
کمال اوکیان دبیرکل حزب کمونیست ترکیه:
«آینده بشریت، کمونیسم است»
سخنرانی کمال اوکیان رهبر حزب کمونیست ترکیه که به مناسبت شصتمین سالگرد گرانما- سالگرد گرانما – نشریه رسمی حزب کمونیست کوبا – و یوونتود ربلده – نشریه لیگ جوانان کمونیست کوبا – برگزار شد.
در حوزه اطلاعات و ارتباطات برای جهان «دیگر» «دیگربودن»
رفقا دوستان عزیز، قبل از هر چیز، مایلم همبستگی قلبی خود را با رنج مردم فلسطین ابراز کنم. من به پایداری مقاومت فلسطین درود میفرستم و به شدت علیه تجاوز صهیونیستی و به اصطلاح صلحی که امپریالیسم آمریکا در پی تحمیل آن به مردم فلسطین است،(صلحی که همه صلح ها رابرباد داد – م ) اعتراض میکنم. من وظیفه خود میدانم که با این بیانیه شروع کنم.
همچنین درود و آرزوی پیروزی خود را به کوبای سوسیالیستی که به نمایندگی از همه ما به مقاومت در برابر محاصره ادامه میدهد، تقدیم میکنیم.(1)
امروز، میخواهم در مورد اینکه آنها ی که باور دارند جهانی دیگر ممکن است – در عرصه مبارزه ایدئولوژیک کوتاهی کردهایم، به این سوال مبرم پاسخهایی ارائه دهم.
من میخواهم ازنقش کسانی شروع کنم. که مشکلات ما را با شعار «جهان دیگری ممکن است» را شیطان سازی می کنند، امروز نیز همینطورعمل خود رابی نقض می دانند. با این حال، هرکسی به اختصاص معانی خود به آنچه که «جهان دیگر» است این نگاه فلاکتبار خود را دردست دارند. به عنوان مثال، جهان دیگر یک جهان بهتر نیست. با تمام آنچه طبیعت به ما ارائه میدهد، و با وجود انباشت عظیم دانش و تجربه بشری، جهانی که امروز درآن زندگی میکنیم، جهانی خوب نیست. این یک جهان وحشتناک است …
ما به دنبال رهایی از جهان ناعادلانه هستیم.جهان دیگری واقعاً ممکن است، و آن «جهان دیگر» را نمیتوان با مفهومی مناسب تر از برابری تعریف کرد.
به بیان دقیق تر، جهان دیگر جهانی است که در آن طبقات و استثمار از بین رفته باشد. چالشهایی که دررسیدن به این هدف با آنها روبرو هستیم، از فوریت یا اهمیت آن نمیکاهد.آنچه امروزه ایدهی جهانی دیگر را تضعیف میکند، ناپدید شدن تنها نقطهی مرجعی است که میتواند چنین جهانی را تعریف و ممکن سازد. من به دلایل این امرنمیپردازم – این یک مسئلهی پیچیده است و نیاز به بحث گسترده دارد. با این حال، دلیلی وجود دارد که من سخنرانیام را از اینجا شروع میکنم.
اگر ما به اندازه کافی مؤثر نیستیم ، که علیه استثماروهمه اشکال نابرابری، امپریالیسم، نژادپرستی و نظامیگری مبارزه کنیم. اگرما نمیتوانیم از محاصره ایدئولوژیک و فرهنگی انحصارات چندملیتی عبورکنیم – دلایل این است که آنچه واقعاً میخواهیم برای کسانی غیرقابل فهم شده است. اینکه میلیاردها انسان در دنیای ناعادلانه امروز رنج میبرند و ناراضی هستند، در میان بمباران طاقت فرسای دادهها، به جهانی که آرزویش را داریم علاقه نشان دهند، باید حس هد فمند منطقی و روشن داشته باشیم.
بدیهی است که تمام ارزشهایی که برای ما حیاتی هستند – مانند آزادی، صلح، پیشرفت و استقلال – امروزه بخش زیادی از معنا و اعتبار خود را در چارچوب استراتژیهایی که آشکارا مکانیسمهای استثمار حاکم بر جهان از دست می دهند. یکی از جدیترین پیامدهای دفاع از این ارزشها در عین پذیرش همان مکانیسمهای استثمار – یا باوربه اینکه چنین ارزشهایی میتوانند آنها را از درون تضعیف کند – پذیرش ابزارها و زبان ایدئولوژیک خود نظام امپریالیستی است. همین مجموعه ابزارها امکان چنین جهانی را منتفی میکند.
