اولین سفر پوتین به هند پس از درگیری اوکراین؛ بندبازی دیپلماتیک دهلی نو تا کی پایدار میماند؟
نویسنده: لیو بای، ناظر شبکه (گوان جیژهوانگ)
ترجمه مجله جنوب جهانی
امروز، هند میزبان دیداری از مهمانی سنگینوزن خواهد بود: ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه.
برای هند، این مهمانی است که دیرزمانی است انتظارش را میکشید. از زمان آغاز درگیری اوکراین، این اولین بار است که پوتین پای بر خاک هند مینهد.
نکته قابل تأمل اینجاست که این دیدار دوروزه، در پاسخ به دعوت نارندرا مودی انجام میشود و از نگاه افکار عمومی هند، بهمثابه «تأیید مجددی» حیاتی بر پیوند ویژه دوطرفه تحت فشارهای چندگانه است که میتواند به دوستی دوجانبه رونقی تازه ببخشد.
با این حال، در فاصله کوتاه تنها چهار سال از آخرین سفر پوتین به هند، موقعیت دیپلماتیک هند اکنون سراسر دگرگون شده. دولت مودی که روزگاری در میدان سیاست جهانی به چابکی مانور میداد، از امسال با فشاری فزاینده روبرو گشته: از یک سو، اصطکاکهای پیوسته با آمریکا و اروپا و از سوی دیگر، همکاریهای انرژیای و دفاعی گسستناپذیر با روسیه.
تحلیلگران بر این باورند که دورنمای همکاری در حوزههایی چون فروش تسلیحات و انرژی، حاکی از آن است که این ملاقات به هیچروی نمایشی صرف نخواهد بود.
اما زیر نور پرتابلها، «بندبازی دیپلماتیک» هند در میانه مسکو و غرب، هرلحظه حساستر میشود. آیا «هنر موازنهگری» مودی کماکان کارگر خواهد افتاد؟
خیابانهای هند با پرچمهای دوکشور آذینبندی شدهاند تا میزبان بیستوسومین اجلاس سالانه هند و روسیه باشند. منبع: وژوال چاینا
«یکی از حساسترین رویدادهای بینالمللی»
امسال، بیستوپنجمین سالگرد برقراری مشارکت راهبردی بین روسیه و هند است. به گفته وزارت امور خارجه هند، هدف از سفر پوتین، استحکام بخشیدن به «مشارکت راهبردی ویژه و اولویتدار» دوکشور و تبادل نظر درباره مسائل منطقهای و جهانی است. وبگاه رسمی کرملین نیز اعلام کرده که این سفر، فرصتی برای بررسی جامع روابط روسیه و هند، موضوعات همکاری در حوزههای گوناگون و نیز چگونگی مواجهه با چالشهای جاری بینالمللی و منطقهای فراهم میآورد.
براساس اطلاعات افشاشده از سوی رویترز، همراهان پوتین شامل سرگئی شویگو، وزیر دفاع روسیه و هیئتی از جامعه تجاری و صنعتی میشوند.
آخرین بار پوتین در دسامبر ۲۰۲۱ از هند دیدار کرد. دو ماه پس از آن، درگیری اوکراین شعلهور شد. در اجلاس سپتامبر همان سال شانگهای در سمرقند، رهبران دوکشور برای اولین بار پس از آغاز درگیری، بهصورت حضوری با یکدیگر دیدار کردند. اما تحت تأثیر عواملی مانند فشار تحریمهای غرب علیه روسیه، اجلاس سالانه هند و روسیه که برای دسامبر برنامهریزی شده بود، طبق برنامه برگزار نشد.
پس از آن، تعامل حضوری رهبران دوکشور برای مدتی به تعویق افتاد.
سال ۲۰۲۴ به سال «بازآغازی» برای تماسهای سطحبالای روسیه و هند بدل گشت: در روزهای ۸ و ۹ ژوئیه، مودی پس از پنج سال بار دیگر از روسیه دیدار کرد و طرفین چندین سند همکاری در زمینههای انرژی، دفاع و تجارت امضا کردند. این سفر، نخستین سفر دوجانبه مودی پس از انتخاب مجددش به نخستوزیری هند بود و جایگاه مهم روابط روسیه و هند را در نقشه دیپلماتیک او برجسته ساخت.
