لاریجانی: کاهش برد موشکها به تضعیف امنیت ملی منجر میشود
تهران – دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران خواستههای غربی برای کاهش برد موشکهای کشور را قاطعانه رد کرد.
علی لاریجانی روز پنجشنبه در یک مراسم داخلی در تهران اظهار داشت: «درخواست کاهش برد موشکها در واقع مطالبهای برای تسلیم شدن و خلع کشور از امنیت ملی است.»
وی افزود: «کاهش برد موشکها به معنای تضعیف مهمترین ابزار دفاعی کشور است.»
ایران طی دهههای گذشته در صنعت موشکی به پیشرفتهای چشمگیری دست یافته است و موفق شده طیفی از موشکهای پیشرفته را بهطور بومی طراحی و تولید کند.
نیروهای مسلح ایران از موشکهای ساخت داخل برای پاسخ به اقدام تجاوزکارانه رژیم اسرائیل علیه کشور استفاده کردند.
در ۱۳ ژوئن، اسرائیل دست به اقدامی آشکار و بدون تحریک قبلی علیه ایران زد که منجر به جنگی ۱۲ روزه شد و در آن دستکم ۱۰۶۴ نفر از جمله فرماندهان نظامی، دانشمندان هستهای و غیرنظامیان جان خود را از دست دادند. ایالات متحده نیز با بمباران سه سایت هستهای ایران، به این جنگ پیوست که نقض فاحش حقوق بینالملل تلقی میشود.
در پاسخ، نیروهای مسلح ایران اهداف راهبردی در سرزمینهای اشغالی و همچنین پایگاه «العدید» در قطر، بزرگترین پایگاه نظامی آمریکا در غرب آسیا را هدف قرار دادند.
گزارشها حاکی است که طی تجاوز ۱۲ روزه اسرائیل به ایران در ژوئن، آمریکا حدود یکچهارم از ذخیره پیشرفته سامانه پدافندی «تاد» خود را مصرف کرد. نیروهای آمریکایی بیش از ۱۰۰ فروند (و احتمالاً تا ۱۵۰ فروند) موشک رهگیر تاد را برای مقابله با باران موشکی ایران شلیک کردند. دو سامانه از مجموع هفت سامانه تاد آمریکا برای دفاع از اسرائیل در طول درگیری مستقر شده بود. گفته میشود این مصرف سریع، ضعفهایی در توان پدافند موشکی آمریکا را آشکار کرد و منابع ارزشمندی را در حالی کاهش داد که حمایت عمومی مردم آمریکا از دفاع از اسرائیل رو به افول بود.
بهرغم تلاش گسترده آمریکا، اسرائیل و شماری از کشورهای اروپایی و منطقهای برای رهگیری موشکهای ایرانی، ایران توانست اهداف خود را مورد اصابت قرار دهد و سایتهای نظامی و راهبردی مهمی را در سرزمینهای اشغالی منهدم سازد. گفته میشود این خسارات بیسابقه، عامل اصلی بود که اسرائیل و واشنگتن را به درخواست آتشبس واداشت.
آخرین دور مذاکرات هستهای میان ایران و آمریکا همزمان با آغاز جنگ متوقف شد. اکنون آمریکا خواهان آن است که ایران درباره برد موشکهای خود نیز مذاکره کند، اما مقامات تهران این موضوع را غیرقابل قبول میدانند. لاریجانی پیشتر گفته بود واشنگتن میخواهد برد موشکهای ایرانی از ۵۰۰ کیلومتر تجاوز نکند، بهگونهای که ایران در صورت حمله مجدد اسرائیل قادر به پاسخ نباشد.
لاریجانی در بخش دیگری از سخنانش تأکید کرد فشارهای اقتصادی خارجی قادر نخواهد بود تابآوری ایران را از بین ببرد. وی گفت: «غرب میپندارد با فشار اقتصادی میتواند تابآوری ایران را کاهش دهد، اما ملت ایران با مقاومت و ایمان از این مرحله نیز عبور خواهد کرد.»