ما این جلسه را به عنوان بخشی از جشنوارهای که به افتخار میراث پرافتخار دو نشریه انقلابی و کمونیستی (کوبا) است برگزار میکنیم.
از قرن نوزدهم، علیرغم سرکوب و انواع ناملایمات، حوزه نشر همچنان به دنبال یافتن راههایی برای تقویت صدای مستقل طبقات ستمدیده، چه از نظر سیاسی و چه از نظر ایدئولوژیک، بوده است. با این حال، امروزه، تولید ما که با هدف تفسیروتغییر جهان – در روزنامه نگاری، ارتباطات جمعی و حتی در شیوههای ارتباطی مورد نیاز مبارزه انقلابی انجام میشود، تقریباً به طورکامل وابسته شده است. اگرچه این وابستگی تا حدودی با شرایط مادی و سطح توسعه فناوری مرتبط است، اما در نهایت ازیک نگاهی که حتی در میان صفوف خود ما نیز گسترش یافته است – ناشی میشود که جهان امروز را نمیتوان در اصل تغییر داد. ممکن است تقریباً طبیعی به نظر برسد که سرمایهداری، به عنوان سیستمی که در همه چیز نفوذ میکند و همه چیز را به کالا تبدیل میکند، حوزه ارتباطات را نیز فتح کرده است. با این حال، ساختن ابزارها و زبان خودمان در جنگهای اطلاعاتی – و در نتیجه ایجاد یک فضای مستقل – تنها از طریق استراتژیای امکانپذیر است که مستقیماً با سرمایه مهاجم مقابله کند.
جایگزینی که دریک حوزه ارتباطی کاملاً شکل گرفته و کنترل شده توسط انحصارات چند ملیتی محصور بماند، نمیتواند واقعاً نمایانگر «جهانی دیگر» باشد. وقتی نتوانیم این جایگزین را در یک پایه مادی و ملموس ریشهدار کنیم، ناگزیر در یک محیط اطلاعاتی و ارتباطی که توسط امپریالیسم دیکته میشود، گرفتار میشویم. اما آیا این نتیجه واقعاً اجتنابناپذیر است؟ آیا نیاز به انطباق با پیشرفتهای تکنولوژیکی لزوماً ما را به چنین فضایی محکوم میکند؟ باید به این سوال با یک «نه» قاطع پاسخ دهیم.
اولین شرط برای مقاومت در برابر هژمونی مطلق امپریالیسم درعرصه اطلاعات و ارتباطات، رد معیارهای آنان است. همانطور که یک جنبش انقلابی محدود به عرصه پارلمانی وقتی نمیتواند سرخود را فراتراز «شمارش آرا» بلند کند، خفه میشود، کسانی که رسانههای امروزی را صرفاً با شاخصهای کمی مصرف – با جریان و حجم اطلاعات – میسنجند، خود را از نظر ایدئولوژیکی در ایجاد یک قطب مخالف واقعی ناتوان میسازند. البته این به معنای کنار گذاشتن کامل چنین پلتفرمهای رسانهای نیست. میتوان شکافهایی در آنها ایجاد کرد، این پلتفرمها را به نفع بشریت تصاحب و مجدداً مورد استفاده قرار داد – اما فقط طبق اصول خودمان اکنون شاید لازم باشد از انتزاع فراتر رفته و گامهای عملی قابل برداشتن را به صورت ملموس تدوین کنیم.
برای شروع، باید تأکید کرد که ایجاد هرگونه مقاومت معنادار در برابر سلطه ایدئولوژیک نظام سرمایهداری امپریالیستی با جستجوی راهحلها در درون خود این نظام غیرممکن است. این ادعا که «ما برای ایجاد جایگزینهایی در خارج از این نظام بسیار ضعیف هستیم» بیاساس است؛ با همین منطق، میتوان به راحتی استدلال کرد که ما حتی برای ایجاد مقاومت از درون خود نظام نیز بسیار ضعیف هستیم.
طبقات استثمارگروامپریالیسم، عرصههای اطلاعات و ارتباطات را نه تنها برای تسهیل دروغ و تحریف، بلکه برای تضعیف ارزشهایی که بشریت را ارتقا میدهند، شکل دادهاند و در نتیجه، زوال را تسریع کردهاند. این ساختار بیطرف نیست و هرگز نمیتواند باشد. بنابراین، باید با این ادعا که «هر ایدئولوژی میتواند از این ساختار به روش خود استفاده کند» با احتیاط برخورد کرد.
