ترجمه مجله جنوب جهانی

پایگاههای آمریکایی در هشت کشور زیر آتش ایران رفته‌اند و پنتاگون برای پنهان کردن ویرانی‌ها نهایت تلاش خود را میکند.

همچنان که شواهد بیشتری از آسیب واردشده به تأسیسات نظامی ایالات متحده در منطقهٔ خلیج فارس در جریان جنگ با ایران پدیدار میشود، واشنگتن نیز پذیرفته است که تأسیساتی در چندین کشور هدف قرار گرفتهاند. در حالی که آخرین ارقام رسانه‌ها حاکی از اصابت به دستکم ۱۶ پایگاه آمریکایی در منطقه است، به نظر میرسد پنتاگون تمام توان خود را برای مخفی کردن میزان تخریبات به کار بسته است.

تنها ساعاتی پس از آغاز «عملیات خشم حماسی» از سوی ایالات متحده در ۲۸ فوریه، ایران حملات تلافی‌جویانه ای را علیه پایگاههای نظامی آمریکا در سراسر خاورمیانه آغاز کرد و مقامات آمریکایی تأیید کردند که شمار روزافزونی از سایتها مورد اصابت قرار گرفتهاند. در این میان، پایگاه «پرنس سلطان» در عربستان سعودی به کانون این حملات تبدیل شد.

در پشت پردهٔ سانسور شدید، روشنتر از پیش میشود که شاید آسیبهای وارده بسیار شدیدتر از آن چیزی باشد که پنتاگون اذعان کرده است.

کم‌اهمیت جلوه دادن ابعاد تخریب از سوی رهبری آمریکا

در گزارش روز چهارشنبه به یکی از کمیته‌های کنگره، «جولز هرست»، مقام ارشد پنتاگون، برآورد کرد که جنگ تا کنون ۲۵ میلیارد دلار برای واشنگتن هزینه داشته است که به گفتهٔ او بیشتر این مبلغ صرف مهمات مصرفی شده است. «پیت هگزث»، وزیر جنگ، بعداً از پاسخ به این پرسش که آیا این رقم هزینه‌های تعمیر پایگاههای آمریکایی را نیز در بر میگیرد، خودداری کرد.

قانونگذاران پیشتر این برآورد را غیرواقعبینانه خوانده و آن را در مقایسه با گزارشهای اولیه پنتاگون که هزینهٔ جنگ را تنها در شش روز نخست حدود ۱۱ میلیارد دلار اعلام کرده بودند، نادرست دانستهاند.

با این حال، به گزارش سی‌ان‌ان به نقل از منابع ناشناس، بهای واقعی این درگیری بسیار بالاتر است. با احتساب هزینههای بازسازی تأسیسات نظامی آسیب دیدهٔ آمریکا، این رقم میتواند به ۴۰ تا ۵۰ میلیارد دلار نزدیکتر باشد.

به گفتهٔ سی ان ان، حملات تلافیجویانهٔ ایران در واکنش به حملهٔ اولیه، دهها هدف را در میان تأسیسات آمریکایی مستقر در هشت کشور خاورمیانه در بر گرفته است. گزارش شده که انبارها، ستادهای فرماندهی، آشیانه‌های هواپیما، زیرساختهای ارتباطات ماهوارهای، باندهای پرواز، سامانههای راداری پیشرفته و دهها فروند هواپیما مورد اصابت قرار گرفته‌اند.

به گفتهٔ مقامات، در روزهای آغازین درگیری، یک فروند جنگندهٔ اف-۵ ایرانی، «کمپ بورینگ» را در کویت بمباران کرد. این رویداد، نخستین بار در سالیان اخیر بود که یک پایگاه آمریکایی توسط هواپیمای دشمن با بال ثابت مورد حمله قرار میگرفت.

