
نابودی هائیتی: پیوستن بوکله و پرنس به آمریکا و سازمان ملل در مأموریت کشتار
ژمیما پیر
ترجمه مجله جنوب جهانی
در یک نگاه
این مقاله به تحلیل تهاجم نظامی جدید به هائیتی پرداخته و آن را تداوم سیاستهای استعماری و امپریالیستی ایالات متحده و سازمان ملل متحد برای سلب کامل ح حاکمیت ملی از این کشور میداند. نجیب بوکله، رئیسجمهور السالوادور، به بهانه کشته شدن چند مزدور السالوادوری، نیروهای نظامی خود را تحت عنوان «نیروی سرکوب دارودستهها» (GSF) به هائیتی اعزام کرده است؛ نیرویی که با طراحی آمریکا و زیر چتر فصل هفتم منشور ملل متحد، فراتر از قوانین داخلی و نظارت دولت هائیتی عمل میکند. همزمان، گروه نظامی خصوصی «وکتوس گلوبال» به رهبری اریک پرنس (بنیانگذار بلکواتر) با استفاده از پهپادهای انفجاری، حملات مرگباری را علیه شهروندان غیرنظامی هائیتی ترتیب داده است. نویسنده با مرور تاریخ مداخلات و کودتاهای مورد حمایت غرب در هائیتی از سال ۱۹۹۱ تا کنون، این کشور را آزمایشگاهی برای دکترینهای جدید کنترل و سرکوب امپریالیستی دانسته و بر مقاومت تاریخی مردم هائیتی در برابر اشغالگری تأکید میکند.
هائیتی به میدان جنگ بعدی نجیب بوکله، رئیسجمهور مستبد، راستگرا و صهیونیستِ مسیحی السالوادور مبدل شده است. طی چند روز گذشته، او سربازان السالوادوری را با پروازهای باری اختصاصی به هائیتی اعزام کرده و انتظار میرود بیش از ۱۰۰۰ تن از این کرکسهای مزدور وارد این کشور شوند. اما توجیه این تهاجم و اشغال نظامی خارجی در کشوری که ظاهراً دارای حاکمیت مستقل است چیست؟ ادعای ربوده شدن و سپس کشته شدن چهار یا پنج مزدور السالوادوری به دست بهاصطلاح «دارودستهها» و باندهای هائیتی، بهانهای برای این اقدام شده است. بوکله به دلیل کشته شدن این مزدوران تصمیم گرفته است السالوادور را وارد جنگ در هائیتی کند.
اما اساساً آن مزدوران السالوادوری از ابتدا به چه دلیلی در هائیتی حضور داشتند؟ تحت اختیارات کدام مرجع و بر اساس کدام قانون؟ چگونه بوکله میتواند به همین راحتی ارتش خود را برای تهاجم به هائیتی گسیل دارد؟ و مردم هائیتی که پیوسته زیر حملات ارتشهای خارجی و گروههای مسلح قرار دارند، چه راهکار و دادخواهی حقوقی در پیش دارند؟
تجاوز نظامی جدید السالوادور تحت چتر سازمان ملل
مزدوران کشتهشده السالوادوریِ بوکله، بخشی از «نیروی سرکوب دارودستهها» (GSF) بودند؛ نیرویی غیرقانونی که با طراحی ایالات متحده و تأیید سازمان ملل متحد شکل گرفته است. این نیروی سرکوب توسط آمریکا و دستنشانده نواستعماریاش، پاناما، به عنوان یک مداخله نظامی مسلحانه در هائیتی به سازمان ملل پیشنهاد شد تا با بهاصطلاح «بحران دارودستهها» در این کشور مقابله کند. نیروی سرکوب دارودستهها جایگزین «هیئت پشتیبانی امنیتی چندملیتی» (MSS) شد؛ طرح دیگری که توسط آمریکا طراحی و طی سالهای ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۵ با اجرای کنیا به هائیتی اعزام شده بود. هر دوی این نیروها به عنوان جایگزینی برای مأموریت رسمی «حفظ صلح» سازمان ملل ایجاد شدند؛ مأموریتی که ایالات متحده از سال ۲۰۲۱ و پس از ترور ژوونل موئیز، رئیسجمهور دستنشاندهاش در هائیتی، به دنبال استقرار آن بوده است. آمریکا درصدد بازآفرینی مأموریت «مینواستا» (MINUSTAH) بود؛ همان نیروی اشغالگر سازمان ملل که کودتای سال ۲۰۰۴ آمریکا، فرانسه و کانادا را علیه دولت برآمده از دمکراسی هائیتی تثبیت کرد، از سال ۲۰۰۴ تا ۲۰۱۷ هائیتی را در اشغال خود داشت و با ایجاد ارعاب میان مردم، به فروپاشی کامل ساختار دولت هائیتی انجامید.
