پهپادهای هوشمند مورد استفاده در غزه، اکنون در حال پایش شهرهای آمریکا هستند – از گزارش MR Online 

دونت پانیک
ترجمه مجله جنوب جهانی


پهپادهای چهارپره‌ای مجهز به هوش مصنوعی که توسط ارتش اسرائیل برای ارتکاب نسل‌کشی در غزه به‌کار گرفته شدند، اکنون بر فراز شهرهای ایالات متحده پرواز می‌کنند، تظاهرکنندگان را زیر نظر دارند و میلیون‌ها تصویر را به‌طور خودکار در یک پایگاه داده‌ی شواهد بارگذاری می‌کنند. 

این پهپادها محصول شرکت آمریکایی «اسکای‌دیو» (Skydio) هستند که در چند سال اخیر از یک نام نسبتاً ناشناخته به شرکتی چندمیلیارد دلاری و بزرگ‌ترین تولیدکننده پهپاد در آمریکا بدل شده است. 

گستره استفاده از پهپادهای اسکای‌دیو در سراسر ایالات متحده چشمگیر است. این شرکت با بیش از ۸۰۰ نهاد امنیتی و انتظامی در کشور قرارداد دارد؛ رقمی که در مقایسه با ۳۲۰ قرارداد در مارس سال گذشته، رشدی چندبرابری داشته است. پهپادهای این شرکت روزانه صدها پرواز برای پایش مناطق شهری در سراسر کشور انجام می‌دهند. 

اسکای‌دیو ارتباطات گسترده‌ای با اسرائیل دارد. در هفته‌های نخست نسل‌کشی غزه، این شرکت مستقر در کالیفرنیا بیش از صد پهپاد به ارتش اسرائیل ارسال کرد و وعده داد محموله‌های بیشتری نیز خواهد فرستاد؛ اما تعداد دقیق‌های بعدی مشخص نیست. اسکای‌دیو در اسرائیل دفتر دارد و با شرکت «دیفنس‌سینچ» (DefenceSync) همکاری می‌کند؛ یک پیمانکار محلی صنایع هوایی که نقش واسطه میان تولیدکنندگان پهپاد و ارتش اسرائیل را دارد. این شرکت همچنین صدها میلیون دلار سرمایه از سرمایه‌گذاران اسرائیلی‌آمریکایی و صندوق‌های سرمایه‌گذاری دارای منافع گسترده در اسرائیل جذب کرده است؛ از جمله از مؤسسه معروف «آندریسن هوروویتز» (Andreessen Horowitz) که با نام a16z نیز شناخته می‌شود. 

اکنون همین پهپادهایی که در میدان نسل‌کشی آزمایش و بر فلسطینیان اعمال شده‌اند، در آسمان شهرهای آمریکا در حال پروازند. 

بر اساس پژوهش‌های نگارنده، تقریباً تمام کلان‌شهرهای آمریکا در هجده ماه گذشته با اسکای‌دیو قرارداد امضا کرده‌اند، از جمله بوستون، شیکاگو، فیلادلفیا، سن‌دیگو، کلیولند و جکسون‌ویل. اخیراً پلیس این شهرها در جریان اعتراضات موسوم به «پادشاهی نه» از پهپادهای اسکای‌دیو برای جمع‌آوری داده‌ها استفاده کرده‌اند. همچنین دانشگاه ییل از همین پهپادها برای نظارت بر اردوگاه اعتراضی ضدنسل‌کشی دانشجویان بهره برد. 

در میامی، این پهپادها برای رصد رفتار گردشگران فصلی به کار گرفته شده‌اند و در آتلانتا شرکت اسکای‌دیو با «بنیاد پلیس آتلانتا» به‌منظور ایجاد یک ایستگاه دائمی پهپاد در مرکز آموزش ایمنی عمومی جدید آتلانتا همکاری کرده است. دیترویت نیز بر اساس گزارش رسمی تدارکات شهری، حدود ۳۰۰ هزار دلار برای خرید ۱۴ پهپاد اسکای‌دیو پرداخت کرده است. ماه گذشته اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) نیز یک پهپاد مدل X10D خرید که قادر است هدف را به صورت خودکار تعقیب کند. از ژوئیه تاکنون اداره گمرک و حفاظت مرزی آمریکا ۳۳ پهپاد از همین مدل تهیه کرده است. 