واشنگتن انتشار تصاویر ماهوارهای را به تأخیر میاندازد

در اواسط مارس، شرکت «پلنت لبز» مستقر در کالیفرنیا که دسترسی به تصاویر ماهوارهای را برای دولت و کسب‌وکارها فراهم میکند، مهلت انتشار تصاویر ماهوارهای از آسیبها را به ۱۴ روز افزایش داد تا از استفادهٔ «عوامل خصم» جلوگیری کند.

در ۵ آوریل، خبرگزاری بلومبرگ گزارش داد که دولت ترامپ از این شرکت و چند شرکت دیگر فعال در این حوزه خواسته است تا «به طور داوطلبانه از انتشار تصاویر مناطق تعیین شده به دلیل درگیری جاری در خاورمیانه خودداری کنند». برخی از تصاویر شرکت پلنت لبز که به صورت آنلاین به اشتراک گذاشته شده بود، آسیب واردشده به سایتهای نظامی آمریکا را آشکار میساخت.

گزارشها از آسیب به دارایی‌های باارزشی مانند یک فروند هواپیمای «ای-۳ آواکس» و یک فروند جنگندهٔ «اف-۳۵» نشاندهندهٔ الگویی گستردهتر از هدف قرار دادن توان هوایی و نظارتی آمریکا توسط ایران است. به گزارش منابع، یک فروند «ای-۳ سنتری» در جریان حملهٔ ۲۷ مارس به پایگاه هوایی «پرنس سلطان» آسیب دیده یا منهدم شده است. پیش از آن، یک فروند اف-۳۵ آمریکا در جریان مأموریتی بر فراز ایران آسیب دید و مجبور به فرود اضطراری شد. همچنین به گفتهٔ «فرماندهی مرکزی ایالات متحده» (سنتکام)، سه فروند جنگندهٔ اف-۱۵ئی آمریکا در ۲ مارس بر فراز کویت در پی یک حادثهٔ به ظاهر آتش دوستانه سرنگون شدند.

تعداد کشته‌شدگان آمریکایی از فوریه به بعد همچنان رو به افزایش است. بر اساس ارقامی که در کنگره ارائه شد، ارتش آمریکا ۱۳ کشته بر اثر حملات ایران در سراسر منطقه تأیید کرده و بیش از ۴۰۰ سرباز نیز زخمی شدهاند.

حملات تازه و گسترش دامنهٔ تخریب

ایران در طول فاز فعال درگیری،دامنهٔ حملات خود را گسترش داد. بیانیه‌های نظامی ایران که به نقل از رسانه‌های داخلی منتشر شد، اهدافی از جمله «کمپ عریفجان» در کویت، پایگاه هوایی «پرنس سلطان» در نزدیکی الخرج عربستان، و پایگاه هوایی «شیخ عیسی» در بحرین را نام برد و همچنین به طور کلی به حملاتی بر مواضع آمریکا در عراق، امارات و سراسر خلیج فارس اشاره کرد. «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی» (IRGC) نیز ادعا کرد که ناوگان پنجم ایالات متحده را هدف قرار داده و تجهیزات نظامی «باارزش» آمریکا را نابود کرده است.

بر اساس نتیجه‌گیری تحقیقی از سی‌ان‌ان در روز جمعه، حملات ایران تقریباً تمام تجهیزات رادار دوربرد و ارتباطی آمریکا را در منطقه از میان برد، به طوری که در کمتر از یک ماه از شروع درگیری، تنها یک «رادوم» (پوشش محافظ رادار) از رادومهای منطقهای آمریکا باقی ماند. این سازههای گنبدی شکل عظیم و سخت، میزبان رادارهای دوربرد پیچیده و تجهیزات ارتباطات ماهوارهای هستند و ستون اصلی توان رهگیری آمریکا را در منطقه تشکیل میدهند. ارزش برخی از این واحدها از یک میلیارد دلار فراتر میرود.

