ایران اولین محمولههای سامانههای اس-400 ساخت شرکت آلماظ-آنتی روسیه را دریافت کرد.
نوشته بویکو نیکولوف در ۶ اوت ۲۰۲۴
ترجمه مجله هفته
رسانههای محلی ایران درخواست تهران را تایید کردهاند و دو مقام رسمی، از جمله یک عضو سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، به روزنامه تایمز اعلام و تایید کردهاند که این تحویلها در حال انجام است. به گفته این منابع ایرانی، تجهیزات مذکور احتمالاً سامانه موشکی ضدهوایی اس-۴۰۰ روسی است که توسط شرکت آلماظ-آنتی ساخته شده است. با این حال، BulgarianMilitary.com به طور مستقل تایید نکرده که آیا واقعاً این سیستم اس-۴۰۰ است که توسط مسکو به تهران تحویل داده میشود.
مقاله تایمز تجهیزات دقیق درخواست شده توسط ایران یا آنچه تاکنون تحویل داده شده را مشخص نکرده است. ایران از قبل سامانههای دفاع هوایی اس-۳۰۰ روسی را داراست، اگرچه روسیه از آن زمان تاکنون سامانه پیشرفتهتر اس-۴۰۰ را توسعه داده است.
وقایع
این وقایع در میان تنشهای فزاینده در خاورمیانه و در انتظار یک انتقام احتمالی ایران علیه اسرائیل پس از ترور ادعایی اسماعیل هنیه، رهبر سیاسی حماس در تهران در ۳۱ ژوئیه رخ دادهاند.
گزارش شده است که در ۲ اوت، یک هواپیمای حمل و نقل روسی در فرودگاه بینالمللی تهران مشاهده شده است. هواپیمای مذکور یک Il-76TD متعلق به خطوط هوایی Gelix بود که به دلیل استفاده از آن توسط مسکو برای حمل و نقل و تحویلهای نظامی تحت پوشش وسیله نقلیه هوایی غیرنظامی و بدون هیچ نشان نظامی معروف است. احتمالاً این پرواز نخستین تحویل سامانههای اس-۴۰۰ بوده است، اگرچه تایید مستقل درباره این موضوع وجود ندارد. BulgarianMilitary.com نمیتواند به طور مستقل تایید کند که این پرواز خاص در ۲ اوت مربوط به تحویل سامانههای ضدهوایی به ایران بوده است.
جنگ کامل؟
ایران خواستار “مجازات” اسرائیل برای کشتن هنیه شده و قول داده که اقدام مناسب را خواهد کرد، که نگرانیهایی را در مورد نزدیک شدن منطقه به یک درگیری کامل ایجاد کرده است. علاوه بر این، حزبالله که تحت حمایت ایران است، تهدید به انتقامجویی علیه اسرائیل از لبنان پس از مرگ فرمانده نظامی خود، فؤاد شکر، در یک حمله نزدیک بیروت کرده است، که اسرائیل مسئولیت آن را بر عهده گرفته است.
اسرائیل نیز اعلام کرده که آماده دفاع از خود در برابر هرگونه تجاوز است. به گزارش Ynet، در ۴ اوت، نخستوزیر بنیامین نتانیاهو جلسهای با رهبران امنیتی برگزار کرد تا در مورد احتمال یک حمله پیشگیرانه به ایران برای جلوگیری از یک حمله پیشبینی شده بحث کند. پس از آن، در ۵ اوت، وزیر دفاع یوآو گالانت تأکید کرد که اسرائیل باید آماده باشد که به سرعت در صورت مواجهه با حمله ایرانیها وارد حمله شود.
تفاوت بین اس-۳۰۰ و اس-۴۰۰
یکی از تفاوتهای کلیدی بین این دو سامانه برد آنهاست. اس-۳۰۰ دارای حداکثر برد حدود ۱۵۰-۲۰۰ کیلومتر بسته به نوع آن است. در مقابل، اس-۴۰۰ میتواند اهداف را در فاصلههایی تا ۴۰۰ کیلومتر مورد اصابت قرار دهد، که آن را به یک سامانه دفاعی قویتر تبدیل میکند.