سامانه هوش مصنوعی این پهپادها بر پایه تراشه‌های انویدیا کار می‌کند و امکان پرواز بدون هدایت انسانی را فراهم می‌سازد. آن‌ها به دوربین حرارتی مجهزند و حتی در محیط‌های موسوم به «فاقد سیگنال GPS» قابل‌پرواز هستند. افزون بر این، توانایی بازسازی سه‌بعدی ساختمان‌ها و تأسیسات را دارند و می‌توانند با سرعتی بیش از ۳۰ مایل در ساعت حرکت کنند. 

اداره پلیس نیویورک از نخستین کاربران اسکای‌دیو بود و استفاده گسترده‌ای از آن دارد. سخنگوی این اداره اخیراً اعلام کرد که در کمتر از یک سال بیش از ۲۰ هزار پرواز پهپادی انجام گرفته است؛ یعنی به طور متوسط روزانه ۵۵ پرواز. طبق گزارشی در سال گذشته، این اداره در آن زمان ۴۱ پهپاد اسکای‌دیو در اختیار داشت. با توجه به تغییر مقررات «اداره هوانوردی فدرال» (FAA)، این رقم قطعاً افزایش یافته و باعث گسترش قابل توجه استفاده از این فناوری شده است. 

پیش از مارس امسال، طبق مقررات FAA، نیروهای امنیتی تنها در صورت حفظ میدان دید بصری مجاز به استفاده از پهپاد بودند و پرواز بر فراز مناطق پرتجمع مجاز نبود. با صدور معافیت ویژه در همان ماه، این محدودیت برداشته شد و به نیروهای پلیس اجازه داده شد پهپادها را در خارج از محدوده دید و بر فراز جمعیت‌های شهری به پرواز درآورند. اسکای‌دیو این تصمیم را «تاریخی» نامید. این تغییر موجب هجوم پلیس و نهادهای امنیتی برای خرید پهپادهای جدید شد و برنامه‌هایی با عنوان «پهپاد به عنوان نخستین پاسخ‌گو» به سرعت گسترش یافت. بر اساس اعلام شهر سین‌سیناتی، تا پایان امسال ۹۰ درصد مأموریت‌های اضطراری ابتدا توسط پهپاد اسکای‌دیو انجام خواهد شد. 

این سطح گسترده از پایش از طریق سامانه «سکوهای داکینگ» اسکای‌دیو ممکن شده است. این پایگاه‌ها در نقاط مختلف شهر نصب می‌شوند تا پهپادها بتوانند از راه دور شارژ، پرتاب و فرود آیند. داده‌های جمع‌آوری‌شده هر پرواز هم در کارت حافظه داخلی ذخیره و هم به‌طور خودکار به نرم‌افزار ویژه‌ای ارسال می‌شود که برای نیروهای انتظامی طراحی شده است. این نرم‌افزار متعلق به شرکت «اکسون» (Axon) است که از حامیان اصلی مالی اسکای‌دیو به شمار می‌رود و تولیدکننده شوکرها و سلاح‌های موسوم به «غیرکشنده» برای پلیس آمریکا و کشورهای غربی است. این نرم‌افزار که «مدیریت شواهد دیجیتال اکسون» نام دارد، امکان بارگذاری خودکار تصاویر و ویدیوهای گرفته‌شده توسط پهپادها را در سامانه شواهد دیجیتال فراهم می‌کند. 

تجهیزات شرکت اکسون نقش مهمی نیز در زیرساخت آپارتاید اسرائیل ایفا می‌کند؛ زیرا این شرکت دوربین‌های بدن‌پوش و شوکرهایی را برای پلیس و نگهبانان زندان‌های اسرائیل فراهم کرده که همواره به شکنجه فلسطینیان متهم‌اند. اکسون که در یکی از مراحل تأمین بودجه ۲۲۰ میلیون دلاری اسکای‌دیو مشارکت داشت، تنها یکی از نهادهایی است که در چارچوب منافع صهیونیستی از اسکای‌دیو پشتیبانی می‌کند. 

