متن اصلی از نویسنده: «چِن سیجیا» / تارنمای «گوانچا» چین
ترجمه مجله جنوب جهانی
پس از حملهٔ نظامی ایالات متحده به ایران، جمهوری اسلامی ایران با بهرهگیری از موشکها و پهپادها، به چندین پایگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه پاسخ داد. اما گزارش جدیدی که اخیراً منتشر شده، حاکی از آن است که خسارات واردشده به تأسیسات آمریکایی در این حملات، بسیار فراتر از آن چیزی است که واشنگتن رسماً پذیرفته است.
بر اساس گزارش شبکهٔ «انبیسی نیوز» در تاریخ ۲۵ آوریل ۲۰۲۶، ارزیابیهای تازه نشان میدهد که ایران بیش از ۱۰۰ هدف را در هفت کشور خاورمیانهای مورد اصابت قرار داده و به چندین مرکز نظامی ایالات متحده «خساراتی بسیار شدید» تحمیل کرده است. شایان ذکر است که در مراحل آغازین جنگ، ایران حتی با بهکارگیری جنگندههای قدیمی ساخت آمریکا، مستقیماً به تأسیساتی از نیروهای مسلح ایالات متحده که زیر چتر چندلایه سامانههای پدافندی قرار داشت، یورش برده است.
این برآورد توسط شماری از مقامات آمریکایی، دستیاران کنگره و بنیاد «امریکن انترپرایز اینستیتیوت» تدوین شده و جزئیاتی از آسیبهای وارد بر زیرساختهای نظامی آمریکا در خاورمیانه را فاش ساخته که بسیاری از آنها هرگز از سوی دولت ایالات متحده علنی نشده است. در این گزارش آمده که ایران مراکز عملیاتی، گرهگاههای لجستیکی و تجهیزات کلیدی آمریکا را هدف حملات گسترده خود قرار داده است.
بر پایهٔ تحلیل بنیاد امریکن انترپرایز، یازده پایگاه نظامی واقع در هفت کشور قطر، امارات متحدهٔ عربی، بحرین، اردن، کویت، عراق و عربستان سعودی، مورد هجوم قرار گرفتهاند. به گفتهٔ مقامات آمریکایی، ایران بیش از صد هدف را که شامل آشیانههای هواپیما، انبارها، ساختمانهای فرماندهی، زیرساختهای فرودگاهی، سامانههای ارتباطی و راداری میشده، هدف قرار داده است.
از نکات قابل توجه گزارش آن است که «دهها فروند هواپیما» نیز در میان اهداف بودهاند؛ از جمله احتمالاً یک فروند «ئی‑۳ سِنتری» و چند فروند سوخترسان «کیسی‑۱۳۵» که در پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در عربستان سعودی منهدم شدهاند.
مقامات آمریکایی اذعان دارند که خسارات وارده «بسیار شدید» بوده است. ساختمان ستاد فرماندهی ناوگان پنجم نیروی دریایی ایالات متحده در بحرین به شدت آسیب دیده و هرچند انتظار میرود تأسیسات آن قابل بازسازی باشد، اما چندین سازه در این پایگاه از کار افتاده است. در پایگاه هوایی «العدید» قطر، نیروهای آمریکایی پیش از حمله، بسیاری از داراییهای نظامی خود را جابهجا کرده بودند، اما ایران با این حال موفق شد یک باند پروازی را در آن پایگاه از کار بیندازد.
در کویت، پایگاه هوایی «علیالسالم» چندین آشیانه و انبار خود را بر اثر حملات از دست داده است. پایگاه هوایی «الظفره» در امارات متحدهٔ عربی نیز شاهد خسارت در مخازن سوخت، آشیانهها، ساختمانهای پادگانی و تأسیسات درمانی خود بوده. در عراق، انبار مهمات پایگاه هوایی «اربیل» هدف قرار گرفته و در اردن و عربستان سعودی نیز ساختمانهای اداری، تأسیسات پشتیبانی و زیرساختهای راداری چندین پایگاه نظامی آسیب دیدهاند.
اما شگفتانگیزترین بخش گزارش، اشاره به استفادهٔ ایران از یک فروند جنگندهٔ «اف‑۵» برای حمله به پایگاه زمینی «برینگ» در کویت است. اگر این گزارش صحت داشته باشد، این نخستین بار در سالهای اخیر خواهد بود که یک جنگنده توانسته مستقیماً به تأسیساتی از آمریکا که تحت پوشش سامانههای پدافندی چندلایه است، حمله کند.
ناگفته نماند که جنگندهٔ اف‑۵ که در دههٔ ۱۹۵۰ تا ۱۹۶۰ توسط شرکت «نورثروپ» ساخته شده، همچنان در نیروی هوایی ایران فعال است و ایران بر اساس همین طرح، جنگندهٔ «صاعقه» را نیز تولید کرده است. وبسایت تخصصی «دِ اِیویشنیست» در این باره مینویسد که جثهٔ کوچک اف‑۵، رهگیری آن را برای سامانههای پدافندی دشوار میکند، هرچند در محیط جنگ مدرن، میزان بقای این هواپیما پایین است.
با این حال، همین وبسایت احتمال خطا در شناسایی مدل جنگنده را نیز منتفی نمیداند. پایگاه «برینگ» در شمال کویت واقع شده و به گفتهٔ تحلیلگران، بدون استفاده از مخزن سوخت خارجی که برد پروازی را افزایش دهد، اف‑۵ نمیتوانسته از پایگاههای شناختهشدهٔ ایران به آن منطقه برسد؛ مگر اینکه در یک مأموریت یکطرفه و بدون بازگشت شرکت کرده باشد.
وبسایت «دِ اِیویشنیست» تأکید میکند که هنوز مشخص نیست این جنگنده چگونه توانسته بدون شناسایی یا رهگیری به هدف نزدیک شود و احتمال میرود چنین حملهای تحت «شرایطی بسیار ویژه» رخ داده باشد؛ مثلاً در لحظاتی که امواج انبوه موشکها و پهپادهای ایران، سامانههای پدافندی آمریکا را اشباع کرده و شکافی موقتی برای نفوذ جنگنده ایجاد کرده بود.
از سوی دیگر، ایران اعلام کرده که در مراحل ابتدایی درگیری، جنگندههایی از جمله «اف‑۴ئی» را برای حمله به اهداف آمریکایی به پرواز درآورده است. با این حال، فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) تنها در گزارشی مربوط به سرنگونی اشتباهی یک فروند جنگندهٔ آمریکایی توسط کویت، به حضور جنگندههای ایرانی اشاره کرده است.
مقامات آمریکایی و بنیاد امریکن انترپرایز در ارزیابی خود برآورد کردهاند که بازسازی خسارات وارد بر زیرساختهای نظامی ایالات متحده، دستکم به پنج میلیارد دلار بودجه نیاز دارد. تا لحظه تنظیم این گزارش، وزارت دفاع آمریکا پاسخی به این اظهارات نداده است.