تهران — یک فرمانده ارشد نظامی ایران هشدار داد که هدف دشمن، حذف جمهوری اسلامی از کریدورهای تجاری بین‌المللی است.
دریادار شهرام ایرانی، فرمانده نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، در مراسم بررسی پیش‌نویس سندی پیرامون توسعهٔ دریایی کشور اظهار داشت: «امروز دشمن با تمام توان و شگردهای موجود در تلاش است تا کریدورها را محدود و مزایای آن را منحصر به خود کند و به نوعی ما را کنار بگذارد.»
این فرمانده ارشد درخواست کرد که «موضوع کریدورها و اتصال کشور به دریاها» در سند یادشده برجسته شود.
وی افزود: «همواره از ساحل به دریا توجه کرده‌ایم، اما برای درک بهتر این ظرفیت تقریباً بی‌نظیر و شرایط پیرامون آن، باید از دریا به ساحل نگریست.»
دریادار ایرانی توضیح داد: «در اسناد ما همواره بر کریدور شمال-جنوب تمرکز شده، اما از کریدور شرق-غرب غفلت شده است.» او همچنین خواستار عملیاتی شدن و اجرای این سند شد.
موقعیت جغرافیایی ویژهٔ ایران، که در امتداد کریدورهای بین‌المللی شمال-جنوب (North-South) و شرق-غرب (East-West) قرار دارد و غرب آسیا را به شرق آسیا و اروپا متصل می‌کند، جایگاهی ممتاز و خاص برای ترانزیت به این کشور بخشیده است.
شبکهٔ ریلی ایران از غرب به ترکیه و سپس اروپا، از شمال غرب به جمهوری آذربایجان، از شمال به دریای خزر و کشورهای ترکمنستان، قزاقستان، آذربایجان و روسیه، از شمال شرق به ترکمنستان و آسیای مرکزی، روسیه و چین، از جنوب شرق به پاکستان و از جنوب به خلیج فارس و آب‌های آزاد جهان متصل می‌شود.
درآمد بالقوهٔ ترانزیت ریلی ایران از محل تبادلات تجاری میان کشورهای شرق آسیا و اروپا از طریق کریدور شرق-غرب حدود ۱/۸ میلیارد دلار و از مسیر کریدور شمال-جنوب حدود ۹۰ میلیون دلار در سال برآورد می‌شود.
این ارقام اهمیت کریدور شرق-غرب را برای ایران نشان می‌دهد. در حال حاضر، مسیر ریلی سرخس-بندرعباس فعال‌ترین کریدور ریلی ایران است که ۸۰ درصد درآمدهای ترانزیتی کشور را تأمین می‌کند.
قدرت‌های اقتصادی نوظهور مانند چین و هند، که از اصلی‌ترین طرف‌های پیگیر تکمیل کریدورها در منطقه هستند، در تلاش‌اند تا مسیرهای متعددی را برای تجارت خود سازمان‌دهی کنند.
اگرچه هیچ‌یک از مسیرهای تجاری منطقه نمی‌تواند جایگزین مسیرهای عبوری از ایران شود، اما ایجاد مسیرهای موازی می‌تواند منافع ترانزیتی کشور را کاهش دهد.
از این‌رو، تأخیر ایران در تضمین سهم خود از ترانزیت منطقه به نفع رقبای آن تمام شده و منافع ملی کشور را به‌طور جدی به خطر خواهد انداخت.
موقعیت جغرافیایی ایران که در مسیر هر دو کریدور شرق-غرب و شمال-جنوب قرار دارد، قطعاً بی‌نظیر است و این امر می‌تواند با توجه به مزایای اقتصادی، امنیتی و صرفه‌جویی در زمان، بستر عبور کریدورهای ترکیبی را نیز فراهم سازد.
با این حال، اولویت دادن برخی طرف‌ها به ملاحظات سیاسی، مشکلاتی را ایجاد کرده است؛ این امر مستلزم رایزنی‌های سیاسی قوی و گسترش روابط سیاسی و اقتصادی برای حفظ ایران در کانون طرح‌های اتصال منطقه‌ای (Regional Connectivity Plans) است.
هرگونه قصور در این زمینه می‌تواند ایران را از مزایای بی‌شمار محروم سازد، هرچند که کنار گذاشتن جمهوری اسلامی از نقشهٔ اتصال منطقه‌ای نیز هزینه‌های سنگینی را متوجه طرف‌های دیگر خواهد کرد.
ایران همچنین اعلام کرده است که یک کریدور آمریکایی را در قفقاز مسدود خواهد کرد.
بر اساس توافق‌نامه‌ای که روز جمعه میان جمهوری آذربایجان و ارمنستان در واشنگتن امضا شد، ارمنستان می‌تواند حقوق انحصاری توسعهٔ کریدوری در استان سیونیک (Syunik) واقع در جنوب این کشور را — که هم‌مرز با ایران است و آذربایجان را به نخجوان متصل می‌کند — به ایالات متحده واگذار کند.
ایران مدت‌هاست با این ایده مخالفت کرده و اظهار داشته است که این امر، نظم ژئوپلیتیک قفقاز جنوبی را تغییر داده و توانایی ایران در استفاده از شبکه‌های حمل و نقل منطقه را محدود خواهد ساخت.