«تضعیف» و «کلاهبرداری سیاسی»: توافق ایران و آمریکا جرقه اختلافات داخلی در حزب جمهوریخواه را میزند
متن از وانگ کایون، شبکه آبزرور چین
ترجمه مجله جنوب جهانی
در شرایطی که توافق آتشبس بین ایالات متحده و ایران «اساساً حاصل شده»، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، ۲۴ مه در شبکههای اجتماعی اعلام کرد که به نمایندگان کشورش اطلاع داده «هیچ عجلهای» برای نهاییکردن توافق با ایران وجود ندارد.
روزنامه فایننشال تایمز ۲۴ مه گزارش داد که تلاشهای ترامپ برای دستیابی به توافق با ایران با واکنش تند تندروهای حزب جمهوریخواه، از جمله سناتورهای تندروی سیاست خارجی همچون لیندسی گراهام و تد کروز، مواجه شده است. این سناتورها هشدار دادهاند که ترامپ امتیازات زیادی به ایران داده است.
۲۳ مه، ترامپ در شبکههای اجتماعی اعلام کرد که اوایل همان روز با رهبران کشورهایی از جمله عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، پاکستان، ترکیه، مصر، اردن و بحرین گفتوگو کرده و درباره مذاکرات مرتبط با ایران و «یادداشت تفاهم صلح» رایزنی کرده است.
ترامپ نوشت: «اساساً توافقی در جریان است که منتظر نهاییشدن از سوی آمریکا، جمهوری اسلامی ایران و کشورهای یادشده است.»
مقامات آمریکایی در آن زمان اعلام کردند کاخ سفید امیدوار است اختلافات دو طرف طی چند ساعت آینده حلوفصل شود و توافق روز یکشنبه (۲۴ مه) اعلام گردد.(که اعلام نشد)
بر اساس پیشنویس یادداشت تفاهمی که اکسیوس ۲۳ مه میان آمریکا و ایران فاش کرد، دو طرف آتشبس را به مدت ۶۰ روز تمدید خواهند کرد و در این مدت تنگه هرمز بازگشایی میشود. در مقابل، آمریکا محاصره بنادر ایران را لغو کرده و برخی معافیتهای تحریمی اعمال میکند که به ایران اجازه میدهد آزادانه نفت بفروشد.
به گزارش منابع، پیشنویس یادداشت تفاهم همچنین شامل تعهدی از سوی ایران مبنی بر «هرگز در پی سلاح هستهای نبودن» و مذاکره برای تعلیق فعالیتهای غنیسازی اورانیوم و انتقال ذخایر اورانیوم غنیشده با خلوص بالا است.
فایننشال تایمز گزارش داد که چندین جمهوریخواه، از جمله برخی از سرسختترین حامیان ترامپ، پیش از انتشار جزییات این توافق، محتوای آن را زیر سؤال بردهاند.
گراهام، متحد وفادار ترامپ و شریک همیشگی گلف او، در شبکههای اجتماعی نوشت: «توافقی که به ایران اجازه دهد در آینده زنده بماند و کنترل تنگه هرمز را به دست گیرد، چیزی جز یک تیر خلاص برای حزبالله لبنان و شبهنظامیان شیعه در عراق نیست.»
گراهام گفت: «برخی استدلال میکنند که ما نمیتوانیم مانع از ادامه ارعاب ایران در تنگه هرمز شویم و کشورهای خاورمیانه نمیتوانند از خود در برابر تواناییهای نظامی ایران محافظت کنند. من شخصاً به این ادعا شک دارم.»
کروز گفت که «عمیقاً نگران» گزارشهای مربوط به توافق است و حمله نظامی علیه ایران را مهمترین تصمیم دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ خواند.
کروز افزود: «اگر نتیجه همه اینها این باشد که رژیم ایران تحت حاکمیت اسلامگرایانی باقی بماند که شعار “مرگ بر آمریکا” سر میدهند و میلیاردها دلار برای ادامه فعالیتهای غنیسازی اورانیوم، توسعه سلاح هستهای و کنترل مؤثر تنگه هرمز دریافت کردهاند، آنگاه این نتیجه یک اشتباه فاجعهبار خواهد بود.»
