتانیاهو (Benjamin Netanyahu)، نخست‌وزیر اسرائیل، برای کارشکنی در روند توافق، تقویت کرده است.
در ماه مارس گذشته، اسرائیل پس از آزادی همهٔ اسیران غیرنظامی اسرائیلی در مرحلهٔ نخست توافق، آتش‌بس را نقض کرد. در ماه ژوئیه نیز حماس با طرح پیشنهادی حاصل از میانجی‌گری مصر و قطر موافقت کرد، اما نتانیاهو بدون ارائهٔ پاسخ، آن را نادیده گرفت و میانجی‌ها را در انتظار واکنش اسرائیل گذاشت.
نبود مفاد تکمیلی در توافق فعلی دربارهٔ پایان جنگ — موسوم به «طرح بیست‌ماده‌ای ترامپ» — نیز به گسترش چنین گزارش‌هایی در رسانه‌های عربی دامن زده است. موضوعاتی چون خلع سلاح حماس، ادارهٔ نوار غزه پس از جنگ و خروج نیروهای اسرائیلی، همگی به مرحلهٔ پس از تبادل اسیران موکول شده‌اند.
رسانه‌های اسرائیلی پنج‌شنبه شب گزارش دادند که مذاکرات دربارهٔ نام و شمار زندانیان و بازداشت‌شدگان فلسطینی مشمول توافق به پایان رسیده است.
گفته می‌شود اسرائیل با درج نام مروان برغوثی (Marwan Barghouthi)، رهبر جنبش فتح، و احمد سعدات (Ahmad Saadat)، دبیرکل جبههٔ خلق برای آزادی فلسطین (PFLP)، مخالفت کرده است. همچنین اسرائیل نام ۱۴ نفر از میان ۳۰۳ زندانی محکوم به حبس ابد را — به‌دلیل دارابودن تابعیت اسرائیلی — از فهرست حذف کرده است.
فهرست نهایی اسامی مورد توافق هنوز علنی نشده است.در همین حال، ارتش اسرائیل از شهر غزه و بخش‌هایی دیگر از نوار غزه عقب‌نشینی کرده است. بر اساس گزارش‌ها، نیروهای اسرائیلی همچنان کنترل ۵۳ درصد از خاک غزه، به‌استثنای مناطق شهری، را در اختیار خواهند داشت.با اجرایی‌شدن آتش‌بس از روز جمعه، فلسطینیان تدریجاً به شهر غزه بازمی‌گردند. این در حالی است که حدود یک ماه پیش، اسرائیل بزرگ‌ترین عملیات نظامی خود را در این شهر با مشارکت سه لشکر و منفجر ساختن صدها خودروی زرهی قدیمی و کنترل از راه دور مملو از مواد منفجره در مناطق مسکونی اجرا کرد. یک روز پیش از اعلام آتش‌بس، اسرائیل حدود ۹۰۰ هزار فلسطینی را از شهر غزه بیرون راند.جنگ اسرائیل علیه غزه که پس از حملهٔ ۷ اکتبر حماس آغاز شد، تاکنون بیش از ۶۶ هزار فلسطینی را به کام مرگ کشانده است؛ یک‌سوم قربانیان را کودکان تشکیل می‌دهند.
این جنگ نزدیک به دو میلیون نفر را آواره کرده و نظام سلامت و آموزش غزه را به‌کلی از میان برده است. سازمان ملل متحد این جنگ را مصداق «نسل‌کشی» دانسته است.