در سپتامبر امسال و در حاشیه اجلاس سازمان همکاری شانگهای در تیانجین، پوتین و مودی بار دیگر موفق به گفتوگوی حضوری شدند. در تقابلی آشکار با سردی روابط آمریکا و هند، جزئیات این دیدار – از سوار شدن مودی بر خودروی اختصاصی پوتین تا دستدردست وارد شدن به محل برگزاری – صمیمیت مناسبات دوجانبه را بهوضوح به نمایش گذاشت.
در جریان اجلاس سازمان همکاری شانگهای در سال ۲۰۲۵، نارندرا مودی، نخستوزیر هند، سوار بر خودروی اختصاصی ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، به سوی محل برگزاری نشست دوجانبه میرود. منبع: وژوال چاینا
اکنون، پوتین در آستانه نخستین سفر خود به خاک هند پس از درگیری اوکراین قرار دارد.
روزنامه اکونومیک تایمز هند در دوم دسامبر نوشت: این رویداد، یکی از حساسترین فعالیتهای بینالمللی است که هند در سالهای اخیر میزبانی کرده است – دهلی نو با معضل باریکبندی دیپلماتیک مواجه است: از سویی باید استقلال راهبردی خود را حفظ کند و از سوی دیگر، همزمان با فشارهای وارده از آمریکا، وابستگی دیرینه به روسیه را مدیریت نماید.
مؤسسه مطالعات بینالمللی چتم (Chatham House) در بریتانیا در تحلیل همزمان خود نوشت که تا حدی میتوان این سفر را دیداری معمولی تلقی کرد، زیرا رهبران دوکشور پیشازاین نیز بهطور دورهای اجلاس سالانه برگزار میکردند.
اما در بستر گستردهتر ژئوپلیتیک، این دیدار در زمانی صورت میگیرد که روابط آمریکا و هند تنشآلود است و دهلی نو با فشار فزاینده غرب، بهویژه ایالات متحده، برای تضعیف روابط با روسیه مواجه میباشد.
هنر موازنهگری دیپلماتیک هند، بار دیگر در معرض آزمایش قرار دارد.
طرفین درباره چه موضوعاتی گفتوگو خواهند کرد؟
بیتردید، فروش تسلیحات نقطه کانونی است.
در طول یک ماه گذشته، رسانههای هند بهطور مداوم آخرین تحولات مرتبط با اجلاس دوکشور را «از پیش افشا» کردهاند.
شبکه تلویزیونی اندیتیوی (NDTV) هند گزارش داد که طرفین هندی و روسی، پیشرفت همکاریها را در حوزههای دفاع، انرژی هستهای، نفت و گاز، فضا، فناوری و تجارت بهطور جامع مرور خواهند کرد و در این میان، انتقال سامانههای پدافند هوایی و ضدموشکی روسی به هند، به یکی از محوریترین موضوعات بدل خواهد شد.
رسانههای هند بر این باورند که این دستورکار نشان میدهد حتی با تلاش هند برای متنوعسازی عرضهکنندگان دفاعی، همکاری نظامی هند و روسیه همچنان تکیهگاه مهمی در روابط دوجانبه است و این سفر ممکن است به دستاوردی بزرگ در فروش تسلیحات بینجامد.
همکاری در فناوری نظامی از دوران جنگ سرد بهعنوان سنگبنا و اساس روابط دوکشور تلقی میشده است. اما هند که زمانی بزرگترین مشتری تسلیحات روسیه بود، در سالهای اخیر و هنگام خرید سلاح، روی به سوی غرب آورده است، بهطوریکه سهم تجهیزات نظامی وارداتی از روسیه از ۷۶ درصد در سال ۲۰۰۹ به ۳۶ درصد در سال ۲۰۲۳ کاهش یافته است.
پس از شعلهور شدن درگیری اوکراین، دولت آمریکا پیوسته بر دولت هند فشار آورده تا بخشی از تسلیحات روسی را با سلاحهای آمریکایی و سایر کشورها جایگزین کند، زیرا ادامه خرید سامانههای تسلیحاتی روسیه «با منافع بهینه هند همخوانی ندارد».
وبگاه «Defense Blog» آمریکا گزارش داده که این روند، هشداری برای مسکو محسوب شده و روسیه اخیراً بهمنظور حفظ جایگاه مسلط تسلیحات روسی در ارتش هند، از طریق پروژههایی مانند سوخو-۵۷، درصدد تحکیم همکاری نظامی با دهلی نو برآمده است.
اطلاعات افشاشده از سوی طرفین مختلف حاکی از آن است که همکاریهای دفاعی دوکشور احتمالاً در پی این سفر بیشازپیش تعمیق یابد.
