آیا گرسنه‌سازی تنها راهبرد روبیو است؟ حملهٔ تازه به بخش خصوصی کوبا
شریل لاباش مانتلی ریویو
ترجمهٔ مجلهٔ جنوب جهانی
در یک نگاه: این گزارش با تکیه بر داده‌های گمرکی و گزارش‌های رسانه‌ای، استدلال می‌کند که واشینگتن هم‌زمان دو ابزار متضاد را به کار می‌بندد: از یک‌سو با تحریم‌های تازه، بخش خصوصی نوپای کوبا را خفه می‌کند و از سوی دیگر با افزایش صادرات از بنادر آمریکا، می‌کوشد کوبا را به وابستهٔ اقتصادی واشینگتن تبدیل کند و جای شوروی سابق و ونزوئلا را بگیرد. نویسنده این راهبرد را ادامهٔ منطق یادداشت محرمانهٔ سال ۱۹۶۰ وزارت خارجهٔ آمریکا می‌داند که هدفش ایجاد سختی برای برانگیختن سرنگونی انقلاب کوبا بود، و در برابر آن، ابتکارهای برنامه‌ریزی‌شدهٔ اقتصاد سوسیالیستی کوبا مانند ساخت ظرفیت خورشیدی برای زیرساخت آب پایتخت را برجسته می‌کند. در پایان، فراخوان کمپین «جنگ علیه کوبا نه» برای روز جهانی اقدام در ۲۸ اکتبر و فشار بر نمایندگان کنگره برای پایان دادن به محاصره مطرح می‌شود.
وزیر امور خارجه روبیو در آستانهٔ «پنجشنبهٔ تحریم‌ها» دست به کار شد و روز سه‌شنبه، ۲۹ سپتامبر، تحریم‌های جدید خود و بازنگری‌هایش در وب‌سایت پرسش‌های متداول OFAC را رونمایی کرد. پنجشنبه‌ها روز معمول برای installment تازهٔ اقدامات قهری اقتصادی یک‌جانبه بوده‌اند که طناب سختی را بر گردن مردم کوبا تنگ‌تر می‌کنند. لطفاً این انیمیشن @Aguajefilms را ببینید. OFAC، دفتر کنترل دارایی‌های خارجی، بخشی از وزارت خزانه‌داری ایالات متحده است که با روبیو همکاری می‌کند تا جنگ اقتصادی آمریکا علیه مردم کوبا را اجرا کند و سفر کوبا برای ساکنان آمریکا را نظارت کند.
این اقدامات تازه یک بار دیگر اعلامیهٔ روبیو را به نمایش می‌گذارند که آمریکا برای مسدود کردن هر تلاشی از سوی دولت کوبا جهت ایفای تعهدات قانون اساسی‌اش به مردم کوبا در زمینهٔ بهداشت، آموزش، مسکن و حقوق برابر برای زندگی شرافتمندانه اقدام خواهد کرد.
کوبایی‌ها آن را جنگ می‌نامند، و جنگی است بی‌رحمانه، که نخستین بار در یادداشت بدنام و زمانی محرمانهٔ وزارت امور خارجهٔ آمریکا، مالوری-روباتم، در ۶ آوریل ۱۹۶۰ ترسیم شد؛ یادداشتی که اقدامات ماهرانه و نامحسوس آمریکا را برای ایجاد سختی جهت برانگیختن سرنگونی انقلاب مردم کوبا تجویز می‌کرد. محاصرهٔ اقتصادی، مالی و تجاری شصت‌ساله کارساز نبوده است. حتی پس از نابودی شرکای تجاری اصلی کوبا در دوران جنگ سرد، اقتصاد آن رشد کرد.
روابط دیپلماتیک آمریکا-کوبا، «بخش منافع» را به سفارت جمهوری کوبا ارتقا داد و اقدامات قهری اقتصادی یک‌جانبه کمی تسهیل شد. پروازهای تجاری مستقیم از فرودگاه‌های آمریکا به شهرهای سراسر کوبا و کشتی‌های تفریحی بازدیدها را افزایش دادند، هرچند «گردشگری» هنوز صریحاً توسط قوانین آمریکا ممنوع بود. میلیون‌ها ساکن آمریکا خود کوبا را دیدند، نه از دریچهٔ تحریف‌های رسمی آمریکا. سپس کووید-۱۹ جهان را عمیقاً تغییر داد و اقتصاد مهم گردشگری کوبا را به صفر رساند و هم‌زمان هزینه و فشار بر نظام بهداشت عمومی رایگان و همگانی کوبا را افزایش داد. سپس یک دولت جدید آمریکا فرصتی دید تا کوبا را برای سرمایه‌داری «تصاحب» کند، از طریق کارزار «فشار حداکثری».