۲۳ مه، راجر ویک، رئیس کمیته نیروهای مسلح سنای آمریکا، در شبکههای اجتماعی نوشت: «شایعه آتشبس ۶۰ روزه – و این باور که ایران واقعاً در آن مشارکت خواهد کرد – یک فاجعه خواهد بود و تمام دستاوردهای عملیات “خشم حماسی” از بین خواهد رفت.»
مایک پمپئو، که در دوره اول ریاستجمهوری ترامپ وزیر امور خارجه بود، نیز اعلام کرد این طرح «به هیچ وجه آمریکا اول نیست» و با لحنی تحریکآمیز گفت: «ساده است: آن تنگه لعنتی را باز کنید، بودجه ایران را قطع کنید و به اندازه کافی از تواناییهای نظامی ایران را نابود کنید تا دیگر نتواند متحدان ما را در منطقه تهدید کند.»
این انتقادات از سوی جمهوریخواهان با واکنش کاخ سفید روبهرو شد.
استیون چونگ، مدیر ارتباطات کاخ سفید، به شدت از پمپئو خواست که «دهان احمقانهاش را ببندد» و کار را به متخصصان بسپارد.
الکس بروسویتز، مشاور ستاد انتخاباتی ترامپ، کروز را به «تلاش برای تضعیف رئیسجمهور و دولت او» متهم کرد. کروز در پاسخ گفت: «آن دسته از شارلاتانهای سیاسی جوانی که سیاستهای مماشاتآمیز در قبال ایران دنبال میکنند، هیچ کمکی به رئیسجمهور نمیکنند.»
فایننشال تایمز اظهار داشت که این تبادلنظرات، چالشهای سیاسی پیش روی ترامپ برای متحد نگهداشتن حزب جمهوریخواه در محیط دشوار انتخاباتی را برجسته میکند. جمهوریخواهان در حال حاضر امیدوارند کنترل هر دو مجلس نمایندگان و سنا را حفظ کنند و تلاش میکنند رتبههای پایین محبوبیت ترامپ را معکوس کنند.
سناتور جمهوریخواه کارولینای شمالی، تام تیلیس، به یکی از منتقدان سرسخت رئیسجمهور در حزب خود تبدیل شده و ارزش این توافق را نیز زیر سؤال برده است.
تیلیس ۲۴ مه به سیانان گفت: «حدود ۱۱ هفته پیش، پیتر هگزت [وزیر دفاع] و وزارت دفاع به ما گفتند که پدافندهای ایران را نابود کردهاند و فقط مسئله زمان است تا به مواد هستهای دست یابیم. حالا ما بحث میکنیم که آیا ادامه حضور مواد هستهای در ایران را بپذیریم یا نه؟ این چه معنایی دارد؟»
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، این انتقادات را رد کرد و اصرار داشت که ترامپ «موضعی بیسابقه و سرسختانه» در قبال ایران گرفته است. روبیو ۲۴ آوریل در کنفرانسی خبری با وزیر امور خارجه هند در دهلی نو گفت: «فکر نمیکنم کسی به اندازه رئیسجمهور ترامپ در مورد جاهطلبیهای هستهای ایران سختگیرانه عمل کرده باشد. هیچ کس در این زمینه مصممتر از رئیسجمهور ترامپ نیست.»
در میانه بحثهای داغ درونحزبی جمهوریخواه بر سر توافق با ایران، ترامپ ۲۴ مه در شبکههای اجتماعی پستی منتشر کرد مبنی بر اینکه برای رسیدن به توافق با ایران عجله ندارد.
ترامپ گفت: «مذاکرات به شکلی منظم و سازنده در حال پیشرفت است. من به نمایندگانم دستور دادهام برای رسیدن به توافق عجله نکنند، زیرا زمان به نفع ماست.» «قرنطینه تا زمان دستیابی، تأیید و امضای کامل توافق برقرار خواهد بود. هر دو طرف باید با دقت بررسی کنند تا اطمینان حاصل شود توافق به درستی حاصل شده است. هیچ اشتباهی نباید رخ دهد!»