بلومبرگ به نقل از آگاهان گزارش داده که علیرغم فشارهای آمریکا، هند و روسیه روابط مشارکت راهبردی خود را حفظ کردهاند و دولت هند انتظار دارد امکان گسترش همکاری نظامی مورد بحث قرار گیرد. در جریان سفر پوتین به هند، دوکشور آمادهاند مذاکراتی را درباره خرید جنگنده سوخو-۵۷ و سامانه پدافند هوایی اس-۵۰۰ آغاز کنند.
مقامات وزارت دفاع هند پیشتر صراحتاً اعلام کرده بودند که همکاری دفاعی هند و روسیه از پایهای تاریخی و عمیق برخوردار است و دهلی نو در کوتاهمدت قصد خاتمه دادن به این همکاری را ندارد و کماکان تجهیزات دفاعی را هم از روسیه و هم از آمریکا خریداری خواهد کرد.
اکونومیک تایمز در تحلیلی اشاره کرد که در زمینه همکاری دفاعی، هند کماکان از فرصت این دیدار برای بررسی خرید جنگنده سوخو-۵۷ روسیه و سامانههای پیشرفته دفاع موشکی بهره خواهد برد و این امر، نشاندهنده اعتماد دهلی نو به توانمندیهای دفاعی مسکو خواهد بود.
دو مقام هندی به رویترز گفتهاند که جنگنده روسی سو-۳۰امکیآی، ستون فقرات مطلق ۲۹ اسکادران جنگنده هند محسوب میشود و طرف روس نیز تمایل خود را برای ارائه جنگنده نسل پنجم سوخو-۵۷ اعلام کرده که به احتمال زیاد در اجلاس این هفته هند و روسیه مطرح خواهد شد.
درست هفته گذشته، راجنات سینگ، وزیر دفاع هند اعلام کرد که برخلاف حوزه انرژی، دولت هند قصد ندارد به این زودی روابط دفاعی با روسیه را متوقف کند، زیرا بسیاری از تسلیحات روسی موجود در نیروهای مسلح هند، همچنان به پشتیبانی لجستیکی مسکو نیاز دارند.
وی فاش کرد که هند ممکن است درباره خرید بیشتر سامانههای اس-۴۰۰ با طرف روس گفتوگو کند.
دمیتری پسکوف، سخنگوی رئیسجمهور روسیه در جریان نشست خبری دوم دسامبر اعلام کرد که پوتین در جریان سفر به هند قصد دارد مجموعهای از اسناد مهم را امضا کند و با مودی درباره مسائل بینالمللی و منطقهای گفتوگو نماید.
در مورد مسائل دفاعی، پسکوف تأیید کرد که طرفین همکاریهای خود را گسترش خواهند داد، از جمله پروژه تولید مشترک موشک «براهموس»؛ مذاکرات ممکن است خرید جنگنده سوخو-۵۷، خرید بیشتر سامانههای اس-۴۰۰ و نیز همکاری در زمینه رآکتورهای هستهای کوچک و مدولار را نیز در بر گیرد.
شایان ذکر است که هند زمانی بهطور کوتاهمدت در پروژه مشترک تولید جنگنده نسل پنجم (پروژه افجیافای) با روسیه مشارکت داشت، اما در سال ۲۰۱۸ بهطور کامل از آن خارج شد و دلیل این امر را نامرئیسازی ناکافی این جنگنده در رقابت با محصولات مشابه خارجی اعلام کرد.
پسکوف تأکید کرد که سوخو-۵۷ «بهترین هواپیمای موجود در رده خود است و هیچچیز قابل قیاس با آن نیست».
وی همچنین خاطرنشان ساخت که همکاری دفاعی روسیه و هند بسیار گسترده است و مسکو مایل است فناوریهای پیشرفته و «دانش فنی اختصاصی» را با هند مبادله و بهاشتراک بگذارد.
همکاری دوطرفه تنها به تجهیزات نظامی در خط مقدم محدود نمیشود، بلکه به حوزههای لجستیک و اعزام نیرو نیز گسترش یافته است.
در آستانه سفر پوتین، دومای دولتی (مجلس سفلی) روسیه در دوم دسامبر سند کلیدی همکاری با هند را تصویب کرد.
این سند با عنوان «قرارداد پشتیبانی لجستیکی متقابل» (RELOS) در هجدهم فوریه توسط دولتهای دوکشور امضا شد و هفته گذشته توسط میخائیل میشوستین، نخستوزیر روسیه، برای بررسی و تصویب به دومای دولتی ارائه گشت.