یکی از پیامدهای اصلی اقتباس ابزارها و زبان سیستم توسط چپ – چه از نظر سیاسی و چه از نظر ایدئولوژیکی – ناتوانی آن در ایجاد یک چالش اخلاقی در لحظاتی است که به شدت مورد نیازبوده است.
امروزه، وقتی تودههای فقیر به چپ نگاه میکنند، نیرویی مبتنی بر حقیقت، عاری از عملگرایی و بتپرستی تصویر، و ریشه در اصول و ارزشهای اخلاقی پیشرفت نمیبینند،این عمیقا یک مشکل جدی است. بنابراین، یکی از وظایف اصلی چپ در ایجاد مجدد یک چارچوب اخلاقی در صفوف خود است. در این راستا، انباشت عظیم دانش و اصولی که حتی قبل از انقلاب در کوبا توسعه یافته بود، به عنوان یک نمونه قدرتمند عمل کرده است.
در حالی که ما باید از رویکردهای کهنه و کاملاً منزوی کننده – مانند رد رسانههای اجتماعی و رسانههای کاملاً دیجیتالیشده تحت کنترل شرکتهای چندملیتی – اجتناب کنیم، حفظ و احیای نشریات چاپی، تئاترها، سینماها، سالنهای کنسرت و همه اشکال ارتباط «رو دررو» ضروری است. اینها برای توسعه انسان به عنوان موجودات اجتماعی ضروری هستند. تلاشهای مداوم و خلاقانه باید به این فعالیت ها اختصاص داده شود. هزینه تسلیم شدن در برابر رسانههای غالب امروزی به نام مدرنیته بسیار زیاد تر است.
مهمتر از آن، تلاشهای جمعی باید به سمت استفاده ازامکانات تکنولوژیکی ایجاد شده توسط «کاریدی و فکری ترکیبی» بشریت به روشهایی اساساً متفاوت از روشهای سرمایهداری هدایت شوند. مجموعهای متفاوت از ابزازها زبان ها در واقع امکانپذیر است و هنگامی که منابع بینالمللی تجمیع شوند، میتوان گام به گام به پیشرفت ملموس دست یافت. فرض اینکه ابتکارات جزئی و پیشرفتهای تدریجی نمیتوانند نتیجهای به بار آورند – صرفاً به این دلیل که شرکتهای چندملیتی به سطح پیشرفتهای رسیدهاند – شبیه این است که باور کنیم ستمدیدگان در برابر ارتشهای عظیم مسلح به سلاحهای کشتار جمعی، تانکها و هواپیماها ناتوان هستند.
همانطورکه در گذشته روزنامهها و مجلات وکتاب ها ممنوع بودند، امروزه تعداد انگشت شماری از انحصارات از طریق ابزارهای خودسرانه، سانسور را بر دیدگاههای جایگزین اعمال میکنند.ما در حالی که برای ایجاد پلتفرمهای آزادتر خود تلاش میکنیم، باید همزمان یک مقاومت جمعی بینالمللی در برابر این اقدامات سرکوبگرانه بوجود آوریم. وقتی انتقاد و افشاگری، اقدام قانونی و تحریمها به خوبی سازماندهی شوند، نه تنها نتایج ملموسی به بار میآورند، بلکه به کانالهای رسانهای جایگزین مشروعیت بیشتری نیز میبخشند.
با توجه به همه این ملاحظات، مایلم تأکید کنم که حزب کمونیست ترکیه با عزم و خلاقیت، در چارچوب امکانات محدود خود، به انجام مسئولیتها ادامه خواهد داد.
جهانی که ارزش زیستن داشته باشد، امکانپذیر است – و در آن جهان، جایی برای طبقات استثمارگر وجود ندارد. «آینده بشریت، کمونیسم است.»
برگرفته ازسایت دفاع از کمونیسم تاریخ 24 اکتبر2025
م .چابکی: 11آبان 1404 برابر با 2 نوامبر2025
انتشارمطالب ترجمه شده با این نام آزاد است.
توضیح:
(1) 29 اکتبر2025 به گزارش خبرگزاریها مجمع عمومی سازمان ملل متحد برای سی و سومین بار قطعنامهای را تصویب کرد که در آن از ایالات متحده خواسته شده است تحریمها علیه کوبا را لغو کند.
این قطعنامه با عنوان «لزوم پایان دادن به تحریمهای اقتصادی، تجاری و مالی اعمال شده توسط ایالات متحده علیه کوبا» مورد حمایت 165 کشور قرار گرفت. تنها هفت کشور رأی مخالف و 12 کشور رأی ممتنع دادند.

