منتشر شده در الجزیره
ترجمه مجله جنوب جهانی
بدر بن حمد البوسعیدی، وزیر امور خارجه عمان، روز جمعه از پیشرفت «قابل توجه و ماهوی» در مذاکرات غیرمستقیم اخیر میان ایران و آمریکا خبر داد و اعلام کرد که تهران با شرط عدم ذخیرهسازی اورانیوم غنیشده موافقت کرده است. وی این توافق را یک «دستاورد بزرگ» و بیسابقه توصیف کرد.
به گفته البوسعیدی، که در برنامه شبکه سیبیاس در واشنگتن دیسی سخن میگفت، اکنون تمامی ارکان یک توافق جامع و مسالمتآمیز بین دو طرف میتواند ظرف چند ماه آینده نهایی شود. او با اشاره به دور سوم گفتوگوها در ژنو که با میانجیگری عمان برگزار شد، تأکید کرد: «اگر به دیپلماسی مجال دهیم، صلح در دسترس ماست».
وزیر خارجه عمان با بیان این که هدف غایی، تضمین عدم دستیابی ایران به بمب هستهای است، گفت: «به نظر من، از طریق این مذاکرات، مشکل اصلی را حل کردهایم. مهمترین دستاورد، توافق بر سر این است که ایران هرگز دارای مواد هستهای قابل تبدیل به بمب نخواهد بود». وی در توضیح این سازوکار افزود: «اکنون بحث بر سر ذخیرهسازی صفر است. اگر ماده غنیشدهای انبار نشود، اساساً راهی برای ساخت بمب وجود نخواهد داشت».
البوسعیدی همچنین به نظارت کامل و جامع آژانس بینالمللی انرژی اتمی بر این روند اشاره کرد و گفت که ایران ذخایر فعلی خود را به «پایینترین سطح ممکن» کاهش داده و آن را به سوخت تبدیل خواهد کرد؛ فرآیندی که «غیرقابل بازگشت» توصیف شد. به باور او، این توافق تازه، بحثهای پیشین بر سر غنیسازی را کمرنگ میکند، زیرا تمرکز را از روی درصد غنیسازی به مسئله حیاتی ذخیرهسازی معطوف کرده است.
در پاسخ به پرسشی درباره احتمال حمله آمریکا به ایران پس از این دور از مذاکرات، وزیر خارجه عمان ابراز امیدواری کرد که پیشرفت حاصل شده از تنشها بکاهد. او اذعان کرد که همچنان جزییاتی برای حل و فصل باقی مانده، اما «تصویر بزرگ» روشن است و «توافق در دستان ما قرار دارد».
این اظهارات در حالی مطرح میشود که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، پس از دیدار البوسعیدی با معاون خود، جیدی ونس، لحن دوگانهای را در پیش گرفته است. ترامپ در عین حال که از راهحل دیپلماتیک سخن میگفت، از نحوه مذاکرات ایران ابراز نارضایتی کرد و با لحنی تهدیدآمیز گفت: «ایران اگر عاقل باشد، توافق میکند». با این حال، تأکید کرد که استفاده از زور را به دیپلماسی ترجیح میدهد، «اما گاهی چارهای جز آن نیست».
گفتنی است دور بعدی مذاکرات غیرمستقیم میان دو کشور، روز دوشنبه در وین، پایتخت اتریش، برگزار خواهد شد.
ترامپ: با آدمهای بسیار دشواری سر و کار داریم؛ باید تصمیمی بزرگ بگیریم
رئیسجمهور آمریکا در تازهترین اظهارات خود درباره مذاکرات هستهای با ایران، این کشور را «بسیار خطرناک» و طرف مذاکرهکنندهاش را «بسیار دشوار» توصیف کرد. دونالد ترامپ که در جمعی در ایالت تگزاس سخن میگفت، با وجود ادامه تنشهای نظامی در خاورمیانه، بار دیگر بر اولویتدادن به راهحل صلحآمیز تأکید کرد، اما لحن تهدیدآمیزی نیز علیه تهران به کار برد.
همزمان با برگزاری دور سوم گفتوگوهای غیرمستقیم در ژنو (پنجشنبه) و اعلام دور جدیدی از مذاکرات برای همان روز، ترامپ در اظهاراتی متناقضنما از یک سو خواستار توافقی «معنیدار» شد و از سوی دیگر ایرانیان را افرادی «خطرناک» و «غیرقابلکنترل» خواند.
وی خطاب به حاضران گفت: «با یک تصمیم بزرگ روبهرو هستیم. تصمیمی سخت و سرنوشتساز. کشوری که ۴۷ سال است پای مردم را قطع میکند، صورتها را هدف قرار میدهد، کشتیها را از کار میاندازد و جان انسانها را – نه فقط آمریکاییها، بلکه بسیاری دیگر را – میگیرد، حالا باید تکلیف خود را با آن روشن کنیم.»
ترامپ در ادامه با اشاره به حملات اخیر آمریکا به تأسیسات ایران، مدعی شد: «با آن بمبافکنهای زیبای بی۲، ضربه محکمی به آنها زدیم و توانایی هستهایشان را هدف قرار دادیم. اما راستش را بخواهید، راه صلحآمیز را ترجیح میدهم. مشکل اینجاست که با آدمهای بسیار دشواری طرفیم. بله، مردم بسیار خطرناک و سختی هستند.»
رئیسجمهور آمریکا با اشاره به تلفات انسانی گسترده در منطقه طی ماههای اخیر، تأکید کرد که ایران خواستار توافق است، اما هر توافقی باید «معنیدار» باشد. او مدعی شد که در این باره با سناتورهای جمهوریخواه نیز رایزنی کرده است.
پیش از این اظهارات در تگزاس، ترامپ در جمع خبرنگاران در واشنگتن نیز از روند مذاکرات ایران ابراز نارضایتی کرده و گفته بود: «هنوز تصمیم نهایی را درباره ایران نگرفتهایم. از نحوه مذاکرهشان راضی نیستیم. آنها نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند. از روند مذاکرات خشنود نیستیم و باید ببینیم چه پیش میآید.»
وی در بخش دیگری از این گفتوگو با خبرنگاران، با لحنی تهدیدآمیزتر افزوده بود: «از این که حاضر نیستند آنچه ما میخواهیم را بدهند، خوشحال نیستم. اصلاً از این وضع رضایت ندارم. امروز مذاکرات بیشتری خواهیم داشت. اما نه، از روند کار آنها راضی نیستم.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که دیپلماتها تلاش میکنند با برگزاری دور جدید مذاکرات، از تنش فزاینده بین دو کشور بکاهند. همزمان، افزایش چشمگیر توان نظامی آمریکا در خاورمیانه و هشدار برخی کشورها به اتباع خود برای خروج از ایران، بر حساسیتهای پیرامون این دور از گفتوگوها افزوده است.
مجله جنوب جهانی-بررسی مسائل جنوب جهانی – سال بیستم 