به گفته مقام آمریکایی به نقل از رویترز، حملهٔ ۲۷ مارس با موشک و پهپاد ایران به پایگاه هوایی «پرنس سلطان» در عربستان سعودی به ۱۲ سرباز آمریکایی زخمی کرد که حال دو تن از آنها وخیم گزارش شد. به گفته مقامات آمریکایی، این حمله به چندین فروند هواپیمای آمریکایی نیز آسیب رساند و گزارشهای جداگانهای حاکی از آن بود که هواپیماهای سوخترسان نیز از جمله اهداف بوده اند.

مقامات آمریکایی و عرب به نقل از وال‌استریت ژورنال گفتند که در همین حمله، یک فروند هواپیمای «بوئینگ ای-۳ سنتری» (سامانهٔ هشدار و کنترل هوابرد) که یک سکوی نظارتی حیاتی است، نیز مورد اصابت قرار گرفت. سپاه پاسداران اعلام کرد که این هواپیما «۱۰۰٪ منهدم» شده است. داده‌های رهگیری پروازهای منبع باز نیز حاکی از آن بود که چندین فروند از این هواپیماها هفته های اخیر در این پایگاه مستقر بوده اند. هزینهٔ تولید هر فروند ای-۳ که یک سکوی کلیدی فرماندهی و کنترل است، حدود ۲۷۰ میلیون دلار برآورد میشود. سنتکام میزان این خسارت گزارش شده است را به‌طور رسمی تأیید نکرده است.

رسانه‌های ایران همچنین ادعای حملات موشکی و پهپادی به تأسیسات مرتبط با آمریکا در عراق، از جمله اهدافی در اطراف بغداد و مجتمع «ویکتوری بیس» را مطرح کرده‌اند. رویترز گزارش داد که در ۱۰ مارس یک حملهٔ پهپادی به یک تأسیس دیپلماتیک آمریکا در نزدیکی فرودگاه بغداد انجام شد و به دنبال آن، حملات موشکی و پهپادی دیگری در ۱۷ مارس صورت گرفت.

بر اساس نتیجه‌گیری تحقیقی سی‌ان‌ان در روز جمعه، دستکم ۱۶ تأسیسات نظامی ایالات متحده در هشت کشور خاورمیانه آسیب دیدهاند که برخی از آنها «عملاً غیرقابل استفاده» شده اند. این گزارش به نقل از منبعی آگاه اعلام کرد که «حملات سریع و نقطهزن ایران با استفاده از فناوری پیشرفته» با هر آنچه پیش از این، پایگاههای نظامی آمریکا با آن مواجه بودهاند، تفاوت دارد.

ایالات متحده چند پایگاه در خاورمیانه دارد؟

ایالات متحده شبکهای شامل حدود ۲۰ پایگاه نظامی دائمی و موقت در سراسر خاورمیانه اداره میکند که بزرگترین آنها، پایگاه هوایی «العدید» در قطر با ۱۰٬۰۰۰ سرباز است و به عنوان ستاد مقدماتی سنتکام عمل میکند. آمریکا شبکه‌های از پایگاههای نظامی عمده را در بحرین، مصر، عراق، اردن، کویت، قطر، عربستان سعودی و امارات متحده عربی حفظ کرده است و تا اواسط سال ۲۰۲۵، به طور میانگین بین ۴۰٬۰۰۰ تا ۵۰٬۰۰۰ سرباز آمریکایی در هر مقطع زمانی در این منطقه مستقر هستند.

این پایگاهها، ایران را از غرب و جنوب در محاصره خود دارند و داراییهای دریایی آمریکا در منطقه از جمله «یواس اس آبراهام لینکلن» در دریای عرب و همچنین نیروهای آمفیبی مستقر در منطقه از جمله «یواس اس تریپولی» آنها را پشتیبانی میکنند. انتظار میرود ناوهای هواپیمابر بیشتری نیز به این جمع ملحق شوند. یواساس جرالد آر. فورد متعاقب آتشسوزی از خاورمیانه خارج شده و برای تعمیرات به بندر منتقل شده است و در نتیجه لینکلن تنها ناو هواپیمابر حاضر در منطقه باقی مانده است.

