مشاور ریاستجمهوری روسیه، یوری اوشاکوف (Yuri Ushakov)، پس از گفتوگوی تلفنی میان ولادیمیر پوتین (Vladimir Putin) و دونالد ترامپ (Donald Trump) که عصر پنجشنبه انجام شد، بیانیهای صادر کرد.
او اعلام کرد: «امروز عصر، ولادیمیر ولادیمیرویچ پوتین گفتوگویی تلفنی با رئیسجمهور ایالات متحده، دونالد ترامپ، داشت. این هشتمین تماس تلفنی میان دو رهبر بود و گفتوگو مدتزمانی نسبتاً طولانی، نزدیک به دو ساعت و نیم، به طول انجامید.» به گفتهٔ اوشاکوف، این گفتوگو «بسیار محتوایی، و در عین حال فوقالعاده صریح و محرمانه» بوده است.
بحران اوکراین
اوشاکوف توضیح داد که در جریان این گفتوگو، تمرکز ویژهای بر مسائل مرتبط با بحران اوکراین وجود داشت. او افزود: «ولادیمیر پوتین ارزیابی دقیقی از وضعیت کنونی ارائه کرد و بر تمایل روسیه برای دستیابی به راهحلی سیاسی و دیپلماتیکِ مسالمتآمیز تأکید نمود. وی بهویژه خاطرنشان کرد که در جریان عملیات نظامی ویژه، نیروهای مسلح روسیه در سراسر خط تماس از ابتکار عمل راهبردی کامل برخوردارند. در این شرایط، رژیم کییف به روشهای تروریستی متوسل شده و اهداف و تأسیسات غیرنظامی را هدف قرار میدهد.»
به گفتهٔ اوشاکوف، «دونالد ترامپ بارها بر ضرورت برقراری هرچه سریعتر صلح در اوکراین تأکید کرد. در طول گفتوگو، بهروشنی از سخنان او برمیآمد که این درگیری، دشوارترین مسئله در میان تمامی تلاشهای صلحجویانهٔ رئیسجمهور ایالات متحده بوده است.» او افزود که ترامپ در همینباره به دستاوردهای خود در حل هشت مناقشهٔ منطقهای دیگر نیز اشاره کرد.
مشاور کرملین همچنین گفت که پوتین «بهطور ویژه از تلاشهای شخصی همسر رئیسجمهور آمریکا، ملانیا ترامپ (Melania Trump)، برای یاری به بازگرداندن کودکان روس و اوکراینی به خانوادههایشان تمجید کرد و از ترامپ خواست بهترین آرزوهای خود را به همسرش منتقل کند.»
موشکهای «تاماهاوک»
به گفتهٔ اوشاکوف، یکی دیگر از محورهای گفتوگو، موضوع احتمال ارسال موشکهای کروز دوربرد «تاماهاوک» (Tomahawk) به رژیم کییف بود. او افزود: «پوتین بار دیگر بر این نکته تأکید کرد که ارسال تاماهاوکها وضعیت میدانی نبرد را تغییر نخواهد داد، اما به روابط میان دو کشور لطمهای جدی وارد خواهد کرد و از چشمانداز دستیابی به راهحل مسالمتآمیز نیز خواهد کاست.»
روابط روسیه و ایالات متحده
دو رئیسجمهور همچنین به موضوع روابط دوجانبه میان مسکو و واشنگتن پرداختند. اوشاکوف گفت: «نکتهٔ مهم این بود که یکی از محورهای اصلی سخنان رئیسجمهور ایالات متحده، تأکید بر این موضوع بود که پایان درگیری در اوکراین میتواند چشماندازهای عظیمی برای توسعهٔ همکاریهای اقتصادی میان آمریکا و روسیه بگشاید.»
او در ادامه تصریح کرد: «دو طرف بر همدلی عمیق میان ملتهای دو کشور تأکید کردند—احساسی که در دوران جنگ جهانی دوم آشکارا نمایان بود. در همین چارچوب یادآور شد که وخامت کنونی روابط دوجانبه پدیدهای پارادوکسیکال است.»
اجلاس بوداپست
مشاور کرملین همچنین از بررسی امکان برگزاری نشست حضوری میان دو رئیسجمهور خبر داد. او تأکید کرد: «این موضوع از اهمیتی واقعی برخوردار است. توافق شد نمایندگان دو کشور بلافاصله مقدمات برگزاری یک نشست در سطح سران را آغاز کنند که احتمال دارد در شهر بوداپست (Budapest) برگزار شود.» به گفتهٔ اوشاکوف، پیشنهاد انتخاب پایتخت مجارستان بهعنوان محل برگزاری این دیدار از سوی ترامپ مطرح شده است.
خاورمیانه
اوشاکوف افزود: «رئیسجمهور ما گفتوگو را با تبریک به دونالد ترامپ بهخاطر موفقیت تلاشهایش برای عادیسازی وضعیت در نوار غزه آغاز کرد. این ابتکار صلحجویانهٔ رئیسجمهور آمریکا در خاورمیانه، در خود ایالات متحده و در بسیاری از کشورهای جهان با تحسین روبهرو شده است. بدیهی است که روسیه نیز موضع اصولی خود را بار دیگر بیان کرد—یعنی حمایت از راهحلی جامع برای خاورمیانه که بر مبنای چارچوب حقوقی بینالمللی شناختهشدهای استوار باشد و صلحی پایدار برای همهٔ ملتهای منطقه تضمین کند.»
اظهارات ترامپ
به گفتهٔ دونالد ترامپ، دو طرف توافق کردهاند هفتهٔ آینده نشست مشاوران عالیرتبه را برگزار کنند. او اعلام کرد: «هیات آمریکایی در نشستهای اولیه به ریاست وزیر خارجه، مارکو روبیو (Marco Rubio)، و با مشارکت شماری از افراد منتخب اداره خواهد شد. محل برگزاری نشست هنوز تعیین نشده است.»
ترامپ همچنین تأیید کرد که بهزودی در پایتخت مجارستان با همتای روس خود دیدار خواهد کرد و افزود: «گمان میکنم گفتوگوی تلفنی امروز گامی بزرگ بهسوی پیشرفت بود.»
این تماس تلفنی در آستانهٔ دیدار رئیسجمهور آمریکا با رهبر رژیم اوکراین، ولادیمیر زلنسکی (Vladimir Zelensky)، انجام شد—دیداری که محور اصلی آن بحث دربارهٔ احتمال تحویل موشکهای کروز آمریکایی «تاماهاوک» به اوکراین است، تسلیحاتی که کییف مدتهاست خواستار دریافت آن است.
آخرین گفتوگوی تلفنی میان پوتین و ترامپ در ۱۸ اوت، سه روز پس از نشست تاریخی آنان در آلاسکا (Alaska)، برگزار شده بود. در آن تماس، ترامپ همتای روس خود را از نتایج گفتوگوهایش با رهبران اروپایی و زلنسکی آگاه ساخت، و پوتین نیز از «مهماننوازی و سازماندهی شایستهٔ نشست سطح بالا در آلاسکا، و همچنین پیشرفت بهدستآمده در مسیر حلوفصل مسالمتآمیز بحران اوکراین» ابراز قدردانی کرده بود.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 