
همبستگی
ترجمه مجله جنوب جهانی
سه مدرسه دیگر و یک بیمارستان بزرگ در ایران، و نیز چندین مکان دیگر در لبنان، توسط ارتش آمریکا و اسرائیل بمباران شدهاند. تمامی این حملات در هفته اول آغاز تازهترین جنگ این دو کشور رخ داده است. این یک الگوی رفتاری مشخص است، نه «خسارت جانبی».
امیر سعید ایروانی، سفیر ایران در سازمان ملل متحد، در تاریخ ۷ مارس اعلام کرد که ایالات متحده و اسرائیل در ارتکاب جنایت علیه کشورش «هیچ خط قرمزی را به رسمیت نمیشناسند». مناطق پرجمعیت تهران با موجی از بمبارانهای آمریکایی و اسرائیلی مواجه هستند. مدرسه شهید همدانی در تهران در تاریخ ۶ مارس، مصادف با روز تشییع جنازه دختران دانشآموز (۶ تا ۱۲ ساله) کشتهشده در میناب، هدف حمله قرار گرفت. مقامات سازمان ملل متحد تأیید کردهاند که حمله در میناب به کشتهشدن ۱۶۰ کودک و ۵ نفر از کارکنان مدرسه انجامید.
فلسطینیها، علیرغم نسلکشی تحمیلشده توسط اسرائیل و غرب، هرگز به کشتار روزانه کودکان عادت نکردهاند. آنها میگویند: «کوچکترین تابوتها همیشه سنگینترین هستند.» اسرائیل بارها و بارها تعداد بیشتری زن، کودک و نوزاد را در مقایسه با رزمندگان فلسطینی به قتل رسانده است. حتی برای این شرارت نامی وجود دارد: دکترین ضاحیه.
دکترین ضاحیه اسرائیل و قانون تناسب
رسانههای بینالمللی گزارش میدهند که ضاحیه، حومه جنوبی بیروت، بار دیگر هدف بمباران هوایی وحشیانه اسرائیل قرار گرفته است. ضاحیه (الضاحیه الجنوبیه) محل سکونت ۷۰۰ هزار غیرنظامی در خانههای مسکونی با تراکم جمعیتی بالا است. این منطقه نام خود را به سیاست جنگی اسرائیل مبنی بر استفاده از نیروی عظیم و نامتناسب علیه غیرنظامیان و زیرساختها برای درهمشکستن اراده دشمن داده است. البته این اقدام مصداق کامل جنایت جنگی است.
در جنگ سال ۲۰۰۶ لبنان، اسرائیل به ضاحیه، که پایگاه محبوب حزبالله بود، حمله کرد. هدف از این بمباران گسترده دستیابی به یک هدف نظامی مشخص نبود، بلکه غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی هدف قرار گرفته بودند. صدها کودک در زمره کشتهشدگان بودند.
من بر روی دیوار دفتر کار خود، یک کپی پارچهای از تابلوی گرنیکای پابلو پیکاسو دارم. آن را با رنگهای قرمز، سبز، سیاه و سفید – رنگهای پرچم فلسطین – رنگآمیزی کردهام تا بر این شباهت مهم تأکید کنم. دولتهای نیوزیلند، استرالیا، بریتانیا، کانادا و تقریباً تمامی کشورهای دیگر، به استثنای معدودی همچون اسپانیا، از این جنایات شنیع حمایت میکنند. رهبران ما مدعی هستند که با اسرائیلیها و آمریکاییها ارزشهای مشترک داریم.
اصل تناسب برای حفاظت از کودکان حیاتی است
آمریکاییها و اسرائیلیها تشنه خونریزی هستند و آشکارا به تواناییهای ویرانگر خود میبالند. عملیات «خشم حماسی» به جهانیان فریاد میزند: «جنایت جنگی». آنچه باید بتواند خشونت آمریکا و اسرائیل را محدود کند، قوانین بینالمللی و این اصل است که برای آسیبهای «تصادفی» وارد شده به غیرنظامیان محدودیت قائل میشود.
تناسب، در کنار سایر احکام مهمی چون ممنوعیت توسل به زور علیه کشورهای مستقل، یکی از مفاهیم بنیادین حقوق بینالملل است. بر اساس کنوانسیونهای ژنو، کشورها پیش از اقدام نظامی موظف به رعایت اصول زیر هستند: تمایز (جدا ساختن غیرنظامیان از رزمندگان)، تناسب، احتیاط (دقت در به حداقل رساندن آسیب به غیرنظامیان)، ضرورت نظامی (یعنی پرهیز از جنگهای تجاوزکارانه) و انسانیت (منع رنج بیمورد).
این اصول دقیقاً نقطه مقابل دکترین ضاحیه و شیوه جنگهای آمریکایی از کره گرفته تا ویتنام و عراق است. در همین سه جنگ، بیش از شش میلیون غیرنظامی توسط ایالات متحده کشته شدند.
ماده ۵۱ کنوانسیون ژنو
اصل تناسب در ماده ۵۱ کنوانسیونهای ژنو تدوین شده و به عنوان یک قانون بینالمللی عرفی، برای تمامی طرفهای درگیر در همه مناقشات الزامآور و قابل اجرا است. این امر همچنین توسط ماده ۱۴ دستورالعملهای کمیته بینالمللی صلیب سرخ تأیید شده است که مقرر میدارد:
«انجام حملهای که انتظار میرود بهطور اتفاقی منجر به کشته یا زخمی شدن غیرنظامیان، خسارت به اهداف غیرنظامی یا ترکیبی از این موارد شود و این تلفات و خسارات در مقایسه با مزیت نظامی ملموس و مستقیم مورد انتظار، بیش از حد باشد، ممنوع است.»