نخستین سرمایه‌گذار اسکای‌دیو در سال ۲۰۱۵ شرکت آندریسن هوروویتز (a16z) بود که سه میلیون دلار سرمایه اولیه در اختیار سه بنیان‌گذار این استارتاپ قرار داد و پس از آن نیز ده‌ها میلیون دلار دیگر در مراحل مختلف سرمایه‌گذاری افزود. بنیان‌گذاران این شرکت، مارک آندریسن و بن هوروویتز، از حامیان شناخته‌شده صهیونیسم هستند. این مؤسسه در سال ۲۰۲۴ فعال‌ترین سرمایه‌گذار خطرپذیر در اسرائیل بود و آندریسن و هوروویتز در تابستان همان سال برای دیدار با شرکت‌های فناوری تأسیس‌شده توسط افسران پیشین ارتش اسرائیل و واحد ۸۲۰۰ به اسرائیل سفر کردند. 

از دیگر سرمایه‌گذاران اسکای‌دیو می‌توان به شرکت Next47 اشاره کرد که دفتر آن در اسرائیل تحت مدیریت موشه زیلبرشتاین، از کارکنان سابق مرکز جاسوسی رایانه‌ای مامرام ارتش اسرائیل اداره می‌شود، و همچنین شرکت Hercules Capital که مدیرعامل آن، «الا-تمر عدنهان»، از چهره‌های اسرائیلی-آمریکایی مطرح در نظام مالی این کشور به‌شمار می‌رود. 

اشباع نهادهای پلیسی آمریکا با فناوری پهپادهای مرتبط با اسرائیل – فناوری‌ای که در ارتکاب جنایات جنگی به کار رفته – پدیده‌ای هولناک اما قابل پیش‌بینی است. پهپادهای اسکای‌دیو به ابزاری مرکزی در شکل‌گیری فاشیسم نوپا در آمریکا و در سرکوب جنبش‌های ضد‌فاشیستی و منتقدان موسوم به «تروریست‌های داخلی» در دوران دولت ترامپ تبدیل شده‌اند. با این حال، گسترش سریع این فناوری‌های نظارتیِ مرتبط با اسرائیل در آمریکا تاکنون تا حد زیادی از توجه عمومی پنهان مانده است. 

به باور نگارنده، این موضوع باید در دستور کار زهران ممدانی نیز قرار گیرد. او که اخیراً به دلیل اظهار اینکه «چکمه پلیس نیویورک بر گردن مردم، با بندهای ارتش اسرائیل بسته شده است» مورد انتقاد قرار گرفته بود، اکنون نمونه‌ای آشکار در برابر خود دارد که سخنش را تأیید می‌کند. اگر به باور خود پایبند بماند، چه بسا بتواند به عنوان شهردار، قرارداد اسکای‌دیو با پلیس نیویورک را لغو کند. 

اسکای‌دیو همچنین از تأمین‌کنندگان عمده وزارت دفاع آمریکاست و به‌تازگی قراردادی برای تحویل پهپادهای شناسایی به ارتش این کشور امضا کرده است. در نتیجه، پرسش‌هایی در مورد میزان تبادل اطلاعات میان نیروهای نظامی و نهادهای امنیت داخلی آمریکا از طریق سامانه مشترک داده‌ای اسکای‌دیو–اکسون مطرح شده است. 

ماجرای اسکای‌دیو بار دیگر نشان می‌دهد که غزه به آزمایشگاه سازندگان سلاح تبدیل شده است؛ جایی که فناوری‌های جدید نظارت و تبعیض ابتدا بر جمعیت فلسطینی آزمایش می‌شود، سپس برای استفاده در کشورهای غربی تکمیل می‌گردد. اسکای‌دیو قصد دارد سال آینده نسل جدید پهپادهای داخلی خود را عرضه کند. تنها می‌توان حدس زد که این مدل‌های تازه تا چه اندازه از «یافته‌های» حاصل از نسل‌کشی غزه الهام گرفته‌اند. 

روایت اسکای‌دیو نشان می‌دهد آنچه در غزه رخ می‌دهد، در غزه باقی نمی‌ماند. 

منطق امپریالیسم سرمایه‌داری ایجاب می‌کند که چنین فناوری‌هایی سرانجام به خانه بازگردند.