استقرارهای اخیر، ردپای نظامی آمریکا در منطقه را بیش از پیش گسترش داده است. به گفته یک مقام نظامی آمریکا به نقل از نیویورک تایمز، ورود حدود ۲٬۵۰۰ تفنگدار دریایی و ۲٬۵۰۰ ملوان، تعداد کل نیروهای آمریکایی در خاورمیانه را به بیش از ۵۰٬۰۰۰ نفر رسانده که تقریباً ۱۰٬۰۰۰ نفر بالاتر از سطح معمول است.

کدام پایگاههای آمریکا مورد اصابت قرار گرفتهاند؟

ارتش ایران همهٔ پایگاههای آمریکایی منطقه را «اهداف مشروعی» خوانده است و تأسیسات هفت کشور توسط موشکها و پهپادهای ایران مورد اصابت قرار گرفتهاند.

به گفته مقامات آمریکایی، گزارشهای رسانهای و منابع منطقهای، تا اواخر مارس، پایگاهها و تأسیسات وابسته به آمریکا که در زیر فهرست شدهاند — اغلب بیش از یک بار — توسط موشکها و پهپادهای ایران مورد اصابت قرار گرفتهاند:

· پایگاه پشتیبانی نیروی دریایی، بحرین
· فرودگاه بین‌المللی اربیل، عراق
· پایگاه هوایی عین الاسد، عراق
· مجتمع ویکتوری بیس (منطقه فرودگاه بینالمللی بغداد)
· پایگاه هوایی موفق سالتی، اردن
· پایگاه هوایی علی السالم، کویت
· کمپ بورینگ، کویت
· کمپ عریفجان، کویت
· پایگاه دریایی محمد الاحمد، کویت
· پایگاه هوایی العدید، قطر
· پایگاه هوایی الظفره، امارات
· بندر جبل علی، امارات
· پایگاه هوایی پرنس سلطان، عربستان سعودی.

برخی از این حملات توسط مقامات آمریکایی یا خبرگزاری رویترز و دیگر رسانه‌های بین‌المللی تأیید شدهاند، در حالی که برخی دیگر هنوز عمدتاً بر اساس ادعاهای ایران هستند.

چگونگی تأثیر ناتوانی واشنگتن در حمایت از متحدان خلیج فارس بر روابط آنها

علاوه بر حملاتی که ایران علیه تسهیلات نظامی واشنگتن در کشورهای حوزه خلیج فارس انجام داد، تهران موفق شده زیرساختهای نفت و گاز و همچنین چندین ساختمان را که به گفته ایران محل سربازان آمریکایی بوده، هدف قرار دهد.

این توهم که وجود یک پایگاه آمریکایی در قلمرو یک کشور، چتر محافظی برای آن ایجاد میکند، درهم شکسته است. بر اساس گزارشها، کشورهای حاشیه خلیج فارس رفتهرفته شروع به حفظ گزینههای جایگزین کرده و به دنبال متحدان دیگری میگردند.

سی‌ان‌ان به نقل از منبعی سعودی در روز جمعه اعلام کرد: «اتحاد با آمریکا نمیتواند انحصاری باشد و همچنین… نشکستنی نیست.»

کشورهای حاشیه خلیج فارس همچنین از این جهت رنج میبرند که صادرات اصلی آنها — سوختهای فسیلی — هم به دلیل محاصرهٔ ایران در تنگه هرمز و هم به دلیل محاصرهٔ بنادر ایران از سوی آمریکا، در این تنگه گرفتار شده است. به گزارشها، امارات به وزارت خزانهداری آمریکا هشدار داده است که ممکن است برای جبران این وضعیت، مجبور شود نفت خود را با یوان چین معامله کند.