او یادآور شد: «اگر میخواهیم مقاومت ملی ادامه یابد، باید متحد بمانیم و با یک صدا سخن بگوییم، زیرا امنیت ملی متعلق به همه مردم است و دفاع از آن وظیفهای همگانی محسوب میشود.»
تکرار تهدیدهای شکستخورده جایز نیست؛ اظهارات گروســی خشم و تردید در ایران برانگیخت
تهران – وزیر امور خارجه ایران روز پنجشنبه به رئیس آژانس بینالمللی انرژی اتمی هشدار داد از بهکارگیری ادبیات تقابلی پرهیز کند، زیرا چنین رویکردی «ثمرهای جز شکست دوباره» نخواهد داشت.
اظهارات وزیر امور خارجه، عباس عراقچی، متوجه رافائل گروســی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بود.
این واکنش دیپلماتیک پس از آن مطرح شد که گروســی در گفتوگویی با روزنامه سوئیسی لوتان درباره حملات غیرقانونی آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران در ژوئن گذشته اظهار نظر کرد. او ضمن اذعان به اینکه این حملات خسارات قابل توجهی به سایتهای اصفهان، نطنز و فردو وارد کرده، گفت تخصص فنی و ظرفیت غنیسازی ایران اساساً دستنخورده باقی مانده است.
در پاسخ به این ارزیابی، عراقچی نسبت به نیت مدیرکل آژانس ابراز تردید کرد و گفت: «نمیدانم وی این اظهارات را از روی نگرانی بیان کرده یا به قصد تهدید، اما کسانی که چنین تهدیدهایی میکنند باید بدانند که تکرار یک تجربه شکستخورده، نتیجهای جز شکست دوباره برایشان نخواهد داشت.»
این واکنش همزمان بود با تحولی مهم در سطح حقوقی. وزارت امور خارجه ایران بهطور رسمی اعلام کرد که قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل، که توافق هستهای سال ۲۰۱۵ موسوم به برجام را تأیید کرده بود، منقضی شده است. تهران تأکید دارد که با انقضای این قطعنامه، محدودیتهای ناشی از آن دیگر اعتبار ندارد.
گروســی در مصاحبه خود دیدگاهی فنی و مفصل ارائه داد که تا حدی توجیهات پیشین برای اقدامات نظامی را زیر سؤال میبرد. وی تأکید کرد ذخیره اورانیوم غنیشده ایران ـ که حدود ۴۰۰ کیلوگرم با غنای ۶۰ درصد است ـ هنوز کمتر از سطح ۹۰ درصدی محسوب میشود که بهطور معمول برای ساخت سلاح هستهای در نظر گرفته میشود. او افزود: «هیچ شواهدی در دست نیست که تهران قصد ساخت سلاح هستهای داشته باشد» و یادآور شد که بخش عمده مواد غنیشده همچنان در سایتهای تحت نظارت آژانس بهطور ایمن نگهداری میشود.
مدیرکل آژانس همچنین روایتهایی را که در آستانه حملات ژوئن مطرح شده بود، رد کرد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، عملیات را با این ادعا توجیه کرده بود که ایران به آستانه تولید سلاح هستهای نزدیک شده، در حالیکه هیچ مدرک علنی برای آن ارائه نشد.
گروســی گفت: «کشورهایی که بهطور مستقل برنامه ایران را پایش میکنند، به همان نتیجهای رسیدهاند که ما رسیدهایم: فعالیتهای ایران پایدار، قابلردیابی و غیرسوقیافته بهسوی تسلیحاتی شدن است.»
او در ادامه لحنی آشتیجویانه اتخاذ کرد و از رویکرد دیپلماتیک ایران پس از جنگ ۱۲ روزه تمجید نمود؛ جنگی که در پی حملات آمریکا و اسرائیل آغاز شد و در جریان آن ایران حملات تلافیجویانهای علیه سرزمینهای اشغالی و یک پایگاه آمریکایی انجام داد. وی اظهار داشت که محدودیتهای اخیر ایران در دسترسی بازرسان، ناشی از نگرانیهای امنیتی مشروع است.