RELOS مشابه «یادداشت تفاهم تبادل لجستیک» (LEMOA) هند و آمریکاست و در اصل «مکانیزم کمک متقابل لجستیکی نظامی» محسوب میشود. پس از لازمالاجرا شدن، ناوگان و هواپیماهای نظامی روسیه و هند میتوانند در بندرها و فرودگاههای یکدیگر سوختگیری، تعمیر و نگهداری و سایر خدمات پشتیبانی دریافت کنند که بهطور چشمگیری توانمندی عملیات مشترک دوکشور را ارتقا میبخشد.
تحلیلگران بر این باورند که این اقدام معادل ایجاد چارچوب همکاری در سطح «شبهاتحاد» در بعد نظامی است و میتواند تأثیری عمیق بر معماری امنیتی منطقه اقیانوس هند بر جای گذارد.
«علیرغم تشدید روزافزون نااطمینانیهای ژئوپلیتیک، وابستگی هند به روسیه بهعنوان شریکی معتمد، کماکان استوار و تغییرناپذیر باقی مانده است.» وی.کی ساراسوات، دانشمند موشکی هند و عضو کمیسیون ملی تحول (NITI Aayog) اعلام کرد که در عملیات «ورmillion» ماه می امسال، تسلیحات روسی برای هند در میدان نبرد «برتری قطعی» به ارمغان آورد.
وی گفت: «به گمان من، این قابل اعتمادترین رابطه همکاری است که بهراستی بهخوبی عمل میکند و آزمون زمان را پس داده است. ما از این همکاری بسیار راضی هستیم و امیدواریم همواره تحکیم و توسعه یابد.»
علاوه بر همکاری نظامی، انرژی ستون دیگر کلیدی در روابط روسیه و هند محسوب میشود.
سفر پوتین در زمانی صورت میگیرد که تنش روابط هر دو کشور با آمریکا تشدید شده است. پیشتر، شرکت نفت روسیه تحت تحریمهای آمریکا قرار گرفت و هند، بهعنوان بزرگترین خریدار نفت روسیه، از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مشمول تعرفههایی تا سقف ۵۰ درصد شد.
پس از شعلهور شدن درگیری اوکراین، درحالیکه غرب به رهبری آمریکا درآمدهای انرژی روسیه را تحریم میکرد، حجم واردات نفت هند از روسیه بهطور انفجاری افزایش یافت که نارضایتی شدید دولت ترامپ را برانگیخت و این امر، اصلیترین دلیل سردی روابط طرفین از امسال به شمار میرود.
جنت باسنت، وزیر خزانهداری آمریکا خاطرنشان ساخت که سهم واردات نفت هند از روسیه اکنون به ۴۲ درصد افزایش یافته، حال آنکه پیش از درگیری کمتر از ۱ درصد بود. ترامپ، افزون بر تهدید به اعمال تعرفههای سنگین برای تنبیه هند، حتی صراحتاً این کشور را «اقتصاد مرده» خوانده است.
تحلیلگران بر این باورند که علیرغم فشارهای آمریکا، توسعه اقتصادی هند به پشتوانه انرژی وابسته است و گسست از همکاری انرژی با روسیه برایش دشوار است. از نگاه روسیه نیز، برای مقابله با فشار تحریمهای آمریکا، مسکو تمام تلاش خود را به کار خواهد بست تا هند را بهعنوان شریک مهم تجارت انرژی حفظ کند.
هاش پانت، معاون بخش تحقیقات و سیاست خارجی بنیاد ناظران پژوهشی (Observer Research Foundation) هند گفت: «مودی قطعاً بر این نکته تأکید خواهد کرد که هند قصد ندارد بهکلی از واردات انرژی از روسیه قطع رابطه کند.»
رویترز به نقل از یک شخص آگاه از داخل صنعت و یک منبع مطلع دولتی هند گزارش داد که بهدلیل اختلال در عرضه از سوی تأمینکنندگان کلیدی ناشی از تحریمها، مسکو احتمالاً در مذاکرات، درخواست کمک هند برای دستیابی به قطعات یدکی و تجهیزات فنی موردنیاز برای داراییهای نفتی خود را مطرح کند.
هند ممکن است برای احیای سهم ۲۰ درصدی شرکت نفت و گاز طبیعی خارجی هند (ONGC Videsh) در پروژه ساخالین خاور دور روسیه تلاش کند.
تحلیلگران هندی اعلام کردهاند که طرفین درباره گسترش همکاری در حوزه انرژی هستهای صلحآمیز نیز در حال گفتوگو هستند.