تفاوت قابل توجه دیگر در نوع موشکهای استفاده شده توسط هر سامانه است. اس-۳۰۰ معمولاً از موشکهای سری 5V55 و 48N6 استفاده میکند که در برابر انواع تهدیدات هوایی مؤثر هستند. اس-۴۰۰ اما از مجموعهای متنوعتر از موشکها، از جمله 48N6، 9M96 و موشکهای بلندبرد 40N6 استفاده میکند. این تنوع به اس-۴۰۰ اجازه میدهد که به طور همزمان چندین نوع هدف را در بردهای مختلف مورد اصابت قرار دهد.
تکنولوژی رادار و حسگر در اس-۴۰۰ نیز پیشرفتهتر از اس-۳۰۰ است. سامانههای راداری اس-۴۰۰ میتوانند اهداف را در فواصل بیشتر و با دقت بالاتر شناسایی و ردیابی کنند. این قابلیت شناسایی بهبود یافته اثربخشی کلی سامانه را افزایش میدهد و به آن اجازه میدهد که سریعتر و کارآمدتر به تهدیدات ورودی پاسخ دهد.
از نظر استقرار، اس-۴۰۰ طراحی شده است که نسبت به اس-۳۰۰ متحرکتر و انعطافپذیرتر باشد. این سامانه میتواند به سرعت مستقر و مجدداً مستقر شود و آن را برای سناریوهای عملیاتی متنوع مناسب میکند. این قابلیت تحرک یک مزیت مهم در جنگ مدرن است، جایی که توانایی سازگاری سریع با شرایط متغیر بسیار حیاتی است.
با این حال، اس-۴۰۰ چیزی نیست که ژنرالهای روس در سالهای اخیر در انتظار آن بودند. با وجود ویژگیهای عالی آن، جنگ در اوکراین نشان داده که ممکن است بسیاری از آنها فقط “روی کاغذ” باشند. از ابتدای جنگ اوکراین، گزارشهای متعددی از موفقیت نیروهای اوکراینی در هدف قرار دادن و سرنگونی سامانههای موشکی اس-۴۰۰ روسی وجود دارد.
یک مورد قابل توجه در آوریل ۲۰۲۲ رخ داد، زمانی که نیروهای اوکراینی گزارش کردند که یک سامانه اس-۴۰۰ روسی را در منطقه خرسون منهدم کردند. این کار با استفاده از ترکیب شناسایی پهپاد و حملات دقیق توپخانهای انجام شد و توانمندی و ابتکار نیروهای نظامی اوکراین را نشان داد.
رویداد مهم دیگری در سپتامبر ۲۰۲۲ اتفاق افتاد، زمانی که نیروهای اوکراینی ادعا کردند که یک سامانه اس-۴۰۰ را نزدیک شهر خارکیف سرنگون کردهاند. علاوه بر این موارد خاص، گزارشهای متعددی در طول سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ از هدف قرار دادن و آسیب رساندن به سامانههای اس-۴۰۰ روسی توسط نیروهای اوکراینی در مناطق مختلف، از جمله دونباس و جنوب اوکراین وجود دارد. این اقدامات با استفاده از تسلیحات پیشرفته غربی و اشتراک اطلاعات با متحدان ناتو تسهیل شده است.
سرنگونی سامانههای اس-۴۰۰ توسط نیروهای اوکراینی تأثیر قابل توجهی بر دینامیک درگیریها داشته، بیاعتبار کردن تصور شکستناپذیری دفاع هوایی روسیه و تقویت روحیه نیروهای اوکراینی و حامیانشان. همچنین تحولات مداوم جنگ مدرن را برجسته میکند، جایی که داراییهای نظامی سنتی میتوانند به طور مؤثری با استفاده از تاکتیکها و تکنولوژیهای نوآورانه مقابله شوند.