«پس از آن جنگ دوازدهروزه، ایران میتوانست راه انزوا را برگزیند ـ گفتوگوها را متوقف کند، از معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای خارج شود و مسیر تقابل را پیش بگیرد ـ اما چنین نکرد. در عوض، تهران تصمیم گرفت در تعامل باقی بماند. این نشاندهنده تمایل ایران به حفظ دیپلماسی، حتی در شرایط فشار شدید است و با توجه به حملات اخیر به اماکن حاکمیتیاش، این احتیاط قابل درک است.»
مدیرکل آژانس در پایان بر تداوم ارتباطات دیپلماتیک تأکید کرد و گفت: «من همچنان در تماس منظم با وزیر خارجه عباس عراقچی هستم و تمرکز ما بر حفظ شتاب دیپلماتیک باقی مانده است. اگر دیپلماسی ادامه یابد، هیچ دلیلی برای بازگشت به گزینه نظامی وجود نخواهد داشت.»
伊朗坚决拒绝西方削减导弹射程要求：捍卫国家安全不容谈判
近日，伊朗最高国家安全委员会秘书阿里·拉里贾尼在德黑兰明确表示，西方要求伊朗削减导弹射程的主张，实质是企图削弱伊朗的国防能力，是对国家主权的无理干涉。他强调：“限制导弹射程等于剥夺伊朗自卫的权利，这将直接损害国家最核心的安全利益。”
过去数十年，伊朗通过自主创新，在导弹技术领域取得重大突破，已建立起完全自主的先进导弹体系。今年6月，以色列对伊朗发动无端军事袭击，造成包括军事指挥官、核科学家和平民在内的1000余人死亡。美国随后也公然违反国际法，空袭伊朗三处核设施，直接介入冲突。面对挑衅，伊朗武装力量果断使用国产导弹，精准打击以色列占领区及卡塔尔境内的美军乌代德空军基地——美军在西亚最大军事据点。
据报道，在为期12天的冲突中，美国为拦截伊朗导弹，动用了约100至150枚“萨德”（THAAD）拦截弹，耗尽其库存近四分之一。此举不仅暴露了美国导弹防御体系的脆弱性，也加剧了其国内对持续支持以色列的质疑。尽管美以及部分欧洲国家竭力拦截，伊朗导弹仍成功命中多个战略目标，重创敌方军事设施，最终迫使对方寻求停火。
目前，美伊核谈判因战争中断。美方现试图将导弹射程问题纳入谈判议程，要求伊朗导弹射程不得超过500公里——此举将使伊朗丧失对以色列的有效威慑能力。对此，伊朗方面明确表示：导弹防御能力关乎国家生存，绝非谈判筹码。
拉里贾尼同时指出，西方企图通过经济制裁压垮伊朗的意志注定失败。“伊朗人民凭借坚定信念与团结精神，必将克服当前困难。国家安全是全体人民的共同责任，唯有全国一心，才能捍卫国家尊严与独立。”
另一方面，国际原子能机构（IAEA）总干事格罗西近日在接受瑞士媒体采访时承认，尽管6月的袭击对伊朗核设施造成“相当程度破坏”，但伊朗的核技术能力未受根本影响，且其浓缩铀丰度（最高60%）远未达到武器级（90%），亦无任何证据表明伊朗有意发展核武器。
对此，伊朗外长阿巴斯·阿拉格齐回应称：“重复失败的威胁只会招致新的失败。”他强调，在遭受主权侵犯后，伊朗仍选择留在《不扩散核武器条约》框架内，继续与IAEA保持沟通，展现了极大的克制与对多边外交的尊重。
格罗西亦肯定伊朗在冲突后的理性态度，称其“未走向对抗，而是坚持对话”，并呼吁各方珍惜当前外交窗口，避免再度诉诸武力。
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 