گزارش مؤسسه تحقیقات تجارت جهانی (GTRI) خاطرنشان ساخت که هند انتظار دارد قراردادهای بلندمدت نفت خام با شرکتهای روسی که تحت تحریم آمریکا قرار ندارند منعقد کند، سرمایهگذاری خود در پروژههای انرژی روسیه را احیا نماید و همکاری هستهای را فراتر از نیروگاه هستهای فعلی کودانکولام گسترش دهد.
پسکوف نیز در دوم دسامبر اظهار داشت که روسیه امیدوار است همکاری در پروژههای انرژی هستهای با هند، بهویژه پروژه ساخت نیروگاه هستهای کودانکولام هند، ادامه یابد.
در حوزه گستردهتر تجارت، مقامات هندی فاش کردند که طرفین مجموعهای از اسناد را با محوریت همکاری اقتصادی، تسهیل تجارت، امور دریایی، بهداشت و تبادلات رسانهای منتشر خواهند کرد. هند خواهان گسترش صادرات خود به روسیه، بهویژه در زمینه دارو، محصولات کشاورزی و منسوجات است و در جستوجوی رفع موانع غیرتعرفهای میباشد، همزمان درصدد تضمین عرضه پایدار کود از سوی روسیه برآمده است.
پسکوف اشاره کرد که حجم تجارت دوجانبه کنونی دوکشور تنها ۶۳ میلیارد دلار است و مسکو امیدوار است با ایجاد ساختار تجاری «مصون از فشار کشورهای ثالث»، این رقم را تا سال ۲۰۳۰ به ۱۰۰۰ میلیارد دلار افزایش دهد و تقریباً تمامی مبادلات با پولهای ملی انجام گیرد.
پسکوف روابط روسیه و هند را بسیار فراتر از سطح پروتکلها و تشریفات توصیف کرد. «این روابط بر پایهای تاریخی و عمیق استوار است که دربردارنده درک متقابل، مشارکت و نیز نگرش جهانی مشترک مبتنی بر حاکمیت قانون و احترام به منافع یکدیگر است.»
وی در مورد مسئله تعرفههای هند و آمریکا گفت این امری است که هند و آمریکا باید خود حلوفصل کنند. «آنچه برای ما اهمیت دارد، چگونگی تداوم و گسترش تجارت دوجانبه با هند است که قطعاً در گفتوگوها گنجانده خواهد شد.»
در سیزدهم فوریه، در دفکار بیضی کاخ سفید، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با نارندرا مودی، نخستوزیر هند، دست میدهد. منبع: وژوال چاینا
«بندبازی دیپلماتیک» تا کی پایدار میماند؟
در واقع، پیش از سفر پوتین به هند، مقامات دوکشور از مدتی پیش درباره موضوعات متنوعی از دفاع گرفته تا کشتیرانی و کشاورزی به رایزنی پرداختهاند. در ماه اوت امسال، طرفین بر آغاز مذاکرات موافقتنامه تجارت آزاد بین «اتحادیه اقتصادی اوراسیا» تحت رهبری روسیه و هند توافق کردند.
کارشناسان صنعت خاطرنشان میسازند که اگرچه صرفاً از نظر عددی، حجم تجارت هند و روسیه از کمتر از ۱۰۰ میلیارد دلار پیش از همهگیری به نزدیک ۷۰۰ میلیارد دلار در سال جاری افزایش یافته و هدف رسیدن به ۱۰۰۰ میلیارد دلار تا سال ۲۰۳۰ است، اما این رشد هنوز عمدتاً متکی بر واردات نفت خام از روسیه میباشد.
سفر پوتین را همچنین میتوان تلاش هند برای حفظ ثبات روابط دوجانبه از طریق تنوعبخشی به همکاریها، در شرایط کاهش خرید نفت از روسیه، تفسیر کرد.
اکونومیک تایمز به نقل از منابع آگاه فاش کرد که هند و روسیه در این اجلاس سالانه، موافقتنامهای درباره جابهجایی نیروی کار امضا خواهند کرد که هدف آن حمایت از حقوق کارگران هندی در روسیه است. گزارش شده این موافقتنامه، رشد شمار کارگران هندی در روسیه در سالهای آینده را تسریع خواهد بخشید.
