صعود راست افراطی فرانسه در بحران سیاسی؛ «کابوس بروکسل» به واقعیت نزدیک می‌شود

مترجم: مجله جنوب جهانی


با استعفای گابریل آتال، نخست‌وزیر فرانسه، و تبدیل شدن او به هفتمین نخست‌وزیری که در دوران ریاست‌جمهوری امانوئل ماکرون از قدرت کناره‌گیری می‌کند، بحران سیاسی فرانسه تشدید شده است. مارین لوپن، رهبر حزب راست افراطی «اتحادیه ملی»، از این فرصت استفاده کرده و از ماکرون خواسته است تا هرچه سریع‌تر انتخابات جدید پارلمانی برگزار کند و آمادگی خود را برای رهبری دولت اعلام داشته است. این وضعیت نگرانی عمیقی را در اتحادیه اروپا ایجاد کرده است.
وب‌سایت «پولیتیکو» در نسخه اروپایی خود، در تاریخ ۹ اکتبر ۲۰۲۵ گزارش داد که احتمال برگزاری انتخابات جدید در فرانسه در هفته‌ها یا ماه‌های آینده رو به افزایش است. در حال حاضر، مارین لوپن و حزب اتحادیه ملی شانس قابل توجهی برای پیروزی در انتخابات ریاست‌جمهوری و پارلمانی دارند. این به معنای آن است که یک چهره راست افراطی و مخالف اتحادیه اروپا ممکن است به عنوان نماینده فرانسه در نهادهای کلیدی اتحادیه اروپا حضور یابد و بر موج فزاینده پوپولیسم و راست‌گرایی در اروپا بیافزاید.
یک مقام کمیسیون اروپا در این باره گفت: «قاره ما جنگ، محاصره و حتی دیکتاتوری‌های خفیف را تجربه کرده و به ادامه فعالیت در شرایط بحرانی عادت دارد، اما لوپن متفاوت است.» او تأکید کرد که اتحادیه اروپا معتقد است تغییر رادیکال در رهبری فرانسه تأثیرات عمیقی بر این اتحادیه خواهد داشت.

حزب راست افراطی به‌طور مداوم از ماکرون خواسته است تا انتخابات پارلمانی را زودتر برگزار کند. هرج‌ومرج سیاسی هفته جاری احتمال برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری زودهنگام و حتی استعفای ماکرون را افزایش داده است. اگرچه ماکرون تاکنون هرگونه احتمال استعفا را رد کرده و تأکید دارد که تا پایان دوره ریاست‌جمهوری خود در سال ۲۰۲۷ در قدرت خواهد ماند، اما اگر اتحادیه ملی کنترل دولت فرانسه را به دست گیرد، مشکلات اتحادیه اروپا تشدید خواهد شد.

در حال حاضر، ویکتور اوربان، نخست‌وزیر مجارستان، و روبرت فیتسو، نخست‌وزیر اسلواکی، چندین بار با تحریم‌های اتحادیه اروپا علیه روسیه مخالفت کرده‌اند. آندری بابیش، رهبر حزب مخالف «عمل شهروندان ناراضی» در جمهوری چک، نیز ممکن است به زودی به آن‌ها بپیوندد. بابیش وعده داده است که برنامه کمک تسلیحاتی اتحادیه اروپا به اوکراین را لغو کند، با افزایش هزینه‌های نظامی ناتو مخالفت کند و با کمیسیون اروپا در مورد «برنامه صنعتی توافق سبز» درگیر شود. این اهداف با مواضع طولانی‌مدت لوپن همسو است.

لوپن بارها ماکرون را به «جنگ‌طلبی» متهم کرده و با افزایش کمک‌های نظامی به اوکراین مخالفت کرده است. زمانی که ماکرون پیشنهاد داد اروپا باید نیروهای نظامی به اوکراین اعزام کند، لوپن او را متهم کرد که «در حال تحریک جنگ است.»

اگرچه فرانسه بزرگ‌ترین کمک‌کننده نظامی به اوکراین نیست، اما یک مقام اتحادیه اروپا به «پولیتیکو» گفت که نقش رهبری ماکرون در حمایت از اوکراین برای اتحاد و حمایت جمعی اتحادیه اروپا حیاتی است. با خروج ماکرون، «این حمایت به خطر خواهد افتاد، زیرا می‌دانیم لوپن هرگز در همان مسیر حرکت نخواهد کرد.»

لوپن شدیداً با پیشنهاد ماکرون مبنی بر اشتراک‌گذاری هسته‌ای اروپا مخالفت کرده است. زمانی که از او پرسیده شد آیا سلاح‌های هسته‌ای فرانسه ممکن است در آلمان یا لهستان مستقر شوند، او در پاسخ گفت: «بعد چه خواهد شد؟» او قصد دارد فرانسه را از ساختار فرماندهی نظامی یکپارچه ناتو خارج کند، اما همچنان در ماموریت‌های کلیدی با متحدان، از جمله ایالات متحده، همکاری خواهد کرد.

اگرچه وضعیت برای اتحادیه ملی امیدوارکننده است، اما «بدترین سناریو» برای اتحادیه اروپا لزوماً محقق نخواهد شد. سیستم دو دور انتخابی فرانسه به این معناست که احزاب راست افراطی باید از آستانه ۵۰ درصد حمایت عبور کنند. در گذشته، این امر دشوار بوده و احزاب مختلف سیاسی برای جلوگیری از پیروزی راست افراطی متحد شده‌اند. با این حال، باید توجه داشت که فاصله‌ها در حال کاهش است.

بر اساس داده‌های مؤسسه نظرسنجی «راه افکار عمومی» (OpinionWay)، اگر انتخابات پارلمانی در آینده نزدیک برگزار شود، حمایت از اتحادیه ملی حدود ۳۳ درصد خواهد بود که نسبت به سال گذشته تغییر چندانی نکرده است. ائتلاف چپ میانه حدود ۱۸ تا ۲۴ درصد و ائتلاف میانه‌رو ماکرون تنها ۱۴ تا ۱۶ درصد حمایت دارند.


آینده احتمالی
اگر حزب لوپن اکثریت یا نزدیک به اکثریت کرسی‌ها را به دست آورد، جانشین او، ژوردان باردلا، فرصت خواهد یافت تا به عنوان نخست‌وزیر منصوب شود و اولین دولت راست افراطی فرانسه را تشکیل دهد. در این صورت، این حزب در شورای اتحادیه اروپا نماینده فرانسه خواهد بود و مستقیماً در مذاکرات قانون‌گذاری با پارلمان اروپا شرکت خواهد کرد. نگرانی اصلی اتحادیه اروپا این است که اگر قدرت در فرانسه تغییر کند، «مواجهه کامل بین فرانسه و کمیسیون اروپا» رخ خواهد داد. سوال بزرگ‌تر این است که آیا نیروهای راست‌گرا در سراسر اروپا سرانجام متحد خواهند شد و یک اقلیت مسدودکننده تشکیل خواهند داد که قادر به «فلج کردن مکانیسم‌های اتحادیه اروپا» باشد.


تحلیل نهایی
گرگوار روس، مدیر پروژه اروپا و روسیه در مؤسسه تحقیقاتی چتم‌هاوس، معتقد است که بهترین راه برای درک استراتژیک این موضوع، درک این نکته است که تقریباً هر کشور اروپایی به نوعی «فصل پوپولیستی» خود را تجربه خواهد کرد. او گفت: «تنها چیزی که می‌توانیم برای آن دعا کنیم این است که این فصل‌ها همزمان رخ ندهند.»