اما آیا راهبرد دیگری نیز هم‌زمان در جریان است؟
مقاله‌ای از بلومبرگ در ۲۵ سپتامبر نشان می‌دهد که راهبرد روبیو بیش از ایجاد سختی‌های تحمل‌ناپذیر برای مردم کوبا است. و همچنین زمینه‌ای برای بیش از ۷۰۰۰ کانتینر تحویل‌نشده که در بندرهای سراسر کارائیب سرگردان مانده‌اند فراهم می‌کند.
اختلال فوری در حمل‌ونقل در مه ۲۰۲۶ آغاز شد، با فرمان اجرایی ۱۴۴۰۴ آمریکا در ۱ مه. CMA CGM و Hapag-Lloyd، که روی‌هم ۶۰ درصد حمل‌ونقل جهانی با کوبا را نمایندگی می‌کنند، علناً تأیید کردند که خطر نقض تحریم‌ها آنان را به تعلیق رزروهای جدید به و از کوبا واداشته است.
در همان زمان، بلومبرگ از جهش چشمگیر حمل‌ونقل به کوبا از بندرهای آمریکا خبر می‌دهد.
تا اواخر اوت، ناوگان آمریکا نزدیک به ۷۲۰ میلیون پوند کالا به کوبا از میامی، هیوستون، نیواورلئان، جکسون‌ویل، ویلمینگتون و سایر بندرها تحویل داده بود. داده‌های سرشماری آمریکا نشان می‌دهد صادرات به کوبا تا ژوئیه در مقایسه با دورهٔ مشابه سال گذشته ۶۰ درصد افزایش یافته و از کل سال ۲۰۲۴ نیز بیشتر بوده است.
تیتر یو‌پی‌آی تأیید می‌کند که آمریکا تا ژوئیهٔ ۲۰۲۶ به بزرگ‌ترین تأمین‌کنندهٔ کوبا تبدیل شده و گزارش می‌دهد:
تنها سه سال پیش، ایالات متحده در میان شرکای تجاری کوبا رتبهٔ دهم را داشت.
بلومبرگ به نظر می‌رسد چنین نتیجه می‌گیرد:
آمریکا اکنون می‌کوشد با صادرات، کوبا را از نظر مالی وابسته به واشینگتن کند — در اصل جای شوروی در جنگ سرد و ونزوئلا در دورهٔ اخیر را بگیرد.
دولت ترامپ اجازهٔ تجارت بیشتر با بخش خصوصی نوپای این جزیره را می‌دهد تا از بحران بشردوستانه و مهاجرتی جلوگیری کند، و همچنین دولت کوبا را به‌عنوان تأمین‌کنندهٔ اصلی کالا و خدمات کشور کنار بزند؛ این را فردی آگاه به این راهبرد گفته که برای بحث دربارهٔ مسائل حساس خواسته نامش فاش نشود.
اما تحریم‌های جدید بخش خصوصی کوبا را که پس از احیای روابط دیپلماتیک شکوفا شده بود، به سود کسب‌وکارهای مستقر در آمریکا خفه می‌کنند. حساب‌های بانکی آمریکا و حساب‌های رفت‌وبرگشتی میان آغازگران و دریافت‌کنندگان غیرآمریکایی اکنون نه تنها مسدود، بلکه منجمد شده‌اند.