«نیروی سرکوب دارودستهها» بر اساس اختیارات «فصل هفتم» منشور ملل متحد در هائیتی عمل میکند؛ بدین معنا که از اختیارات کامل برای اعمال نیروی مرگبار علیه مردم برخوردار است. با این حال، این نیرو بخشی از مأموریت رسمی سازمان ملل محسوب نمیشود و صرفاً پوششی برای دسیسههای تروریستی ایالات متحده در هائیتی است. در واقع، سازمان ملل و آمریکا با افتخار ادعا میکنند که این نیروی جدید میتواند «مستقل» از پلیس ملی و دولت هائیتی فعالیت کند. اعضای آن از اختیارات نامحدود برای «بیاثورسازی و نابودی» افرادی که به زعم خود عضو دارودستهها میدانند برخوردارند و فراتر از هرگونه صلاحیت قانونی و حقوقی داخلی عمل میکنند.
در واقعیت، نیروی سرکوب دارودستهها پوششی است برای ادامه روند نابودی دولت هائیتی به دست ایالات متحده. این نیرو همچنین به آمریکا اجازه میدهد دکترین خشونتآمیز خود برای کنترل را به آزمایش بگذارد؛ دکترین و شیوهای که ابزارهای آن شامل فروپاشی ساختار حاکمیت، اعزام مزدوران خارجی، نابودی جوامع محلی و سرکوب تمامی قوانین موجود است. در این میان، شهروندان هائیتی—انسانهایی که زندگیشان زیر و رو و نابود شده است—هیچ راهکاری برای احقاق حق و هیچ مرجعی برای دریافت غرامت و جبران خسارت در اختیار ندارند.
جنگ پهپادی و کشتار غیرنظامیان توسط مزدوران وکتوس گلوبال
با ورود به هائیتی، ۱۰۰0 مزدور بوکله به صدها مزدور گروه جنایتکار «وکتوس گلوبال» (بلکواتر سابق) به رهبری اریک پرنس خواهند پیوست که پیشتر در این کشور مستقر شدهاند. اگرچه بسیاری از آدمکشان اجیرشده توسط پرنس اهل السالوادور هستند، اما مزدوران او با نیروی سرکوب دارودستههای سازمان ملل هماهنگ عمل میکنند، زیرا مزدوران وی «کارگروه ویژه» همکاریکننده با پلیس ملی هائیتی را تشکیل میدهند. این «کارگروه ویژه» به صورت انحصاری بر نبرد پهپادی تمرکز دارد؛ نبردی که بازتاب رسانهای اندکی داشته اما ویرانیهای سهمگینی بر مردم هائیتی وارد آورده است.
بیش از یک سال است که پهپادهای اریک پرنس هزاران تن از مردم هائیتی را که بیشتر آنان غیرنظامی بودهاند به قتل رساندهاند. در مارس ۲۰۲۶، دیدهبان حقوق بشر گزارشی منتشر کرد که طبق آن «بین ۱ مارس ۲۰۲۵ تا ۲۱ ژانویه ۲۰۲۶—دورهای در حدود ۱۰ ماه و نیم—حملات پهپادهای انفجاری توسط نیروهای امنیتی هائیتی و پیمانکاران خصوصی همکار با آنان، دستکم ۱۲۴۳ نفر را طی ۱۴۱ عملیات مجزا به قتل رسانده و ۷۳۸ نفر دیگر را مجروح کرده است.» اینها ترورهای مستندشده هستند. اگرچه دیدهبان حقوق بشر رسانهای رادیکال محسوب نمیشود، اما با قاطعیت تصریح کرد که این آمار مربوط به کشتهشدگان است، نه گناهکاران. این گزارش تأیید کرد که هویت دستکم ۶۰ تن از کشتهشدگان بهعنوان غیرنظامی—شامل شمار زیادی از کودکان—احراز شده است. این جنایات و قتلها بازتابی در رسانههای بینالمللی نداشتهاند.