همچنین به گزارش روزنامه هندو (The Hindu)، این موافقتنامه چارچوبی قانونی برای تنظیم مهاجرت قانونی، تضمین حقوق کارگران و گسترش فرصتهای اشتغال نیروی کار فنی هند در حوزههایی مانند ساختمان، منسوجات، مهندسی و الکترونیک در روسیه ایجاد خواهد کرد. پیشبینی میشود تا پایان سال جاری، شمار شهروندان هندی که بهطور رسمی در روسیه تحت چارچوب سهمیهبندی وزارت کار این کشور مشغول به کار هستند، از ۷۰ هزار نفر فراتر رود.
از نگاه مایکل کوگلمن، پژوهشگر ارشد جنوب آسیا در شورای آتلانتیک (Atlantic Council)، واشنگتن، «علیرغم تحولات اخیر [در روابط دوجانبه]، سفر پوتین فرصتی برای هند فراهم میآورد تا بار دیگر پیوند ویژه خود با مسکو را تأیید کند و در مورد قراردادهای جدید فروش تسلیحات به پیشرفت دست یابد.»
وی افزود: «اجلاس هند و روسیه به هیچوجه صرفاً نمایشی نیست.»
تحلیل مؤسسه چتم حکایت از آن دارد که در نهایت، هند «مشارکت راهبردی ویژه و اولویتدار» خود با روسیه را رها نخواهد کرد، زیرا این امر برای دهلی نو هم از جنبه ملاحظات عملی و هم از بعد ایدئولوژیک حائز اهمیت است. بالاخره در سایه رفتارهای غیرقابل پیشبینی و دمدمیمزاج دولت ترامپ، روسیه همان شریک قابلاعتمادتر است.
اما این گزارش پیشبینی میکند که با این وجود، روابط هند و روسیه دیگر از همان وزن ژئوپلیتیک دوران جنگ سرد برخوردار نیست.
در کوتاهمدت، دولت هند عمدتاً بر مقابله با تعرفههای ثانویه و تحریمهای دولت ترامپ متمرکز خواهد بود؛ در میانمدت، هند به تنوعبخشی واردات دفاعی و تقویت تولید داخلی ادامه خواهد داد؛ و در بلندمدت، در جستوجوی تعمیق روابط با غرب برخواهد آمد و ممکن است روابط هند و روسیه به سمت «افولی کنترلشده» حرکت کند.
شایان توجه است که سردی روابط هند و آمریکا، مستقیماً بر روابط هند و اتحادیه اروپا نیز تأثیر گذاشته است.
فهرست تحریمهای دور سیزدهم اتحادیه اروپا علیه روسیه در سال ۲۰۲۴ برای نخستین بار شامل نهادهای هندی شد. جدیدترین فهرست تحریمهای دور نوزدهم در اکتبر امسال نیز چندین نهاد هندی را در بر گرفت.
مؤسسه چتم میگوید هند میکوشد با تمام مراکز قدرت اصلی در نظام بینالمللی در تماس باقی بماند و خود را «دوست جهان» میخواند. اما وضعیت کنونی، همگی برجستهکننده چالشهای پیشروی تعهد دیرینه هند به «استقلال راهبردی» است.
بالاخره، استراتژی «استقلال راهبردی» هند تنها زمانی میتواند کارگر افتد که همه مراکز قدرت در آشتی به سر برند. با وخامت روابط روسیه و آمریکا، پیوندهای دهلی نو با مسکو در واشنگتن مورد بررسی و موشکافی فزایندهای قرار گرفته و حفظ استقلال راهبردی را دشوارتر ساخته است.
مؤسسه تحقیقات تجارت جهانی (GTRI) در گزارشی پیشبینی کرده که سفر پوتین میتواند به دو نتیجه بینجامد: یکی «تصعید کنترلشده»، یعنی تحکیم پیوسته روابط موجود در حوزههای دفاع، انرژی، نظام پرداخت و انرژی هستهای، بدون تحمیل هزینه دیپلماتیک بیش از حد؛
و دیگری «تعمیق راهبردی»، که شامل تولید مشترک تجهیزات دفاعی، سرمایهگذاری در پروژههای نفت و گاز روسیه، گسترش همکاری هستهای و نیز پیشبرد کریدور چنای-ولادیوستوک و ساخت گرههای کریدور ترانزیت بینالمللی شمال-جنوب میشود.
اکونومیک تایمز بر این باور است که احتمال محقق شدن نتیجه اول بیشتر است، زیرا به هند اجازه میدهد روابط خود با روسیه را در سایه فشارهای غرب تثبیت کند. در مقابل، گزینه دوم رادیکالتر بوده و ریسک بالاتری نیز برای هند به همراه دارد.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 