مصاحبهٔ رویترز با معاون نخست‌وزیر و وزیر تجارت خارجی و سرمایه‌گذاری خارجی، اسکار پرز-الیوا فراگا، که رادیو ربلده آن را منتشر کرد، با بلومبرگ هم‌نظر است:
پرز-الیوا اشاره کرد که کوبا پیش‌تر گفته است که دولت آمریکا از طریق این اقدامات می‌کوشد وابستگی اقتصادی این جزیره به ایالات متحده را افزایش دهد — «اما بر پایهٔ اجبار، تهدید و باج‌گیری از شرکت‌های خارجی». او خاطرنشان کرد که این رابطه «اگر محاصره برداشته می‌شد، باید به‌طور طبیعی توسعه می‌یافت».
راه‌حل‌های خلاقانه و برنامه‌ریزی‌شده
در همان زمان، دوستان در کوبا گزارش می‌دهند که هرچند همه‌چیز در کوبا موجود است، قیمت‌های بالا و تورم، ضروریات را نامطمئن و غالباً دور از دسترس خانواده‌های کوبایی کرده است. آمریکا بی‌سروصدا می‌کوشد روابط سرمایه‌داری را تحمیل کند و آمریکا را به منبع کنترل‌شدهٔ انحصاری روابط اقتصادی کوبا تبدیل کند، به‌عنوان وسیله‌ای برای فرسایش پایه‌های حاکمیت کوبا.
با این حال، خلاقیت و برنامه‌ریزی اقتصاد سوسیالیستی کوبا اولویت‌های انسانی را برای حل چالش‌های پیش‌آمده نشان می‌دهد. بحران تحویل آب که ناشی از محاصرهٔ سوخت آمریکاست، ۹۰ درصد سیستم را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
دولت کوبا ابتکاری را اعلام کرد که روزنامهٔ گرانما گزارش داد: ساخت ۲۰۰ مگاوات ظرفیت برق خورشیدی که به‌طور خاص به زیرساخت هیدرولیک پایتخت تا سال ۲۰۲۷ اختصاص می‌یابد. پیش از تکمیل پارک‌های خورشیدی، مقامات ژنراتورهای توزیع‌شده را برای پشتیبانی از ۲۹ منبع حیاتی تأمین آب و رانندگان به‌عنوان راه‌حل موقت مستقر می‌کنند.
زمان پایان دادن به جنگ آمریکا علیه کوبا
جنبش پایان دادن یک‌بار برای همیشه به محاصرهٔ کوبا در سراسر ایالات متحده، آمریکای شمالی، کارائیب و جهان در حال رشد است. کمپین NoWarOnCuba.com (NWOC) خواستار روز جهانی اقدام در ۲۸ اکتبر است، تاریخ سی‌وچهارمین رأی مجمع عمومی سازمان ملل متحد علیه محاصرهٔ کوبا، به‌عنوان بخشی از هفتهٔ اقدام از ۲۴ تا ۳۱ اکتبر.
تمرکز فوری بر مقامات منتخبی که در آستانهٔ انتخابات میان‌دوره‌ای ۳ نوامبر نامزد شده یا کارزار می‌کنند، تماس تلفنی، ایمیلی و به‌ویژه حضوری را تشویق می‌کند و خواستار بیانیه‌هایی علیه محاصرهٔ انرژی و محاصره است. نمایندگان و سناتورها باید هم‌حامی HR 7521 یا لایحهٔ همراه آن در سنا، S 136، قانون تجارت آمریکا-کوبا شوند. هرچند این قانون‌گذاری با شماره‌های جدید در کنگرهٔ بعدی در ژانویهٔ ۲۰۲۷ دوباره معرفی خواهد شد، بگذارید روشن کنیم که مردم کمتر از اقدام کنگره برای آزادسازی نهایی کوبا از محاصره و زنده ماندن کوبا را نخواهند پذیرفت.
کمپین NWOC تشویق به اطلاع‌رسانی از طریق گزارش‌های بازگشتی از تیپ‌های اخیر و سایر سفرهای کوبا، آویزان کردن بنرهای هماهنگ‌شده، طومارها و میزهای تبلیغاتی می‌کند تا خواستهٔ رفع محاصرهٔ کوبا را به تظاهرات بعدی «نه به پادشاهان» و کارزارهای انتخاباتی برساند. اقدام خود را در وب‌سایت منتشر کنید. بیایید با هم بسازیم. بیایید به کوبا برویم. بیایید به محاصرهٔ سوخت و محاصره پایان دهیم.
منابع و مآخذ
مانتلی ریویو