خانواده و دوستان در هائیتی به من میگویند که آمار غیرنظامیان کشتهشده در حملات پهپادی اریک پرنس بسیار کمتر از میزان واقعی برآورد شده است. هر جوان کشتهشدهای را میتوان بهراحتی «عضو دارودستهها» نامید. در همین حال، در گزارشهای سازمان ملل، کشتهشدگان نه به عنوان قربانیان جنگ پهپادی مزدوران، بلکه به عنوان «قربانیان خشونت دارودستهها» ثبت میشوند. برای ایالات متحده و سازمان ملل، درست همانند پرنس، مردم هائیتی موادی مصرفی و غیرقابل ارزش هستند.
بنابراین، در حال حاضر در هائیتی مزدوران سازمان ملل، مزدوران السالوادور، «دارودستههای» مسلحی که با سلاحهای آمریکایی تجهیز شدهاند، و مزدوران کمپین ترور پهپادی وکتوس/بلکواتر حضور دارند—همگی زیر چتر حمایتی سازمان ملل متحد. ارتشی از بیگانگان در هائیتی مستقر است که اقدامات خونین ایالات متحده و سازمان ملل را با مجوز قتل و مأموریت جنایت به انجام میرساند.
تداوم اشغالگری استعماری و فروپاشی تحمیلی ساختار دولت
هیچیک از آنچه هماکنون رخ میدهد و آنچه از سال ۲۰۰۴ در هائیتی گذشته است، قانونی نیست. هیچکدام از این اقدامات در قانون اساسی هائیتی مجاز شمرده نشده و هیچیک بر اساس خواست و اراده مردم هائیتی صورت نگرفته است. آنچه در هائیتی میگذرد، تداوم روند ویرانی دولت هائیتی است که با کودتای سال ۱۹۹۱ و سرنگونی ژان-برتراند آریستید—نخستین رئیسجمهور منتخب مردمی هائیتی—آغاز شد و در سال ۲۰۰۴ با برکناری مجدد همین رئیسجمهور در دوره دوم ریاستجمهوریاش به اوج رسید. آنچه در هائیتی در حال رخ دادن است، تثبیت نفی کامل حاکمیت ملی این کشور است؛ کنترل استعماری تمامعیاری که به شکل زیستن در یک هرجومرج مداوم اما هدایتشده خودنمایی میکند.
وضعیت بحرانی کنونی هائیتی، حکایت حاکمیتی است بدون هیچگونه پاسخگویی به مردم خویش، که توسط یک نیروی خارجی مسلح و کنترل میشود. هائیتی توسط یک قوه مجریه تحمیلی از خارج اداره میشود که فاقد هرگونه مشروعیت و پذیرش مردمی است، اما از توانایی استخدام مزدوران مجهز به فناوریهای مرگبار برخوردار است. در هائیتی، ما شاهد فروپاشی تحمیلی ساختار دولت خود به دست امپریالیسم آمریکا، با پشتیبانی «جامعه بینالمللی»، و اشغالگری خشونتآمیز و مداومی هستیم که سیلی بیپایان از بیگانگان آمادهاند تا مردم ما—و کودکان ما—را به گوشت دم توپ تبدیل کنند.
و درست همانگونه که برزیلِ دوران لولا، با رهبری مأموریت اشغالگرانه «مینواستا» و با حمایت سازمان ملل، هائیتی را به میدان تمرینی برای جوخههای مرگ پلیس خود به نیابت از امپراتوری آمریکا تبدیل کرد، بوکله نیز همان مسیر را با تکبر نژادپرستانه به مراتب بیشتری طی میکند.
هائیتی ممکن است الگویی برای رویدادهای آینده باشد—آزمایشگاهی برای مرحله بعدی سلطه امپریالیستی آمریکا، در شرایطی که این امپراتوری مجبور به عقبنشینی به نیمکره غربی شده است. اما تاریخ هائیتی به ما میآموزد که مردم این کشور هرگز آن نقشی را که امپریالیستها از آنان انتظار دارند بازی نخواهند کرد.
بوکله باید این حقیقت را به عنوان یک هشدار جدی تلقی کند.
ژمیما پیر، ویراستار و نویسنده نشریه «بلک آجندا ریپورت»، عضو «ائتلاف سیاه برای صلح» و عضو «مجمع پژوهشگران ضد امپریالیست» است.
توضیح مجله مانتلی ریویو: این مجله لزوماً با تمامی دیدگاههای بازنشر شده در بخش آنلاین خود موافق نیست. هدف ما به اشتراک گذاشتن طیف متنوعی از دیدگاههای چپگرا است که تصور میکنیم برای خوانندگان ما جالب یا مفید باشد. —ویراستاران
